Таӈпыӈыԓ Луканэн

Вэймэну ԓынъёторэ каԓевэтгавыԓьыторэ!

Торгынан кэԓигитэркыниткы – Таӈпыӈыԓ, Лукана каԓеё, ынӄэн ӄоԓ кэԓикэԓ Торвэтгычьаткэн. Торвэтгычьат ынкъам Пэтывэтгычьат чеэкэй нытваӄэнат Библияк, ынӄэн Авынкаԓекаԓ ымыԓьыкаԓейпы ваԓьын, нымкыӄин гивиӈитти ымыԓьорык пэгчиӈу ԓынъё ԓымынкы гэмгэнутэк. Таӈпыӈыԓ Луканэн ԓыгъоравэтԓьаеԓымэԓ еԓыԓьатъё ыттъыёԓ гэкэԓиԓин 2004 гивик. Ӈотӄэн кэԓикэԓ, торгынан каԓегэтаё, ынӄэн пытӄыеԓыԓьатъё, танкавӈыё, миӈкы ачгыта варкын Синодаԓьэн русиԓьин еԓыԓьатъё кэԓикэԓ. Ытръэч ӄэԓюӄ ԓыги ԓынъёԓӄыԓ, ӄоԓ ратваркын мачаԓваӈ рапэраркыт Синодаԓьэн ынкъам ԓыгъоравэтԓьамэԓ еԓыԓьатъёттэ кэԓит, ӄутти ванвык, аԓва ратваркыт, ӄэԓюӄ еԓыԓьанма ынӈин коԓ нытваӄэн, ԓымӈэ ԓыгъоравэтԓаеԓеты гэйиԓыԓьэтԓин тэԓенъепкин грекыԓьэн каԓейпы, ынкы ӄутти мачаԓва нытваӄэнат Синодаԓьэн еԓыԓьатгыргэпы.
Вэтгав «Евангелие» грекыԓьэн вэтгаквыпы йиԓыԓьэтык «Таӈпыӈыԓ». Ынӈин Чинит Иисус Христосына тэнынныгнин Ынин энаныггэватгыргын. Ымыԓьэты Торвэтгычьатык ӈыръа Таӈпыӈыԓтэ, ԓымынкы нытвыӄэн миӈкэмиԓ ганымытваԓен, гавыёԓьатԓен Иисус Христос, миӈкэмиԓ ваԓьыт иничгытэтти ынан гэтэйкыԓинэт, миӈкри Ытԓён ганмыԓен ынкъам гэюԓин.
Ымыԓьэты тувъё, каԓеё Таӈпынԓык, гатваԓен ыттыёԓкэн мытԓыӈӄԓеккэнгэвэткок торымгомакэн энарыԓгатык израилькэн варатчыко вагъат. Ынӄэн нымытвагыргын вама, израилькэн варат гавыёԓьатԓен римский тиркэрмэрык. Ытръэч иудеяԓьа ныркыԓеӄин чиниткин ԓымаԓяквыргын, тэнмычьо нымытвакэн гатваԓен – Тэнчичӈын – гаԓпынрыԓен ырыкагты Тэнантомгыӈына мэтъатвыткоԓьэпы Моисейгыпы. Ԓымӈэ нымкыӄинэт мэтъатвыткоԓьыт Моисейына яаԓ гивԓинэт, иӈӄун рэеты Мессия – Тэнантомгыӈынэн Ԓьоё, Микынэ рэрэнӈынин оравэтԓьарыкы ръачӈытогыргын аӄавагыргэпы ынкъам въэгыргэпы. Ынкъам вай ӄынвэр эмэйӈыкыԓьин нымык Вифлеем урэтгъи отчой атчаё Мессия – Иисус Христос («Христос» грекыԓьэн еԓепы таӈчечавы «Ԓьоё»). Таӈпыӈыԓ инэнъегтэԓевкин, йыԓьё ымыԓьорыкы Мессияйпы, – ынӄэн Пыӈыԓ ымыԓьыоравэтԓьагты, тымӈаԓгоԓяӄ миӈкы нымытваԓьэты, ынкъам гэмгэйиԓе вэтгавыԓьэты.
Таӈпыӈыԓгыпы Луканэн ынанмыкы танԓьо миӈкэмиԓ ынкэкин нымытвагыргын гатваԓен ӈыръа ӄутти Таӈпынԓепы. Тэкэԓиӈыԓьын Лука гатваԓен инэнмэԓевэтыԓьу. Ытԓён ӄонпы чеэкэй гэԓейвыԓин тыӈэвыёна Павлына рээн ԓымынӄо ԓяйвыма. Ы’ттъыёԓвэтгавык Таӈпынԓыкэн Лука нивӄин, оравэтԓьат, микырык ынӄэн моотагнэпы гэԓьуԓин, ыргынан ынӄэн ымыԓьо гатвыԓен морыкы, гэнъэԓԓинэт гиԓивыԓьу пынԓынԓяк Таӈпынԓыкэн (Лк 1:2). Таӈпыӈыԓ гэкэԓиԓин грекыԓьэн йиԓе, ытръэч яачыкэн ӄԓиккин мытԓыӈӄԓекгэвэӈэттэ гэйиԓыԓьэтԓин кыннымкыӄэн еԓеты гэмгэнутэкин.
Эквыкаԓеткоран йиԓыԓьэткин Библиякэн инэнвэԓынкыӄунэвыркын еԓыԓьатыԓьэты ынкъам редакторэты Таӈпынԓыкэн Луканэн, ымы ымыԓьорыкы, микынти гэвинрэтԓинэт рытэнмаватык ӈотӄэн кэԓикэԓ каԓентэнмавынво.
Институт Библияеԓыԓьаткэн


ԓыгъоравэтԓьэн
http://ibt.org.ru/bible
Кэԓикэԓ Ионан, Таӈпыӈыԓ Луканэн


Creative Commons: by-nd: © Institute for Bible Translation; This work is licensed under the Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License. To view a copy of this license, visit http://creativecommons.org/licenses/by-nd/4.0/.

Институт перевода Библии
Институт перевода Библии, 101000 Москва, Главпочтамт, а/я 360
ibt_inform@ibt.org.ru
назад
закрыть

Ы’ттъыёԓвэтгав

1 Игыт мыгъянва намгогъан кэԓик ынӄэн вагыргын, ваԓьын мурыгԓыку.
2 О’равэтԓьат, микырык ынӄэн моотагнэпы гэԓьуԓин, ыргынан ынӄэн ымыԓьо гатвыԓен морыкы, гэнъэԓԓинэт гиԓивыԓьу пынԓынԓяк Таӈпынԓыкэн.3 Ԓыгивэймэну ԓынъёйгыт Феофил, ынӄэната ымы гым гэчимгъуйгым, нэмыӄэй тэӈыгъюԓетык ынӄэн вагыргын моотагнэпы ынкъам кэԓик гыныкы ымыԓьо тэкэм ынӈин, миӈкри ынӄэн гатваԓен.4 Гым ынӈин титык, иӈӄун гынан ԓыги ӄыԓгыгынэт нинъэйвыкин гыёԓвэтгавыт, нипъэв ваԓьыт, гынан энмэч титэ ваԓёмъёттэ.

О’ратгыргын Иоанн Крестителын

5 Ирод энма тиркэрму Иудеянотак, ынкэӈит ынкы ганымытваԓен таароӈгэԓевыԓьын Захария, ченйыръэпы таароӈрымэйпы Авийын. Ынин ӈэвъэну гатваԓен Елисавета. Ыргин ыттъыютԓьэн гатваԓен чинйыръу Ааронын.
6 Ытри ӈирэргэри ԓыгипыԓьу гитԓинэт Тэнантомгыӈэты, ынкъам ыргынан ӄунчимгъутэ ныркыԓеӄинэт ымыԓьо тъэвэквыргыт Этынвэн.7 Ытръэч-ым эгмиӈэткыԓьинэт: Елисавета агръокыԓьо гатваԓен, наӄам ытри энмэч гэԓгинпэвԓинэт.
8 Ӄоԓ итгъи титэ инэнрынгиивыԓьыԓӄыԓти таароӈгэԓевкэн рэвынвэты, миӈкы нытваӄэн Захария, ытԓён гиԓивыԓьу гатваԓен таароӈрак Тэнантомгыӈэты.
9 Ӄынут-ым ӄонпы таароӈгэԓевыԓьэн вагъет, ытԓён гиԓивыԓьыԓӄыԓьу нэԓгыгъэн таароӈрачыко тэнгыеӈэтыгйит. Ынръам Захария рэсӄивыԓьыԓӄыԓ таароӈрачыкогты ынкъам ынан рынԓявъёԓӄыԓтэ таӈыткэканъот рынԓявъёԓгык. Ытԓён рэсӄиквъи Этынвэн таароӈрачыкогты.10 Ымыԓьо-ым рэмкын, ытԓён канъонынԓявма, гатвэтчатваԓен ӈаргыноӈӄач ынкъам гаченъёргаввэтгавԓен Тэнантомгыӈэты.
11 Ынкъам ԓюур вытрэтгъи Тэнантомгыӈэн пынԓынԓяԓьын Захарияна – ытԓён гатвэтчаԓен мраӈӄач таӈыткэканъорынԓявъёԓгык.
12 Ытԓён ԓьук, Захария ԓеӈэԓёгты гэчеӈыттэтԓин.13 Ытръэч-ым Тэнантомгыӈэн пынԓынԓяԓьа ивнин ытԓён: «Ынӈэ эӄэԓиӈэткэ, Захария, ӄун гынин ченъёргаввэтгав гаваԓёмԓен. Гынин ӈэвъэн Елисавета раккантогъа ынкъам рэтэнынныӈын ытԓён Иоанныно.14 Ытԓён гыныкы рагтынкоргаватыткогъа, ынкъам мыкычьэ коргаво нэрэԓгыӈын ынин оратгыргын.15 Миӈкри ӄун ытԓён эргычьатыԓьо рэԓгыгнин Этынва, ӄырым ныԓпынин вино, ӄырым нъэӄимԓюгъэн, ынкъам Тэнантомгыӈэн Выйитэ рэйыръэтгъэ еп кытэйыръу ытԓьак вама.16 Нымкыӄинэт израилыԓьыт рэнԓигнинэт Этынвэты, ыргин Тэнантомгыӈэты.17 Ытԓён раянотгъа Этынвык, тъивчимгъутэ энагԓятыԓьын Илияна. Ԓинԓиӈыт ытԓыгыргин рэнԓигнинэт оракымэӈэты ыргин, аваԓёмкэянвыт рэнԓигнинэт танчемгъочьатэты, ынкъам рантэнмавӈынэн рэмкын ятынвэты Этын».
18 Захарияна пынԓёнэн Тэнантомгыӈэн пынԓынԓяԓьын: «Ӄэгԓын эты ынӈин ратвагъа? Энмэч гым ынпыначгэгым ынкъам гымнин ӈэвъэн нэмыӄэй эӈинкыԓьин».
19 Тэнантомгыӈэн пынԓынԓяԓьа татԓыгнэн ытԓён: «Гым – Гавриилегым, чымче ваԓьэгым Тэнантомгыӈына. Ынан инэнӈивыгъи гым тывынво гыныкы ӈотӄэн таӈпыӈыԓ.
20 Гымнинэт-ым тывъёттэ тэӈвэнԓыги ратваӈыт, ытръэч-ым эммэтивэтык, раԓвавыркын йиԓыниԓюк, виин ымыԓьо ынӄэн рэнъэԓы».
21 Ынкэӈит-ым рэмкэ нъатчаӄэн Захария ынкъам ниничгытэтӄинэт, иам ытԓён оратваркын таароӈрачыко.
22 Ытԓён ӈытогты, ныԓвавӄэн вэтгавык. Ынӄоры чичеквъэт, таароӈрачыко ынан инэнԓьуӈэт ԓьунин. Ынкъам ынан рыгйивэннинэт мынга, эйиԓыкэ амытвак.
23 Гаԓяк-ым ынин гэԓеватъыԓёт, ытԓён рагтыгъэ.
24 Пэтԓе ынин ӈэвъэн Елисавета гъэткиӈэвԓин ынкъам атчо гэԓгыԓин нанӄыԓьатгыргын мытԓыӈэн йъиԓгыт, эвэты ынӈот:
25 «Ынӈэнъыԓётко инэгитэгъи Этынва ынкъам ынӈин инэнтыгъи гым, эмрэгтыӈэ эвынатгыргын оравэтԓьэн гымыкайпы».

Гамэтъатвыԓен Иисусын оратгыргын

26 Ыннанмытԓыӈӄав йъиԓгын нанӄыԓьытвама Елисавета, Тэнантомгыӈа тыӈивынин Тэнантомгыӈэн пынԓынԓяԓьын Гавриил Назаретэты – нымнымэты Галилеянотакэн.
27 Ытԓён тыӈивынин ӈавысӄатӄаеты, ӈавъаныԓӄыԓеты Иосифын, Иосиф-ым гатваԓен чинйыръу тиркэрмин Давидын. Нынны-ым ӈэвысӄэтин – Мария.28 Етык ыныкагты Тэнантомгыӈэн пынԓынԓяԓьа ивнин: «Ӄыкоргычьатыркын, Тэнантомгыӈа йигъю ԓынъёйгыт! Гынык рээн Этын!»
29 Ынан капчачо рытчынинэт ынинэт вэтгавыт ынкъам нычимгъуӄин, рэӄу ытԓён ынӈин вэтгавыркын.
30 Тэнантомгыӈэн пынԓынԓяԓьа ивнин ытԓён: «Ынӈэ эӄэԓиӈэткэ, Мария, ипԓьэм гыт тывэԓю нэԓгыгыт Тэнантомгыӈа.
31 Гыт рананӄатгъа, раккантогъа ынкъам рэтэнынныӈын Ытԓён Иисус.32 Ытԓён рэнъэԓгъэ ынанэргычьо, нэръэйӈэвыркын Эккэну Ынангыргочаԓьэн; Этынва Тэнантомгыӈа рэйыԓнин Ыныкы тиркэрмин вакаӈынвын Давидынэн, Ынин ыттъыютԓьин.33 Ынан таӈӄонпыӈ рэнԓеркынинэт Иаковын яатԓьат, ынкъам Ынин Энанԓягыргын ӄырым нытэԓпыгъэн».
34 Марияна пынԓёнэн Тэнантомгыӈэн пынԓынԓяԓьын: «Миӈкри-ым ынӄэн ратвагъа? Гым еп эԓикэткыԓьигым».
35 Тэнантомгыӈэн пынԓынԓяԓьын татԓыӈыткогъэ: «Тэнантомгыӈэн Выйитэ нарайъогыт ынкъам Тэнантомгыӈэн армагыргын рэвиригъэ гыныкагты, ынӄэната Нэнэны, гынан йытоё, вэймэну нэрэԓгыӈын – Ытԓён нэръэйӈэвыркын Эккэну Тэнантомгыӈэн.
36 Ӄыкэтъогын Елисавета, гынин чычеткинэӈэв, эгмиӈэткиӈэву ԓынъё: ытԓён ынпэвыԓьын нанӄатгъэ ынкъам энмэч ыннанмытԓыӈӄав йъиԓгын варкын.37 Тэнантомгыӈэты таӈымыԓьо гаймаӈэн ваԓьын».
38 Ынкэӈит Мария иквъи: «Гым – Этынвэн рычемгъовъёйгым. Мачынан ымыԓьо гыныквэтгавыгъет нытвагъан». Ынкъам Тэнантомгыӈэн пынԓынԓяԓьа пэԓянэн ытԓён.

Марияна ԓьусӄивыркынин Елисавета

39 Чигтъэр ыԓёӈэттэ гаԓяк Мария гагчакватгъэ майӈынымэты, ваԓьэты Иудеякэн ӈэйнутэк.
40 Ытԓён етгъи Захариян ярагты ынкъам иквъи: «А’мын тыетык, Елисавета».41 Елисаветана ваԓёмнэн еттыкэтыткуԓьын Мария, нэнэны ԓюур вай камаграръогъэ нанӄычыко, ынкъам Елисавета Тэнантомгыӈэн Выйитэ йыръэтгъи.42 Ытԓён нэргъав ӄуԓиԓьэтгъи: «Гыт – Тэнантомгыӈа нэтэӈинмыгыт ӈэвъэнйыръыԓыку! Этынва ымы тэӈэӈинмынин гынин урэтыԓьыԓӄыԓ Нэнэны!43 Ытԓён вай аԓымы тымӈэӈавъанйыръэгым, гымыкы етгъи ытԓя гымык Этынвэн?44 Эчги гымнан тываԓёмын гынин ӄуԓиӄуԓ, нэнэны амкоргава гымыгчыку камаграръогъэ.45 Кычьымыԓьигыт, ӄэԓюӄ ԓымаԓё ԓыӈын, тывъё Этынва вэты ратвагъа!»
46 Ынкъам Мария иквъи:
«Гымнин ӄэԓеԓвынэ рэргавыркынэн Этын,
47 гымнин выйин кыткоргавыркын Тэнантомгыӈэты,
Энанъягтаԓявыԓьэты гымыкы.
48 Ӄэԓюӄ-ым Ынан ԓьунин чемгъопыԓгытрат
Ынин рычемгъовъёйгым.
Игыр-ым ымварата кычьымӈаво нараԓгыӈӈогым,
49-50 ӄэԓюӄ-ым Эрмэԓьэ кыткоԓё энанэргаквъэ гым! Ынин нынны нэргыӄэн! Ынан ԓинйырку ԓыӈыркынинэт эмӄынынӈэԓьыт тыӈэрэтти,
микынти айыԓгытваркыт Ыныкы.
51 Ытԓён армакаԓырогъэ:
рыманаӈавнэнат чыгройӈыянвыт,
52 рыруԓтэннинэт эрмэт энанԓяванвэпы,
очыԓьыт-ым эргыпыԓьо рытчынинэт,
53 гытъатыԓьэты йыԓнинэт таӈгыргыт,
гаймычьыԓьыт-ым рытриԓнинэт эмӄуԓгэ.
54-55 Ынан винрэннин Чиниткин выёԓьын Израиль,
ынкъам йыркыԓиӈычьэтгъи
Авраамына ынкъам ынин яатԓьагты ӄонпыӈтагнэты,
миӈкри Ытԓён гэнатватԓен морыгъыттъыётԓьэты».
56 Мария гарамкыԓьытваԓен Елисаветан ярак ӄымэк ӈыръо йъиԓгыт ынкъам ынӄоры рагтыгъэ.

О’ратгыргын Иоанн Крестителын

57 Ынкэӈит кымэӈатыӈӈогъэ Елисавета, ынӄъом аккантогъэ.
58 Энараԓьа ынкъам чычеткинэтэ наваԓёмын пытӄымайыӈкы йыркыԓиӈычьэт, Этынва рыԓеё ыныкагты. Ытри гакоргавԓенат ынык рээн.
59 Амӈыроотӄавкэн ыԓёк ытри етгъэт тайкынво гыйивӄэв ӈэнӄаеты еврейыԓьэн вагъет. Чит-ым нэрэтэнынныӈгъэн ытԓён ытԓыгымиԓ Захарияно,
60 ытръэч-ым ытԓя кавтычгогъэ: «Этԓы, ытԓён нэръэйӈэвыркын Иоанныно».
61 «Аны аԓымы гынин чинйыръык уйӈэ ымы мэӈин ынӈин нынныԓьын», – нивын ыргынан.
62 Ынӄъом намӈыԓёӈӈогъан ытԓыгын, миӈкри ынан рэтэнынныӈыркынин.
63 Захарияна йынаннэн вычготтыӄай ынкъам кэԓинин: «Ынин нынны – Иоанн». Ымыԓьо иничгытэтгъэт.
64 Ынкы ԓыгэнэвыр йиԓынӈэгъи, ытԓён вэтгавыӈӈогъэ ынкъам анъяӈӈонэн Тэнантомгыӈ.65 Ымэнараԓьыт эӄэԓиӈэтръугъэт. Ынӄъом ӈотэнпыӈыԓ ԓыги нъэԓгъи ым-Иудеякэн ӈэйнутэк.66 Микынэ ынӄэн наваԓёмын, ымыԓьо чимгъугъэт ынкъам эвыӈӈогъат: «Ытԓён вай микыну рэнъэԓгъэ ынӄэн нэнэны?» Ынкъам ӄэгԓынангэт, ынык рээн гатваԓен Этынвэн армагыргын.

Захариян мэтъатвыткогыргын

67 Захария, Иоаннын ытԓыгын, Тэнантомгыӈэн Выйитэ йыръэтгъи ынкъам мэтъатвыткоӈӈогъэ:
68 «Мынынэргавын Этын, Тэнантомгыӈ Израилькэн!
Ытԓён етгъи ченэтваратэты, тавэмэнӈыгыргын рыроԓтатынво;
69 Ынан тыӈивынин морыкы
Эргыэнаԓватыԓьын Инэнъегтэԓевыԓьын
ярак Давидын, Ынин выёԓьэн, –
70 миӈкри тэԓеӈ гэнатватԓен Ытԓён
чиниткин мэтъатвыткоԓьэпы, микынти Ыныку гэнъэԓԓинэт,
71 иӈӄун Ынан мури нэрэвириӈмык
морыкъаӄаԓьэпы ынкъам ымыԓьоргэпы, микырык ԓыгъэӄу нэԓгыркынимык.
72 Ытԓён гивԓин, иӈӄун рэйыркыԓиӈычьэтгъэ
морыкъыттъыётԓьарыкы
ԓыги ԓыӈэ чиниткин Тэнантомгыӈэн энатват.
73 Ытԓён гъомрэнатватԓен Авраамына,
морыкъыттъыётԓьагты,
74 энмэн нэрэвириӈмык аӄаԓьэпы.
Ынӄо ынкэӈит эӄэԓиӈкэ
75 выёԓьо мытратваркын Ыныкы,
иӈӄун вак эргэты, ԓыгэпэты, ымыԓьакы нъэԓык Ыныку ымваӈэт мури.
76 Гыт-ым, гымнин нэнэнэйгыт, рэныннынӈэгъэ
мэтъатвыткоԓьо Ынангыргочаԓьэн, ӄэԓюӄ-ым рэԓеркын ыттъыёԓ Этынвык, иӈӄун Ыныкы татыԓянвыӈык
77 ынкъам ривӈын Ынин варат,
Тэнантомгыӈа мэчынкы рэнъегтэԓевӈынин вытку энаачыторавык эӄэԓтэтти.
78 Мургин Тэнантомгыӈ ыԓгыԓьэтыԓьын, йыркыԓиӈыԓьын
етгъи морыкы ӄынут тэркыгыргоԓят ээйпы,
79 иӈӄун рыӄэргавык ваԓьыт
ӄынур въэгыргывосӄымчыко ынкъам рыгйивэтык морыкы ръэт, рыԓеԓьын онтымгыргэты».
80 Иоанн-ым нымэйӈэтӄин ынкъам ынин ӄэԓеԓвын нъомравӄэн. Ытԓён ганымытваԓен ӄувԓигнутэк пыкэттагнэты Израилькэн варатэты.