nuryunoncha matndan. Baʼzi yunon qoʻlyozmalarida Ruh.
Ey uxlayotgan, tur! …Masih senga nur sochar — bu soʻzlar ilk masihiylar kuylagan madhiyadan olingan boʻlishi mumkin.
Iso Masihyunoncha matndan. Baʼzi yunon qoʻlyozmalarida Xudo.
suv — suvga choʻmdirilish marosimiga ishora. Bu marosim qayta tugʻilish va gunohdan poklanish ramzidir (Yuhanno 3:5-7, Havoriylar 22:16, 1 Butrus 3:21 ga qarang).
…Xudoning kalomi orqali poklab…Yuhanno 15:3, 1 Butrus 1:22-25 ga qarang.
aʼzolarimizyunoncha matndan. Baʼzi yunon qoʻlyozmalarida aʼzolarimiz, Uning etu suyagimiz.
Ibtido 2:24 ga qarang.
Matt.5.48
John.10.11; John.15.13; 1John.3.16; Rom.5.7-Rom.5.8; Heb.8.3; 1Cor.13.1; Col.3.14
1Cor.6.18; Gal.5.19; 1Thess.4.3
Eph.4.29
Col.3.5; 1Cor.6.9-1Cor.6.10; Gal.5.21
Mark.13.5; Col.2.8; 2Thess.2.3; 1John.3.7; Rom.1.18; Col.3.6
2Cor.6.14
Eph.2.1-Eph.2.2; Isa.2.5; Matt.5.14; John.12.35; 1John.2.8; Rom.13.12; Phil.2.15; 1Thess.5.5
1Thess.2.4
Rom.13.12
John.3.20-John.3.21
Rom.13.11; Luke.1.78-Luke.1.79
Col.4.5
Rom.12.2; 1Thess.5.18
Prov.20.1; Prov.23.20; Prov.31.4; 1Tim.5.23
Acts.16.25; Jas.5.13; 1Cor.14.15; Ps.26.6; Col.3.16
Col.2.7; 2Thess.1.3; 2Thess.2.13
Col.3.17
Gen.3.16; 1Pet.3.1
Eph.1.22-Eph.1.23; 1Cor.11.3
1Pet.3.7
John.13.8; 1Cor.6.11; Titus.3.5; Heb.10.22
2Cor.11.2; Rev.14.4
1Cor.6.15; Eph.1.23; Col.1.18
Gen.2.24; Matt.19.5; Mark.10.7-Mark.10.8; 1Cor.6.16
Esth.1.20; 1Pet.3.1-1Pet.3.6

PAVLUSNING

EFESLIKLARGA

MAKTUBI

Kirish

Mazkur maktub muallifi havoriy Pavlusdir. Pavlus bu maktubini qamoqda boʻlgan paytda1 Efes shahridagi imonlilar jamoatiga yozgan. Efes shahri Rim imperiyasidagi Asiya viloyatining markazi boʻlib, muhim ahamiyatga ega edi. Bu bandargoh shahar hozirgi Turkiyaning gʻarbida, Egey dengizi boʻyida joylashgan. Pavlus Xushxabarni yoyish va taʼlim berish maqsadida bir necha marta Efesga borgan, u yerda ikki yil yashagan.
Ushbu maktubda yangi ahd ilohiyotining asoslari batafsil va izchil tarzda bayon qilinadi. Pavlus bu maktubida imonlilarga Masihda pinhon boʻlgan aql bovar qilmas ilohiy boylik haqida yozadi, masihiylarni kundalik hayotlarida oʻsha ruhiy manbadan foydalanishga chaqiradi. Biz savob ishlarimiz tufayli emas, inoyat tufayli najot topganimizni, Xudoga hamdu sanolar aytish uchun yaralganimizni bizga eslatadi. Bularning hammasida Xudo yagona maqsadni koʻzlaydi: U yeru osmondagi bor mavjudotni Masihning hokimiyati ostiga birlashtirmoqchi ekanini aytadi (1:10 ga qarang). Xudo bu rejasini amalga oshirishni masihiylar jamoatidan boshlaydi. Iso Masihning toʻkilgan qoni tufayli jamoat Xudo bilan yarashib, yakdillikka erishadi. Jamoatning yakdilligi orqali Xudo butun borliqqa Oʻz donoligiyu ulugʻvorligini namoyon qiladi. Maktubda ishlatilgan metaforalar Xudoning jamoati Masihga tegishli ekanini koʻrsatadi. Masalan, jamoat bir tana boʻlsa, Masih uning boshidir, jamoat bino boʻlsa, Masih uning tamal toshidir.
Maktubning dastlabki qismida (1-3–boblar) samoda biz uchun saqlangan ruhiy barakalar haqida yozilgan. Xudo Oʻz xalqini tanlagani, Iso Masih orqali ularni kechirib, gunohlaridan xalos etgani, qut–barakalarga kafil sifatida ularga Muqaddas Ruhni bergani bayon etiladi. Pavlus masihiylarni duo qilib, ular uchun Xudoga yolvoradi. Uning nihoyatda goʻzal va chuqur mazmunga ega boʻlgan bu mumtoz ibodatlari odamlarga yod boʻlib ketgan (1:15-23, 3:14-21 ga qarang).
Maktubning soʻnggi qismida (4-6–boblar) Pavlus imonlilarga nasihatlar qiladi. Ularni Masihga munosib hayot kechirishga, Xudoning farzandi degan nomga loyiq tarzda yashashga undaydi. Bir vaqtlar ular zulmatga gʻarq boʻlgan edilar, endi esa ular nurga toʻla insonlar kabi yashashi lozim. Mana shu nur ularning hayot tarzida aks etib turishi kerak. Shuningdek, Pavlus er–xotinlik munosabatlari, ota–ona va farzandlar, xoʻjayin va qul munosabatlari haqida taʼlim beradi. Pavlus mazkur maktubini yakunlar ekan, yovuz ruhiy kuchlarga qarshi kurashish haqida soʻz yuritadi. Masihiylarni Xudo bergan qurol–aslahalar bilan qurollanib, iblisning hiylalariga qarshi turishga chaqiradi. Ularni har qanday sharoitda Muqaddas Ruhga tayanib duo–ibodat qilishga, hushyor va sabotli boʻlishga daʼvat qiladi.


1…qamoqda boʻlgan paytda…3:1 ga va oʻsha oyatning izohiga qarang.
Muqaddas Kitob
http://ibt.org.ru/muqaddas-kitob/lotin
Muqaddas Kitob (2020) Zamonaviy oʻzbek tilidagi tarjima, izohlar va qoʻshimcha maʼlumotlar ilova qilingan. Mazkur nashr Muqaddas Kitobni tarjima qilish instituti tomonidan Oʻzbekiston Bibliya jamiyati bilan hamkorlikda tayyorlangan

ISBN 978-5-93943-213-9

© Muqaddas Kitobni tarjima qilish instituti, 2016, 2018, 2020



Creative Commons: by-nd: © Институт перевода Библии; Информацию о лицензии этого издания можно найти здесь: https://wiki.creativecommons.org/images/d/d4/Attribution_3.0_%D0%A1%D0%A1_BY-ND_rus.pdf

Муқаддас Китобни таржима қилиш институти
Институт перевода Библии, 101000 Москва, Главпочтамт, а/я 360
ibt_inform@ibt.org.ru
Orqaga
Yopish
:
1 Xudoning sevikli farzandlari ekansiz, endi Xudodan oʻrnak olinglar.
2 Masih bizni yaxshi koʻrib, biz uchun Oʻzini fido qildi va shu yoʻsin Xudoga maʼqul keladigan qurbonlik boʻldi. Sizlar ham Iso Masihga oʻxshab, xuddi shunday mehr–muhabbat bilan yashanglar.3 Sizlarning orangizda fahsh, zinokorlik, ifloslik yoki xasisligu ochkoʻzlik hatto tilga ham olinmasin. Bular Xudoning azizlariga munosib emas.4 Shuningdek, orangizda beadablik, nojoʻya soʻzlaru qoʻpol hazillar ham boʻlmasin, chunki bunday qiliqlar sizlarga toʻgʻri kelmaydi. Yaxshisi, Xudoga shukur qilinglar.5 Shuni bilib qoʻyinglarki, hech bir fahshboz, iflos yoki xasisu ochkoʻz inson Masihning va Xudoning Shohligidan bahramand boʻlmaydi, chunki aytib oʻtilganlarning hammasi butparastlik bilan tengdir.
6 Oʻshanday gunohlarni qilishga bahona izlaganlar sizlarni quruq gaplar bilan aldamasin, chunki Xudoning qahr–gʻazabi Unga itoatsiz bandalarning boshiga tushadi.
7 Shuning uchun ularga sherik boʻlmanglar.8 Bir vaqtlar sizlar zulmatga toʻla edingiz, endi esa Rabbimiz Isoga tegishli boʻlganingiz uchun nurga toʻldingiz. Shunday ekan, nurga toʻla insonlar kabi yashanglar.9 Axir, har qanday ezgulik, solihlik va haqiqat nurning samarasidir.10 Rabbimizga nima maqbul ekanligini bilishga tirishinglar.11 Zulmatning besamara ishlarida ishtirok etmanglar, aksincha, ularni fosh etinglar.12 Maxfiy ravishda qilinadigan oʻsha ishlar haqida gapirish ham uyatdir.13 Ammo nur porlaganda hamma narsa fosh boʻlib, ochiq–oshkor koʻrinadi. Axir, nur hamma narsani ochiq–oydin namoyon qiladi–ku!14 Mana shu sababdan shunday deymiz:
“Ey uxlayotgan, tur!
Oʻlikdan tiril!
Masih senga nur sochar.”
15 Shunday qilib, qay tarzda yashayotganingizga diqqat qilinglar. Nodonlar kabi emas, balki donolarday hayot kechiringlar.
16 Fursatni gʻanimat bilinglar, chunki biz yashayotgan bu kunlar yomonlikka toʻla.17 Shuning uchun beaql boʻlmanglar, balki Rabbimiz Isoning irodasi nima ekanligini anglashga harakat qilinglar.18 Sharob ichib mast boʻlmanglar, chunki bu buzuqlikka olib boradi. Aksincha, Muqaddas Ruhga toʻlib–toshinglar.19 Birga yigʻilganingizda sanolar, ruhiy madhiyalaru qoʻshiqlar kuylanglar. Musiqa asboblariyu xonishlaringiz bilan chin yurakdan Rabbimizga hamdlar aytinglar.20 Har doim, har bir narsa uchun Rabbimiz Iso Masih nomi bilan Otamiz Xudoga shukur qilinglar.

Oilaviy munosabatlar haqida nasihatlar

21 Iso Masihni izzat–hurmat qilganingiz uchun bir–biringizga boʻysuninglar.
22 Ey xotinlar, siz Rabbimiz Isoga qanday boʻysunsangiz, erlaringizga ham shunday boʻysuning.23 Masih imonlilar jamoatining boshi boʻlgani kabi, er ham xotinning boshidir. Masih Oʻz tanasi boʻlgan jamoatning Najotkoridir.24 Jamoat Masihga qanday tobe boʻlsa, xotinlar ham har jihatdan oʻz erlariga shunday tobe boʻlishlari kerak.25 Ey erlar, Masih jamoatni yaxshi koʻrib, Oʻzini jamoat uchun fido qilganiday, sizlar ham xotinlaringizni shunday yaxshi koʻringlar.26 Masih jamoatni suv va Xudoning kalomi orqali poklab, muqaddas qilish niyatida Oʻzini fido qildi.27 Jamoatni Oʻz huzuriga keltirganda, jamoat har qanday gʻubor, ajin va dogʻdan xoli boʻlib, ulugʻvor, muqaddas va benuqson boʻlishi uchun Masih Oʻz jonini ayamadi.28 Erlar ham oʻz xotinlarini oʻz tanalarini sevganday sevishlari kerak. Oʻz xotinini sevgan erkak oʻzini sevgan boʻladi.29 Hech kim hech qachon oʻz tanasini yomon koʻrmaydi. Aksincha, uni oziqlantirib, parvarish qiladi. Masih ham Oʻz jamoatini xuddi shunday oziqlantirib, parvarish qiladi.30 Biz Masih tanasining aʼzolarimiz.31 Muqaddas bitiklarda shunday yozilgan: “Shuning uchun erkak kishi ota–onasidan boʻlak boʻlib, xotiniga bogʻlanib qoladi, ikkalasi bir tan boʻladilar.”32 Bu buyuk sirdir, endi bu sir Masih hamda jamoatga ham taalluqlidir.33 Xullasi kalom, har bir er oʻz xotinini oʻzini sevganday sevsin. Xotin ham erini hurmat qilsin.