ХъыбарыфӀыр • ЩӀэдзапӀэр • Уэрэд ЛъапӀэхэр: 1 Коринф
Author: Institutet för Bibelöversättning
Date: 2021-04-03T01:37:33.277934+00:00

Хъыбарыфӏыр, Щӏэдзапӏэр Уэрэд, Лъапӏэхэр

Хъыбарыфӏыр, Щӏэдзапӏэр Уэрэд, Лъапӏэхэр

1. Пэублэ Псалъэ

1. 1 Коринф

ХЪЫБАРЫФӀЫР

ЩӀЭДЗАПӀЭР

УЭРЭД ЛЪАПӀЭХЭР

КъэбэрдейбзэкӀэ

Библиер зэдзэкӀыным елэж

Стокгольм

2017

ХъыбарыфӀыр

ЩӀэдзапӀэр

Уэрэд ЛъапӀэхэр

ХъыбарыфӀыр, 4-рей зэдзэкӀыгъуэ 2017

ЩӀэдзапӀэр, 2-рей зэдзэкӀыгъуэ 2017

Уэрэд ЛъапӀэхэр, 1-рей зэдзэкӀыгъуэ 2017

ЗэзыдзэкӀар: Къармокъуэ Хьэмид

КъыдэзыгъэкӀыр:

Библиер зэдзэкӀыным елэжь Институт, 2017

Стокгольм, Швеция

Новый Завет, Бытие, Псалтирь на кабардинском языке

Новый Завет, четвертое издание 2017

Бытие, второе издание 2017

Псалтирь, первое издание 2017

Переводчик: Кармоков Хамид

New Testament, Genesis, Psalms in the Kabardian language

New Testament, fourth edition 2017

Genesis, second edition 2017

Psalms, first edition 2017

Translator: Karamokov Khamid

© Библиер зэдзэкӀыным елэжь Институт, 1993, 2007, 2011, 2017

Стокгольм, Швеция

© Institute for Bible Translation 1993, 2007, 2011, 2017

Stockholm, Sweden

ISBN 978-91-87149-08-5

Printed by Printcorp, Belarus. Order 17024 (5781).

Пэублэ Псалъэ

ПЭУБЛЭ ПСАЛЪЭ

Си ныбжьэгъу лъапӀэ!

БиблиекӀэ зэджэ тхылъыр зищӀысым ущыгъуазэ? Библием итыр Тхьэм и псалъэу зыми зэримыхъуэкӀыу, зэи мыкӀуэду къэнэнуращ. Тхьэм дунейри цӀыхури къызэригъэщӀари, цӀыхур дунейм щӀытетри зэхыдегъэщӀыкӀ Библием. Библием щызэхуэхьэсащ Тхьэм къыбгъэдэкӀа псалъэу тхыжа хъуа псори. Библиер илъэс минрэ щитхукӀэ ятхащ. Зытхар цӀыху ищӀ хуэдиз мэхъу. Абыхэм ягу кърилъхьэри, Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм Тхьэм и псалъэхэр яригъэтхащ.

Библиер ӀыхьитӀу зэхэлъщ: Пасэрей ЗэгурыӀуэныгъэр икӀи ХъыбарыфӀыр (Инджылыр), Ветхий и Новый Завет арщ. Пасэрей ЗэгурыӀуэныгъэр Хьисэ къэхъун и пэ ятхащ. ХъыбарыфӀыр Хьисэ къыщыхъуа лӀэщӀыгъуэм къриубыдэу ятхащ. Илъэс бжыкӀэ дызытетыр Хьисэ Мэссихь къыщалъхуа илъэсым щыдоублэ.

Пасэрей ЗэгурыӀуэныгъэр журтыбзэкӀэ ятхащ, ХъыбарыфӀыр зэрытхар алыджыбзэщ (грекыбзэщ). Ахэр а лъэхъэнэм щыӀа культурэхэм я бзэу щытащ.

Пасэрей ЗэгурыӀуэныгъэм къеӀуатэ дунейр Тхьэм къызэригъэщӀари цӀыхум япэу гуэныхь зэрищӀари, Тхьэм и лъэпкъ Израиль и тхыдэм топсэлъыхь, бегъымбархэм ятеухуа хъыбархэри Тхьэм и псалъэхэр бегъымбархэм я гум ирилъхьэу абыхэм цӀыхухэм къазэрыжригъэӀари итщ. Сабурри Пасэрей ЗэгурыӀуэныгъэм щыщщ. Сабур хъужыр бегъымбар Даут иуса уэрэдхэрщ, псалъэхэу Даут Тхьэр зэригъэлъапӀэр, зэрелъэӀуращ. ЕкклесиасткӀэ зэджэ тхылъри, бегъымбар Ӏэюб и хъыбар зэрыт тхылъри, нэгъуэщӀхэри итщ Пасэрей ЗэгурыӀуэныгъэм.

ХъыбарыфӀым итщ Зиусхьэн Хьисэ Мэссихьу ди КъегъэлакӀуэр къызэрыхъуар, абы и псэукӀэр, Ӏуэхуу абы цӀыхухэм яригъэщӀар, гуэныхь зыӀэщӀэщӀа цӀыхухэр къригъэлын папщӀэ, жорым зэрыкӀэрылӀыхьар, лӀахэм къазэрыхэтэджыкӀыжар. Пасэрей чыристанхэм я зэкъуэшыныгъэмрэ абыхэм я фӀэщхъуныгъэр зэрагъэӀуамрэ я хъыбархэр итщ ХъыбарыфӀым. Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм апостолхэу Паул, Петр, Иуан, Иудэ сымэ яригъэтха тхылъхэри ХъыбарыфӀым щыщщ. Апостолхэм я тхылъхэр зыхуэгъэзар япэ чыристанхэм я члисэ зэхуэсыр аращ, ахэр дэнэ щӀыпӀэкӀи щыпсэу чыристанхэми яхуэгъэзауэ щытщ.

ХъыбарыфӀым и иужьрей тхылъым итыр Хьисэ Мэссихь апостол Иуан Ӏуэху къыхуигъэнэхуахэращ (Апокалипсис жыхуаӀэрщ). А тхылъым дунейм и къутэжыгъуэм деж къэхъунур итщ.

Хьисэ Мэссихь цӀыхухэм къаригъэщӀа Ӏуэхухэм «ХъыбарыфӀкӀэ» (Евангелие) йоджэ. А ХъыбарыфӀыр зытеухуар сыт? Ар зытеухуар мыращ: «Тхьэм дунейм и цӀыхухэр апхуэдизкӀэ фӀыуэ илъэгъуати, езым и Къуэ закъуэр итащ, Тхьэм и КъуэмкӀэ фӀэщхъуныгъэ зиӀэ дэтхэнэ зыри мыкӀуэду къелын икӀи мыкӀуэдыжын гъащӀэ иӀэ хъун щхьэкӀэ» (Иуан 3:16). А ХъыбарыфӀым щыхьэт техъуэу ХъыбарыфӀым итыр тхылъиплӀ мэхъу: ХъыбарыфӀыр Маттэ къызэриӀуэтар, ХъыбарыфӀыр Марк къызэриӀуэтар, ХъыбарыфӀыр Лука къызэриӀуэтар, ХъыбарыфӀыр Иуан къызэриӀуэтар. Маттэрэ Иуанрэ Хьисэ и гъуэгу япэу теува цӀыху пщыкӀутӀым ящыщщ. Маркыр апостол Петр и тхакӀуэу щытащ, апостол Паул и гъусэхэми ящыщщ. Лука дохутыру щытащ. Ари апостол Паул и гъусэхэм ящыщт. Апхуэдэ щӀыкӀэкӀэ ХъыбарыфӀым щыхьэт техъуэр цӀыхуиплӀ мэхъу, зы щыхьэтым жиӀэм адрейм жиӀэр щыхьэт къытехъуэжу.

Библием итщ цӀыхум япэу гуэныхь къызэрихьар. Зэрыхъуаращи, Тхьэм цӀыхухэр зыпигъэкӀри, мыухыжын кӀуэдыныгъэм хуигъэзащ. Ауэ цӀыхухэр мыкӀуэду къригъэлын гухэлъ Тхьэм зэриӀэри итщ Библием. Тхьэм Зиусхьэн Хьисэ Мэссихьыр дунейм къигъэкӀуащ, щхьэщэхуж къурмэныпхъэ хъун папщӀэ. Хьисэ езыр зи фӀэщ хъу цӀыхухэм я гуэныхьхэр яхуипшыныжащ, псэукӀэ пэжым ухуэзышэ гъуэгур абыхэм къаригъэлъэгъуащ.

Библием пэжу къызэриӀуатэщи, цӀыхухэр мыкӀуэду къезыгъэлу, дунейр зи ӀэмыщӀэ илъыр Хьисэ Мэссихыц.

Дунейм япэ дыдэ щытрадза тхылъыр Библиеращ («Гутенберг Библие» 1452-56). ЕджэкӀэрэ тхэкӀэрэ зыщӀэ цӀыхухэр нэхъыбэ зэрыхъум, чыристан фӀэщхъуныгъэр дэнэ щӀыпӀэкӀи зэрынэсам къыхэкӀкӀэ, Библием еджэ цӀыхухэм я бжыгъэм хэхъуэ зэпытщ. Щыху еджахэри емыджахэри зыхуэныкъуэ тхылъ хъуащ Библиер. Псом хуэмыдэжу дыщытет лӀэщӀыгъуэм къриубыдэу Библиер цӀыхубэм нэхъ ялъэӀэсащ.

Бзэуэ зэрызэрадзэкӀам и бжыгъэмкӀэ плъытэмэ, тхылъу дунейм къытехьа псоми я пэ итщ Библиер. Илъэс щитху хуэдиз и пэкӀэ тхылъ тедзэныр къыщагупсысам щыгъуэ Библиер е Библием щыщ тхылъхэр зэрызэрадзэкӀар бзэ 33-рэ фӀэкӀа хъуртэкъым. 1804 гъэм нэсыху – а гъэм Библиер цӀыхухэм ялъэзыгъэӀэс хасэхэр къежьащ – Библиер зэрызэрадзэкӀар бзэ 67-рэ къудейщ. Ауэ епщыкӀубгъуанэ лӀэщӀыгъуэм Библием щыщ тхылъхэр бзэ 400-м нэблагъэкӀэ къыдагъэкӀащ. ЕтӀощӀанэ лӀэщӀыгъуэм къриубыдэу Библиер е Библием щыщ тхылъхэр бзэ 1600-кӀэ зэрадзэкӀащ. 2015 гъэм и кӀэм ирихьэлӀэу Библиер зэрызэрадзэкӀа бзэхэм я бжыгъэр 2935-рэ хъуащ. Абыхэм ящыщу Библиер зэрыщыту къызэрыдэкӀа бзэхэр 563-рэ мэхъу, ХъыбарыфӀыр бзэ 1334-кӀэ зэрадзэкӀащ, абы нэмыщӀу Библием щыщ зы тхылъ е тхылъ зыбжанэ бзэ 1038-кӀэ дунейм къытехьащ. Ди зэманым цӀыхуу дунейм тетым я процентитӀ къудейщ езыхэм я бзэкӀэ Библием щыщ тхылъ гуэр зимыӀэр. Мы лъэхъэнэм Библиер бзэ миным щӀигъукӀэ зэдзэкӀыным йолэжь. Абыхэм я нэхъыбапӀэр лъэпкъ цӀыкӀухэм я бзэхэращ. А бзэхэм ирипсалъэр цӀыху мин зыбжанэ нэхъыбэ хъуркъым, цӀыху щитхущих, уеблэмэ щэ ныкъуэхыщӀ фӀэкӀа зэрымыпсалъэхэри яхэтщ.

ЖытӀам къыщӀыгъужыпхъэщ еджэкӀэ зымыщӀэхэмрэ нэфхэмрэ Библием щыщ тхылъхэм CD-хэм е кассетэхэм тетхауэ едэӀуэну Ӏэмал зэраӀэр. Абы нэмыщӀкӀэ Библиер «браил» хьэрыфхэмкӀэ къыдагъэкӀ.

Дунейм къытехьа тхылъ псоми я экземпляр бжыгъэм уеплъмэ, Библиер псом япэ итщ. 1900 гъэм Библиеу экземпляр мелуанитху, Инджылу экземпляр мелуанибл къыдагъэкӀауэ щытащ. 1980 гъэм Библиеу экземпляр мелуан 36-рэ, Инджылу экземпляр мелуан 57-рэ традзащ. Абы нэмыщӀ, Библием щыщ тхылъхэр экземпляр мелуан щитху-щих хъууэ къыдэкӀащ.

Библием хуэдэу цӀыхухэм я деж щызэлъышӀыса хъуа тхылъ зыри щыӀэкъым.

Адыгэхэм я тхыдэм, я хабзэхэм, я бзэм, я ӀуэрыӀуатэм, я мифологием хыболъагъуэ чыристан диным ехьэлӀа Ӏуэхугъуэхэр. Пасэ лъэхъэнэхэм адыгэхэм чыристан диным и хабзэхэр ехьэжьауэ зэрахьэу зэрыщытам щыхьэт тохъуэ ахэр. Щапхъэ зыбжанэ къэтхьынщ.

МахуэцӀэхэу «щэбэтыр», «тхьэмахуэр» («Тхьэм и махуэ» жиӀэу аращ), «мэремыр» адыгэхэр чыристану щыщыта лъэхъэнэм къыщожьэ.

Нобэр къыздэсым адыгэбзэм хэтщ Инджыл псалъэр. А псалъэм иджыри пщӀэшхуэ хуащӀ. Къэбэрдей адыгэхэм «ИнджылкӀэ тхьэ соӀуэ» жаӀэ. НэгъуэщӀу жыпӀэмэ, адыгэхэм ХъыбарыфӀымкӀэ тхьэлъанэ ящӀ, псалъэ быдэ ят.

Адыгэхэм я ӀуэрыӀуатэм, я мифологием щӀыпӀэшхуэ щаубыд Мэрием, Елэ, нэгъуэщӀхэми. Елэ чыристан Илясым (Илием) къытекӀащ. Адыгэ мифологием Елэ къыхощ уэшхымрэ щыблэмрэ я тхьэу.

Чыристаныгъэм ехьэлӀауэ а зи гугъу тщӀахэм нэмыщӀ, иджыри Ӏэджэ хэбгъуэтэнущ адыгэхэм я хабзэхэм, я ӀуэрыӀуатэм, я мифологием.

Мы тхылъым и зэдзэкӀынымкӀэ, зэрызэдзэкӀар гъэтэмэмынымкӀэ щӀэгъэкъуэн къытхуэхъуащ щӀыпӀэ зэмылӀэужьыгъуэхэм щыпсэу адыгэхэр. Ахэр къыддэмыӀэпыкъуамэ, мы тхылъыр тхуэмыгъэхьэзырынкӀэ хъунт. Абыхэм ящыщ дэтхэнэми фӀыщӀэшхуэ худощӀ. Тхьэр арэзы къыфхухъу.

ХъыбарыфӀыр зэратхар пасэрей алыджыбзэрщ (грекыбзэрщ). Дэ пасэрей алыджыбзэкӀэ тха оригиналыр адыгэбзэ тщӀауэ аращ. Адрей бзэхэм хуэдэу, пасэрей алыджыбзэм и псалъэм мыхьэнэ зыбжанэ иӀэнкӀэ мэхъу. Абы къыхэкӀкӀэ адыгэбзэкӀэ тха ХъыбарыфӀымрэ урысыбзэкӀэ щыӀэ ХъыбарыфӀымрэ щызэтемыхуи урихьэлӀэнущ. Псалъэм папщӀэ, Екъуб 1:4 ит псалъэ гуэрым «шыӀэ» е «теубыдагъэ» къикӀыу щытынкӀэ хъунущ. Апхуэдэуи Ефес 6:22 ит псалъэ гуэрым е «гур гъэзэгъэн», е «гъэгушхуэн» къикӀынкӀэ мэхъу. Абы нэмыщӀ, пасэрей алыджыбзэм тэмэму дытетын папщӀэ, языныкъуэхэм деж зы псалъэ закъуэм и мыхьэнэр псалъитӀ-щыкӀэ е псалъэуха псокӀэ къыщытӀуатэ щыӀэщ.

Псалъэ гурыӀуэгъуейхэм къарыкӀыр псалъэгъэнахуэхэм къыщытхьащ. Мы тхылъым еджэ псори а псалъэгъэнахуэхэм хуэмыныкъуэнкӀи хъунщ, ауэ ахэр шӀэгъэкъуэн зыхуэхъуни щыӀэнущ.

Адыгэхэр, ахэр дэнэ щыпсэуми, мы тхылъым еджэну дыщогугъ, апхуэдэу дэ догугъэ адыгэбзэр мыкӀуэду дунейм къытенэнми мы тхылъыр хуэлэжьэну.

Библием щыщ япэ тхылъыр, «ЩӀэдзапӀэкӀэ» зэджэр, уи пащхьэ илъщ. Библиер Ӏыхьэ инитӀу гуэшащ: «Пасэрей ЗэгурыӀуэныгъэмрэ» «ХъыбарыфӀымрэ» (Инджыл). Библиер тхылъ хыщӀрэ хым нос, ахэр лӀэщӀыгъуэ зыбжанэкӀэ ятхащ, дунейр къыщигъэщӀам щыщӀэдзауэ лъэхъэнэщӀэм и япэ лӀэщӀыгъуэхэм къэхъугъэкъэщӀыгъэхэр къызэщӀаубыдэ абыхэм.

Пасэрей ЗэгурыӀуэныгъэм хохьэ: Теурэтыр, абы Мусэ и тхылъитхукӀэ йоджэ; бегъымбархэм я тхылъхэр, хъищэхэр, тхыдэ хъыбархэр, усэхэр зэрыт тхылъхэр.

«ЩӀэдзапӀэр» Теурэтым и япэ Ӏыхьэщ. Ар зытхар белджылыкъым, ауэ адрей тхылъиплӀым хуэдэу ари Мусэ итхауэ ялъытэ. Япэ тхылъым адыгэбзэкӀэ и цӀэр «ЩӀэдзапӀэщ», и мыхьэнэкӀэ «Генезис» жыхуаӀэм пэблагъэщ, пасэрей урымыбзэкӀэ щызэрадзэкӀкӀэ, а псалъэрщ къагъэсэбэпыр.

«ЩӀэдзапӀэр» едзыгъуэ 50 мэхъу зытепсэлъыхь елъытакӀэ ахэр гупитӀу бгуэш хъунущ. Япэ едзыгъуэ 11-м къаӀуатэ махуихым и кӀуэцӀкӀэ Тхьэм Езым и ПсалъэкӀэ дунейр къызэригъэщӀар: уафэр, щӀыгур, къэкӀыгъэхэр, псэущхьэхэр, щӀым япэ къытехъуа цӀыхухэу Ӏэдэмрэ Хьэуарэ. Дунейм тет цӀыху лъэпкъ псори къызытепщӀыкӀахэм (Ӏэдэмрэ Хьэуарэ), Тхьэм и унафэм ебакъуэри, я хадэм ит, емрэ фӀымрэ зэхэзыгъэкӀ жыгым пыт пхъэщхьэмыщхьэр яшхащ, абы къыхэкӀыуи дунейр гуэныхыцӀэным хадзащ. Абы къыкӀэлъокӀуэ Къаин, Хьэбэл, Нухь сымэ, гуэныхыцӀэным зэлъищта дунейр игъэпшынэн щхьэкӀэ, Тхьэм псыдзэшхуэ къазэрыщӀигъэуам теухуа хъыбархэр. Абы къыхэкӀэ псэ зыпыт псори кӀуэдащ, Тхьэм и унафэкӀэ Нухь кхъухьым иригъэтӀысхьа псэущхьэхэм, къуалэбзухзм нэмыщӀ Бабилон чэщанэм и хъыбарыр зытеухуар зэрымыжыӀэдаӀуэм щхьэкъ Тхьэм цӀыхур зэригъэпщынарщ.

«ЩӀэдзапӀэм» и етӀуанэ Ӏыхьэм щыщ 12-50-нэ едзыгъуэхэр Ибрэхьим щӀэдзапӀэ зыхуэхъуа журт лъэпкъыр къызытекӀаращ. Дунейм ехыжыху, Тхьэм хуэщыпкъащ ар. Абы зэрыхуэӀурыщӀэм и щыхьэту, Ибрэхьим фӀыуэ илъагъу и къуэ закъуэр Тхьэм тыхь хуищӀынкӀэ хьэзырт. Абы папщӀэ Тхьэм псалъэ быдэ къритащ: «ИпэжыпӀэ, Сэ си нэфӀ ныпщыхуэнщ уэ. Сэ згъэбэгъуэнщ уэ къыптехъукӀыну цӀыхухэр, я бжыгъэкӀэ уафэм ис вагъуэхэм хуэдизу, хы Ӏуфэ пшахъуэм хуэдизу; уэ къыптехъукӀынухэм я бийхэм я къалэ куэбжэхэр ебэнущ. Уи бынхэм я хьэтыркӀэ, щӀыгум тет цӀыху псоми Си нэфӀ ящыхуэнщ, уэ укъызэрызэлъэӀуам папщӀэ» (ЩӀэдзапӀэ 22:17-18).

Ибрэхьим ехьэлӀа хъыбарым ущрохьэлӀэ абы и къуэ, хьэрыпхэр къызытехъукӀа Исмэхьил и Ӏуэху зэрыхъуам. «ЩӀэдзапӀэр» топсэлъыхь Исхьэкъ, абы и фыз Ребеккэ, и къуэ Екъуб сымэ. Исхъэкъ и къуэхэр щӀэдзапӀэ яхуэхъуащ журт лъэпкъым и лӀэужь пщыкӀутӀым. Абыхэм псэупӀэ яхуэхъуар Ханаан щӀыгуращ, абы щыщщ иджырей Палестинэмрэ Израилымрэ.

«ЩӀэдзапӀэм» и иужьрей едзыгъуэхэр теухуащ Екъуб и къуэ нэхъыщӀэ Исуф. Ар щӀалэщӀэу и къуэшхэм мысырхэм иращащ, гъэру яӀыгъыну лъэрызехьэти, гугъуехь псоми пэлъэщащ ар, Мысырым къулыкъушхуэ къыщылъысащ, абы лӀыщхьэ щыхъуащ.

Тхылъыр адыгэбзэкӀа зэддзэкӀащ, пасэрей журтыбзэкӀэ тха Ӏэрытхыр (масорет Ӏэрытхыр) лъабжьэ хуэтщӀри. Дэ зэддзэкӀар къыщхьэщокӀ Урыс синодым зэридзэкӀа Библием.

Библием хэтщ адыгэбзэкӀэ пхузэмыдзэкӀ термин гуэрхэр, ахэр гурыӀуэгъуэ тщӀащ, къыхэдгъэщурэ.

Пасэрей журтыцӀэхэр адыгэбзэм и макъхэмкӀэ къызэрытӀуэтэным дыхэтащ, ар нахъ тфӀэзахуэти.

Библиер зэдзэкӀыным елэжь Институтыр мэгугъэ мы тхылъыр цӀыхум къабыл ящӀынкӀэ, абы нэхъ хуэныкъуэр Тхылъ ЛъапӀэмрэ Тхьэм дунейр къызэригъэщӀамрэ я хъыбархэм дахьэххэрщ.

Библиер зэдзэкӀыным и Институтым фӀыщӀэ ахуещӀ зэдзэкӀакӀуэхэм, редакторхэм, мы Ӏуэху щхьэпэм сэбэп хэхъухьа псоми. Адыгэхэм я анэдэлъхубзэкӀэ абы щыгъуазэ зыхуащӀыну Ӏэмал яӀэ зэрыхъуар хуабжьу ди гуапэщ.

1 Коринф

1 Коринф

1. 1

2. 2

3. 3

4. 4

5. 5

6. 6

7. 7

8. 8

9. 9

10. 10

11. 11

12. 12

13. 13

14. 14

15. 15

16. 16

1-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

ФӀЭЩХЪУНЫГЪЭ ЯӀЭУ КОРИНФ КЪАЛЭМ ДЭСХЭМ АПОСТОЛ ПАУЛ ЯХУИТХА ЯПЭ ТХЫЛЪ

ФӀэхъусымрэ Тхьэм фӀыщӀэ хуэщӀынымрэ

1^1Сэ сы-Паулщ. Тхьэм фӀэигъуэти, Мэссихь Хьисэ и апостол[*] сыхъуну сыкъыхуриджащ. Ди къуэш Сосфенес[*] си гъусэу мы тхылъыр ныфхузотх.

2Зыхуэстхыр Коринф къалэм щыӀэ члисэ зэхуэсым щыщ цӀыхухэращ. Тхьэм Мэссихь Хьисэ фи псэм щыщыну фигъэуващ, дэнэкӀи ди Зиусхьэну Хьисэ Мэссихь елъэӀу цӀыху псоми фащӀыгъуу, абы и цӀыху лъапӀэхэм ящыщ фыхъуну фыкъыхуриджащ. Мэссихь абыхэми дэри ди Зиусхьэнщ+.

3Тхьэуэ ди Адэ лъапӀэмрэ Зиусхьэну Хьисэ Мэссихьрэ къабгъэдэкӀыу нэфӀ щыхуэныгъэрэ гузэгъэгъуэрэ къыфлърес.

4Мэссихь фи псэм щыщу Тхьэм и нэфӀыр къызэрыфщыхуам щхьэкӀэ Тхьэм зэпымыууэ фӀыщӀэ хузощӀ. 5Мэссихь фи псэм зэрыщыщым щхьэкӀэ сыт и лъэныкъуэкӀи Тхьэм и нэфӀ къыфщыхуащ. Сыт и лъэныкъуэкӀи зэхэфщӀыкӀынуи фыпсэлъэнуи лъэкӀыныгъэ къывитащ,+
6Мэссихь хуэтщӀа щыхьэтыгъэр фи гум лъабжьэ хуищӀащи. 7Апхуэдэу зэрыщытым щхьэкӀэ, ди Зиусхьэну Хьисэ Мэссихь къыщылъэгъуэжыну махуэм фыщыпэплъэкӀэ, Тхьэм и бынхэм ярит тыгъэхэм ящыщу фимыӀэ зыри щыӀэкъым+. 8Ди Зиусхьэну Хьисэ Мэссихь къыщылъэгъуэжыну махуэм зыми фызэригъэкъуэншэн лъэпкъ щымыӀэу, и кӀэм нэсыху гъуэгу захуэм быдэу фытригъэтынущ+. 9Тхьэр щыпкъэщ. Езыращ и Къуэу Хьисэ Мэссихьу ди Зиусхьэным гъусэ фыхуэхъуну фыкъыхуезыджар+.

Члисэ зэхуэсым щыщхэр зэрызэгурымыӀуар

10Си къуэшхэ, фызэгурыӀуэну, гуп-гуп фызэрымыгъэхъуу, зэнэ-зэпсэу фыщытыну ди Зиусхьэн Хьисэ Мэссихь и цӀэкӀэ сыныволъэӀу+. 11Си къуэшхэ, фызэрызэгурымыӀуэр цӀыхубз Хлой и унагъуэм щыщхэм сагъэщӀащ+. 12Сэ жыхуэсӀэр мыращ: Фщыщ гуэрым жеӀэ: «Сэ Паул и гупым сыщыщщ»; нэгъуэщӀ гуэрми жеӀэ: «Сэ Аполлос[*] и гупым сыщыщщ»; нэгъуэщӀ гуэрми жеӀэ: «Сэ Кифэ[*] и гупым сыщыщщ»; нэгъуэщӀ гуэрми жеӀэ: «Сэ Мэссихь и гупым сыщыщщ»+.

13Мэссихь гуэша хъуа? Паул фэр щхьэкӀэ жорым ираӀулӀа? Е сэ, Паул, си цӀэкӀэ фаумэхъа+? 14Криспрэ[*] Гайрэ[*] фӀэкӀа фэ фщыщ зыри зэрызмыумэхъамкӀэ Тхьэм фӀыщӀэ хузощӀ+. 15Сэ си цӀэкӀэ яумэхъауэ зыми жиӀэн лъэкӀынукъым. 16Пэжщ, Стефан[*] и унагъуэм щыщхэри сыумэхъащ. Абыхэм нэмыщӀу зыгуэр сыумэхъауэ сщӀэркъым+. 17Мэссихь сыкъыщӀигъэкӀуар цӀыхухэр сыумэхъыну аракъым, атӀэ хъыбарыфӀыр яхуэсӀуэтэну арщ, цӀыхухэм акъылыфӀагъэ жыхуаӀэр зыхэлъ псалъэхэмкӀэ хъыбарыфӀыр ахуэсӀуэтэну аракъым. Апхуэдэу щымытмэ, Мэссихь жорым зэрыкӀэрылӀыхьам и хъыбарым къарууэ хэлъыр кӀуэдыжынт+.

Мэссихьщ Тхьэм и акъылыфӀагъэри и къарури

18Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ кӀуэдыпӀэм и гъуэгу тетхэм я дежкӀэ жорым и хъыбарыр делагъэу щытщ, ауэ дэркӀэ, дымыкӀуэду Тхьэм къригъэлхэмкӀэ, Тхьэм и къарур жорым хэлъщ+. 19Тхьэм къызэрыжиӀэр и псалъэ тхахэм яхэтщ:[*]

«АкъылыфӀагъэ зиӀэхэм я акъылыфӀагъэу
жыхуаӀэр згъэкӀуэдынущ,
губзыгъагъэ зиӀэхэми я губзыгъагъэу жыхуаӀэр
сымыдэу лъэныкъуэ езгъэзынущ».

20Апхуэдэу зэрыщытым щхьэкӀэ акъыл зиӀэ цӀыхур дэнэ щыӀэ? Торэт егъэджакӀуэ пашэр дэнэ щыӀэ? Мы зэманым щыщ цӀыхуу псалъэхэмкӀэ дэуэным хуэӀэзэр дэнэ щыӀэ? Тхьэм мы дунейм и акъылыфӀагъэр делагъэу къыщӀигъэщащ+. 21Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Тхьэм и акъылыфӀагъэкӀэ зэриухам тету, мы дунейм и цӀыхухэм я акъылыфӀагъэу жыхуаӀэмкӀэ Тхьэр зыхуэдэр ящӀакъым, ауэ дэ цӀыхухэм яхуэтӀуатэ хъыбарыфӀу абыхэм делагъэу къафӀэщӀымкӀэ МэссихькӀэ фӀэщхъуныгъэ зиӀэхэр мыкӀуэду къригъэлыну Тхьэм игъуэу илъытащ. 22Журтхэр нэщэнэ гъэщӀэгъуэныщэхэм хуейщ. Алыджхэри[*] акъылыфӀагъэм мэлъыхъуэ+. 23Ауэ Мэссихьу жорым ираӀулӀам и хъыбару цӀыхухэм едгъащӀэр журтхэмкӀэ гурымыхьу щытщ, нэгъуэщӀ лъэпкъхэм делагъэу ялъытэ+. 24Ауэ дэркӀэ, Тхьэм и бынхэм ящыщ хъуну къыхуриджахэмкӀэ, журтми алыджми, Мэссихьщ Тхьэм и къарури и акъылыфӀагъэри+. 25Тхьэм и делагъэу жыхуаӀэр цӀыхухэм я акъылыфӀагъэу жыхуаӀэм нэхърэ нэхъ акъылыфӀагъэщ, Тхьэм и къарууншагъэу жыхуаӀэр цӀыхухэм я къарум нэхърэ нэхъ лъэщщ.

26Си къуэшхэ, фэ, Тхьэм езым и бынхэм ящыщ хъуну къыхуриджахэр, фызэплъыж. Мы дунейм и цӀыхухэм акъылыфӀагъэ зиӀэу ялъытэхэри, тепщэныгъэ зиӀэхэри, унагъуэ бейхэм ящыщхэри куэду къыфхэткъым. 27Ауэ акъылыфӀагъэ зиӀэ цӀыхухэр игъэукӀытэжын щхьэкӀэ, мы дунейм и цӀыхухэм акъылыншэу жыхуаӀэ цӀыхухэр Тхьэм къыхихащ. Къару зиӀэхэри игъэукӀытэжын щхьэкӀэ, мы дунейм къару щызимыӀэхэри Тхьэм къыхихащ. 28Мы дунейм и цӀыхухэм тхьэмыщкӀэу жыхуаӀэ цӀыхухэри, зэрамыпэс цӀыхухэри Тхьэм къыхихащ. Апхуэдэу пщӀэ зимыӀэу жыхуаӀэ цӀыхухэрщ Тхьэм къыхихар, пщӀэ зиӀэу жыхуаӀэ цӀыхухэр игъэцӀыкӀун щхьэкӀэ+. 29Тхьэм апхуэдэу щӀищӀар езым и пащхьэм зыри зыщыщымытхъужын щхьэкӀэщ+. 30Мэссихь Хьисэ фи псэм щыщ зыщӀар Тхьэращ. Мэссихь Хьисэ дэркӀэ Тхьэм деж къикӀа акъылыфӀагъэ хъуащ. Аращ Тхьэм щыпкъагъэ диӀэу дезыгъэлъытэри, дигухэр зыгъэкъэбзэжри, ди щхьэхэр къэзыщэхужари+. 31Аращи, Тхьэм и псалъэ тхахэм зэрыхэтым хуэдэу:[*] «Зыр зым щытхъужын хъумэ, Зиусхьэным щретхъу»+.

2-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

Мэссихь жорым зэрыкӀэрылӀыхьам и хъыбар

2^1Тхьэм теухуа щыхьэтыгъэр къыфхуэсӀуэтэну фи деж сыныщыкӀуэм, си къуэшхэ, псалъэ дахэхэр жысӀэурэ, акъылыфӀагъэкӀи сынывэпсалъэурэкъым а хъыбарыр зэрыфхуэсӀуэтар+. 2Фи деж сыщыщыӀэм, Хьисэ Мэссихь и хъыбарым фӀэкӀа зыри сымыщӀэным тезубыдащ, псом япэу сщӀэр езыр жорым зэрыраӀулӀарщ+. 3Къару симыӀэу, сышынэу, сигури ину къикӀэзызыкӀыу фи деж сыщыӀащ+. 4КъыжысӀахэмрэ хъыбару къыфхуэсӀуэтахэмрэ яхэтакъым цӀыхум и акъылыфӀагъэр яӀэу, фи фӀэщ зыгъэхъун псалъэхэр, ауэ си псалъэхэр къигъэпэжу, Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм и къарур яӀэт+. 5Апхуэдэу щӀэхъуар фи фӀэщхъуныгъэр цӀыхум и акъылыфӀагъэм темыщӀыхьауэ, Тхьэм и лъэкӀыныгъэм тещӀыхьауэ щытын щхьэкӀэщ+.

Тхьэм и акъылыфӀагъэр

6Апхуэдэу щытми, акъылыфӀагъэ зыхэлъ хъыбару Тхьэм и ӀуэхухэмкӀэ гурыӀуэныгъэ нэгъэса зиӀэ цӀыхухэм яхуэтэӀуатэ. Ау а акъылыфӀагъэр мы зэманым тепщэныгъэ зиӀэу[*] кӀуэдыжынухэм я акъылыфӀагъэр аракъым+. 7Зи хъыбарыр къэтӀуатэр Тхьэм и акъылыфӀагъэу щэхуу щытыр арщ. Тхьэм а акъылыфӀагъэр цӀыхухэм яримыгъэщӀауэ щытащ, ауэ лъэхъэнэ псоми япэу Тхьэм зэриухам тету, а акъылыфӀагъэм и гъуэгукӀэ щӀыхьышхуэ диӀэ хъунущ+. 8Мы зэманым тепщэныгъэ зиӀэхэм ящыщ зыми а акъылыфӀагъэр къищӀакъым. Абыхэм къащӀатэмэ, щӀыхьышхуэ зиӀэ Зиусхьэныр[*] жорым ираӀулӀынтэкъым+. 9Ауэ Тхьэм и псалъэ тхахэм зэрыхэтым хуэдэу:[*]

«Зы ни илъэгъуакъым,
зы тхьэкӀуми зэхихакъым,
зы цӀыхуи игу къэкӀакъым
Тхьэм езыр фӀыуэ зылъагъу
цӀыхухэм яхуигъэхьэзырар».

10А Ӏуэхухэр Тхьэм езым и Псэ ЛъапӀэмкӀэ дэ къытхуигъэнэхуащ; сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм Ӏуэху псори егъэунэху, ар Ӏуэхухэм я кууупӀэхэми ялъоӀэс+. 11ЦӀыхум игу илъыр езым фӀэкӀа нэгъуэщӀ цӀыхухэм ящыщу хэт зыщӀэр? Апхуэдабзэу, Тхьэм и гум илъыр Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм фӀэкӀа зыми зэхищӀыкӀыркъым. 12Ауэ Тхьэм ди гум кърилъхьа псэр мы дунейм и псэракъым, атӀэ езым и Псэ ЛъапӀэр арщ, Тхьэм къыдита тыгъэхэр зэхэтщӀыкӀын щхьэкӀэ+. 13Тхьэм и Псэ ЛъапӀэр зигу илъ цӀыхухэм Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм и Ӏуэхур зэхедгъэщӀыкӀыурэ, Тхьэм къыдита тыгъэхэм ятеухуауэ допсалъэ, ауэ жытӀэр цӀыхум и акъылыфӀагъэм дигъэщӀа псалъэхэр аркъым, атӀэ Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм дигъэщӀа псалъэхэр арщ+. 14Тхьэм и Псэ ЛъапӀэр зи гум имылъ цӀыхум Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм деж къикӀ Ӏуэхухэр идэркъым. Ахэр абы фӀэделагъэщ, зэхищӀыкӀыни лъэкӀынукъым, сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Тхьэм и Псэ ЛъапӀэ закъуэрщ цӀыхухэм ахэр зэхезыгъэщӀыкӀыфынур+. 15Тхьэм и Псэ ЛъапӀэр зи гум илъ цӀыхум Ӏуэху псори зэхещӀыкӀ, ауэ а цӀыхур зыми зэхищӀыкӀын лъэкӀынукъым.

16«Зиусхьэным и гум илъыр хэт
къэзыщӀар, ар зыгуэр хуигъэӀущыну?»[*]

Мэссихь и гум илъыр дэ дигуми илъщ+.

3-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

Тхьэм дызэгъусэу дыхуолажьэ

3^1Си къуэшхэ, Тхьэм и Псэ ЛъапӀэр зи гум илъ цӀыхухэм сазэрепсалъэм хуэдэу, сынывэпсэлъэн слъэкӀыртэкъым, ауэ мы дунейм и цӀыхухэм сазэрепсалъэм хуэдэу сынывэпсалъэрт. Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Мэссихь и ӀуэхугъуэхэмкӀэ сабий цӀыкӀухэм фахуэдэт. 2Сэ шхын фэзгъэшхтэкъым, ауэ шэ фезгъафэрт. Шхын фшхын флъэкӀыртэкъым, иджыри флъэкӀыркъым+. 3Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ мы дунейм и цӀыхухэм фахуэдэщ иджыри. Фыгъуэнымрэ зэщыхьэнымрэ фяку щыдэлъкӀэ, мы дунейм и цӀыхухэм фахуэдэкъэ? Адрей цӀыхухэр зэрыщыт хабзэм хуэдэу, фэри фыщыткъэ+? 4Фщыщ гуэрым «Сэ Паул и гупым сыщыщщ», нэгъуэщӀ гуэрми «Сэ Аполлос и гупым сыщыщщ», щыжиӀэкӀэ, мы дунейм и цӀыхухэм фахуэдэкъэ?

5Паул хэт щыщ? Аполлос хэт щыщ? ФӀэщхъуныгъэ фиӀэ зыщӀа, Тхьэм хуэлажьэ цӀыхуу дыщыта къудейщ, Зиусхьэным дэ тщыщ дэтхэнэми и пщэм къызэрыдилъхьа Ӏуэхум хуэдэу+. 6Сэ жылэхэр хэссащ, Аполлос псы щӀигъэлъэдащ, ауэ Тхьэращ къэзыгъэкӀар+. 7Аращи, жылэхэр хэзысэми псыр щӀэзыгъэлъадэми пщӀэ яӀэкъым, щӀыхьышхуэ зиӀэр къэзыгъэкӀа Тхьэ закъуэрщ+. 8Жылэхэр хэзысэри псыр щӀэзыгъэлъадэри зэхуэдэщ. Хэти и Ӏуэхум пэкӀуэ и Ӏыхьэр игъуэтынущ+. 9Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ дэ дызэгъусэу Тхьэм дыхуолажьэ. Фэ Тхьэм и хьэсэм фыхуэдэщ, Тхьэм иухуэ унэм фыхуэдэщ+.

10Тхьэм и нэфӀ къызэрысщыхуам тету, акъылыфӀагъэ зиӀэ ухуакӀуэм хуэдэу, а унэм лъабжьэ хуэзгъэуващ. НэгъуэщӀ гуэрым а лъабжьэм унэ трещӀыхь. Ауэ дэтхэнэ зыри а лъабжьэм унэ зэрытрищӀыхь щӀыкӀэм фӀыуэ иреплъ+. 11Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Тхьэм игъэува лъабжьэр Хьисэ Мэссихьщ. Абы фӀэкӀа нэгъуэщӀ лъабжьэ зыми игъэувын лъэкӀынукъым+. 12А лъабжьэм унэ тезыщӀыхьым къигъэсэбэпыр дыщэрами, дыжьынырами, мывэ лъапӀэхэрами, пхъэрами, удзыр е хьауазэрами, 13хэти и Ӏуэхур зыхуэдэр нахуэ хъунущ, Зиусхьэныр къыщылъэгъуэжыну махуэм ар къигъэнэхуэнущи. А махуэр мафӀэм и щӀыгъуу къэкӀуэнущ, мафӀэм хэт и лэжьыгъэри зыхуэдэр къигъэнэхуэнущ+. 14А лъабжьэм зыгуэрым трищӀыхьар къелымэ, абы хуэфащэ ӀыхьэфӀыр игъуэтыжынущ. 15Ауэ а лъабжьэм зыгуэрым трищӀыхьар мафӀэм исмэ, абы и Ӏыхьэри дэкӀуэдынущ. Езыр мыкӀуэду къелынущ, ауэ къызэрелынур мафӀэм къыхэкӀыж цӀыхур къызэрелынум хуэдэущ.

16Тхьэм и унэшхуэм фызэрыхуэдэри Тхьэм и Псэ ЛъапӀэр фи гум зэрилъри фщӀэркъэ+? 17Тхьэм и унэшхуэр зыгуэрым зэхикъутэмэ, Тхьэм а цӀыхур игъэкӀуэдынущ, сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Тхьэм и унэшхуэр лъапӀэщи. А унэшхуэр фэращ+.

18Зыми и щхьэ къремыгъэпцӀэж. Фэ фщыщ гуэрым мы лъэхъэнэм акъылыфӀагъэ иӀэу зилъытэжмэ, акъылыфӀагъэ имыӀэу ирехъу, акъылыфӀагъэ пэж иӀэн щхьэкӀэ. 19Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ мы зэманым и цӀыхухэм акъылыфӀагъэу жыхуаӀэр Тхьэм дежкӀэ делагъэщ, Тхьэм и псалъэ тхахэм зэрыхэтым хуэдэу:[*] «АкъылыфӀагъэ зиӀэхэр я акъылыфӀагъэ жыхуаӀэмкӀэ Тхьэм иубыдынущ»+. 20Тхьэм и псалъэ тхахэм мыпхуэдэуи яхэтщ:[*] «АкъылыфӀагъэ зиӀэхэм я гум илъхэм пщӀэ зэрамыӀэр Зиусхьэным ещӀэ»+. 21Аращи, хэти цӀыху гуэрым щремытхъу, сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ псори фыфейщи. 22Паули, Аполлоси, Кифэ,[*] дунейри, гъащӀэри, лӀэныгъэри, иджы щыӀэри щыӀэнури фыфейщ. 23Ауэ фэ Мэссихь фрейщ, Мэссихьи Тхьэм ейщ+.

4-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

Мэссихь и апостолхэр

4^1Аращи, Мэссихь хуэлажьэу, Тхьэм и щэхухэр зи пщэм къыдилъхьа цӀыхуу далъытэн хуейщ. 2Ӏуэху гуэр зи пщэм дэплъхьэр узыщыгугъ хъуну цӀыхуу щытын хуейщ. 3Фэри, нэгъуэщӀ цӀыхухэми сыкъызэрыфщыхъум сэркӀэ мыхьэнэ иӀэкъым. Сэри хьэкум зытесщӀыхьыжыркъым. 4МыхъумыщӀэ лъэпкъ сигукӀэ зыдэсщӀэжыркъым сэ, ауэ абы къикӀыркъым сэ лажьэ гуэри симыӀэу; си Ӏуэхум хьэкум тезыщӀыхьыр Зиусхьэныращ+. 5Аращи, игъуэ нэмысауэ, Зиусхьэнри къэмыкӀуэжауэ, Ӏуэху гуэрым хьэкум тевмыщӀыхь. КӀыфӀыгъэм щӀиуфар Зиусхьаным къигъэнэхуэнущ, цӀыхухэм я гум илъри нахуэ къищӀынущ. Тхьэм хэти хуэфащэ щӀыхьыр къритыжынущ абы щыгъуэ+.

6Си къуэшхэ, фэркӀэ фӀагъ къыхэкӀын щхьэкӀэ, вжесӀар Аполлосрэ[*] си щхьэмрэ сытепсэлъыхьурэ вжесӀащ, Тхьэм и псалъэ тхахэм фатемыкӀыну фэдгъэщӀэн щхьэкӀэ. Зы цӀыхум нэмыплъ иритурэ, нэгъуэщӀ цӀыхум ирипагэ зыри къыфхэтынукъым абы щыгъуэ+. 7Адрей цӀыхухэм нэхърэ унэхъ ину хэт узылъытэр? Тхьэм къыуимытауэ сыт уиӀэр? Уэ уиӀэр къозытар Тхьэращи, сыт узыщӀыщытхъужыр, Тхьэм ар къыуимыта хуэдэ+?

8Фэ зывгъэнщӀащ, бей фыхъуащ. Дэ дывимыгъусэу пащтыхь фыхъуащ. Пащтыхь фыхъугъащэрэт ипэжыпӀэкӀэ, дэри дывигъусэу пащтыхь дыхъунт итӀанэ!+
9Дэ апостолхэм ди Ӏуэхум сызэреплъыр мыращ: укӀ зытралъхьа цӀыхухэм дахуэдэу, Тхьэм щӀыпӀэ икӀэ дыдэм дэ, апостолхэр, дызэрыригъэувам хуэдэщ. Дуней псори, мелыӀычхэри, цӀыхухэри ӀейкӀэ къыдэплъыну псоми я пащхьэм дызэрырагъэувам хуэдэщ+. 10Мэссихь и гъуэгум дызэрырикӀуэм щхьэкӀэ акъыл зимыӀэ цӀыхухэм дахуэдэщ, ауэ фэ Мэссихь зи псэм щыщ цӀыху Ӏущхэу зыволъытэж. Дэ лъэкӀыныгъэ диӀэкъым, ауэ фэ фиӀэщ. ЦӀыхухэм фэ щӀыхь къыфхуащӀ, дэ нэмыплъ къыдат+. 11Нобэр къыздэсым дымэжэщӀалӀэщ, псыи дыхуэныкъуэщ. ЗыщыттӀэгъэн щыгъыни диӀэкъым, цӀыхухэм дызэрахуэ, уни диӀэкъым+. 12Ди ӀэкӀэ дылажьэурэ, гугъу зыдогъэхь дэ. ЦӀыхухэр къыщытхуэшхыдэкӀэ, «Тхьэм и нэфӀ къыфщрехуэ» яжыдоӀэж. ЦӀыхухэм гугъу дыщрагъэхькӀэ, зыхудогъэщэч+. 13ЦӀыхухэр ӀейкӀэ къыщыттепсэлъыхькӀи, абыхэм дахуэу дахущытщ. Дунейм и пхъэнкӀийуэ, щӀым и фӀейм хуэдэу дыкъэнащ.

14ФызгъэукӀытэн щхьэкӀэкъым мыр ныщӀэстхыр, си бын лъапӀэхэм фахуэдэу къывгурызгъэӀуэн щхьэкӀэщ+. 15Мэссихь и гъуэгум теухуа Ӏуэхугъуэхэр фэзыгъэщӀэн цӀыху мин фиӀэми, адэ куэд фиӀэкъым. ХъыбарыфӀыр щыфхуэсӀуатэм, Мэссихь Хьисэ фи псэм щыщ зэрыхъуам щхьэкӀэ адэм хуэдэ сыфхуэхъуащ+. 16Аращи, сыныволъэӀу, си лъэужьым фрикӀуэ+. 17Абы щхьэкӀэ Зиусхьэныр зи псэм щыщу, узыщыгугъ хъун Тимофейуэ[*] си щӀалэ лъапӀэм хуэдэр ныфхузогъакӀуэ. Члисэ зэхуэс псоми зэрезгъащӀэм тету, Мэссихь и гъуэгу сытету сызэрызекӀуэр Тимофей фи гум къигъэкӀыжынущ+.

18Фи деж сынэмыкӀуэн я гугъэу, фэ фщыщ цӀыху гуэрхэм закъыфӀощӀыж. 19Ауэ, Зиусхьэным жиӀэмэ, куэд мыщӀэу фи деж сынэкӀуэнущ. А зыкъызыфӀэщӀыжхэм я псалъэхэм я мызакъуэу, я лъэкӀыныгъэри згъэунэхунущ абы щыгъуэ,+
20сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Тхьэм и Тепщэныгъэшхуэм и Ӏуэхур зэпхар псэлъэныр аркъым, атӀэ Тхьэм и лъэкӀыныгъэр арщ+. 21Сыт нэхъ фызыхуейр? Баш сӀыгъыу фи деж сынэкӀуэну ара, е фӀылъагъуныгъэрэ гущабагъэкӀэ сынэкӀуэн+?

5-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

Зинэ зыщӀа цӀыхур Паул зэригъэкъуэншар

5^1Фэ фщыщ гуэр зинэ щӀэным зэрыхэтыр цӀыхухэм яӀуэтэж; и анэ нэпӀэсыр зезышэж фхэтщ. Апхуэдэ хабзэ хамэ лъэпкъхэми яхэлъкъым+. 2Абы фытет пэтрэ, фэ зыкъыффӀощӀыж! ЗыкъыффӀэщӀыжын и пӀэкӀэ ар фи гу щӀыхьэу, апхуэдэ зылэжьа лӀыр зыхэфхун хуейт. 3Си щхьэрэ сипкъкӀэ фи деж сыщымыӀэми, сигурэ си псэкӀэ фи деж сыщыӀэщ сэ, фи дежи сызэрыщыӀэм хуэдэу, ар зыщӀар згъэкъуэншакӀэщ+. 4Ди Зиусхьэну Хьисэ и цӀэкӀэ фызэӀущӀэу, сэри сигурэ си псэкӀэ фи деж сыщыӀэу щыхъукӀэ, ди Зиусхьэну Хьисэ Мэссихь и лъэкӀыныгъэкӀэ 5а лӀыр шейтӀаным ефт, и пкъыр кӀуэдми, Зиусхьэныр дунейм къыщыкӀуэжыну махуэм абы и псэр мыкӀуэду къелын щхьэкӀэ+.

6Фызэрызыщытхъужыр фӀыкъым. Пщагъэ тӀэкӀум тхьэвыр зэрыщыту зэригъэфӀэӀур фщӀэркъэ+? 7Аращи, гуэныхьым и пщагъэжьыр[*] зыхэфх, тхьэвыщӀэ къабзэм хуэдэ фыхъун щхьэкӀэ – иджы тхьэв мытэджа къабзэу фызэрыщытым хуэдэу. Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Мэссихь къурмэныпхъэ къытхуэхъуащ. Ар ӀутӀыж махуэшхуэм[*] Тхьэм къурмэныпхъэ хуащӀ щынэм хуэдэщ. 8Аращи, махуэшхуэр дывгъэгъэлъапӀэ, ауэ зэрыдгъэлъэпӀэнур бзаджагъэмрэ икӀагъэмрэ я пщагъэжьымкӀэкъым, атӀэ гукъабзагъэмрэ щыпкъагъэмрэ я щӀакхъуэ мыфӀэӀу къабзэмкӀэщ+.

9Зинэ зыщӀэхэм гъусэ фахуэмыхъуну ныфхуэстхащ+. 10Сэ зи гугъу сщӀыр мы дунейм и цӀыхухэм ящыщу зинэ зыщӀэхэр, нэпсейхэр, хъунщӀакӀуэхэр, тхьэ нэпцӀхэр зыгъэлъапӀэхэр аракъым. Апхуэдэу щытамэ, дунейм фытекӀыжын хуейт. 11Ныфхуэстхар мыращ: Фи къуэшу зыгуэрым зилъытэжми, абы зинэ ищӀэмэ, е нэпсеймэ, е тхьэ нэпцӀхэр игъэлъапӀэмэ, е нэгъуэщӀ цӀыхухэм ӀейкӀэ тепсэлъыхьмэ, е ефакӀуэу щытмэ, е хъунщӀакӀуэу щытмэ, апхуэдэ цӀыхум гъусэ фыхуэмыхъу. Апхуэдэ цӀыхум икӀи фыдэмышхэ+.

12Члисэ зэхуэсым щымыщхэм хьэкум ятесщӀыхьыну си Ӏуэху хэлъ? Члисэ зэхуэсым щыщхэр аракъэ хьэкум фэ зытефщӀыхьын хуейр+? 13Члисэ зэхуэсым щымыщхэм Тхьэм хьэкум ятрищӀыхьынущ. Аращи, «ЦӀыху бзаджэр зыхэвгъэкӀ».[*]

6-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

Чыристанхэр зэдауэ хъунукъым

6^1Фэ фщыщ гуэрым, нэгъуэщӀ гуэрым щӀедэуэн Ӏуэху хуиӀэмэ, Тхьэм и цӀыху лъапӀэхэм я пащхьэм иримышэу, ТхьэмкӀэ фӀэщхъуныгъэ зимыӀэ хеящӀэхэм[*] я пащхьэм иришэну дауэ зэрытегушхуэр+? 2Тхьэм и цӀыху лъапӀэхэм дунейм и цӀыхухэм хьэкум зэрытращӀыхьынур фщӀэркъэ? Дунейм и цӀыхухэм хьэкум ятефщӀыхьын хъумэ, дауэ Ӏуэху цӀыкӀухэмкӀэ хьэкум фщӀэну къыфтехуэркъэ+? 3МелыӀычхэми дэ хьэкум зэратетщӀыхьынур фщӀэркъэ? Ауэ щыхъукӀэ мы дунейм и ӀуэхугъуэхэмкӀи хьэкум тщӀыфынкъэ? 4Апхуэдэ дауэ Ӏуэху фиӀэ щыхъукӀэ, члисэ зэхуэсым щыщхэм зэрамыпэс цӀыхухэм хьэкум тревмыгъэщӀыхь а Ӏуэхум. 5ФызгъэукӀытэн щхьэкӀэ, ар вжызоӀэ. Къуэшхэм я зэдауэ ӀуэхумкӀэ хьэкум зыщӀэн зылъэкӀын, акъылыфӀагъэ зиӀэ гуэр къыфхэткъэ+? 6Ауэ иджы зэрыхъумкӀэ, зы къуэшым адрей къуэшыр хеящӀэм и пащхьэм ирешэ – фӀэщхъуныгъэ зимыӀэхэм я пащхьэрщ апхуэдэу щищӀри.

7Пэжым фыхуеймэ, фэ фщыщ гуэрым адрей къуэшыр хеящӀэм и пащхьэм зэрыришэр фэркӀэ емыкӀущ. Апхуэдэу фщӀэ нэхърэ, адрейхэм я ягъэ къывэкӀыну икӀи фыкъагъэпцӀэну хуит фщӀымэ, нэхъыфӀщ+. 8Ауэ фэ фи щхьэкӀэ фи къуэш дыдэхэми фи ягъэ явогъэкӀ икӀи къывогъапцӀэ.

9Шыпкъагъэ зимыӀэ цӀыхухэм Тхьэм и ТепщэныгъэшхуэмкӀэ[*] Ӏыхьэ къазэрылъымысынур фщӀэркъэ? Фи щхьэр къэвмыгъэпцӀэж: Зинэ зыщӀэхэми, тхьэ нэпцӀхэр зыгъэлъапӀэхэми, цӀыхухъухэм фыз папщӀэу екӀуалӀэхэми,+
10дыгъуакӀуэхэми, нэпсейхэми, ефакӀуэхэми, нэгъуэщӀ цӀыхухэм ӀейкӀэ ятепсэлъыхьхэми, хъунщӀакӀуэхэми Тхьэм и ТепщэныгъэшхуэмкӀэ Ӏыхьэ къалъысынукъым+. 11Фэ фщыщ гуэрхэри абыхэм хуэдэ цӀыхуу фыщытащ. Ауэ дэ ди Зиусхьэн Хьисэ Мэссихь и цӀэкӀи езым и Псэ ЛъапӀэм и лъэкӀыныгъэкӀи Тхьэм фи гуэныхьхэр фи гум иригъэкъэбзыкӀыжащ, езым и бын хъунуи фигъэуващ икӀи езым дежкӀэ щыпкъагъэ фиӀэу илъытащ+.

Тхьэр фипкъхэмкӀэ вгъэлъапӀэ

12«Сэ сыт ищӀысри сщӀэну сыхуитщ», жаӀэ языныкъуэ цӀыхухэм. Ар пэжщ, ауэ Ӏуэхугъуэ псоми я фӀагъ къыдэкӀынукъым. Сыт ищӀысри сщӀэну сыхуитщ, ауэ Ӏуэху гуэрым тепщэныгъэ къысхуиӀэ хъунукъым+. 13«Шхыныр ныбэм щхьэкӀэ щыӀэщ, ныбэри шхыным щхьэкӀэщ щӀыщыӀэр», жаӀэ цӀыхухэм. Ари пэжщ, ауэ Тхьэм тӀури игъэкӀуэдынущ. Пкъыр зинэ щӀэным щхьэкӀэ щыӀэкъым, атӀэ Зиусхьэным щхьэкӀэщ. Зиусхьэнри пкъым щхьэкӀэщ щӀыщыӀэр. 14Тхьэм Зиусхьэныр лӀахэм къахигъэтэджыкӀыжащ. Дэри лӀахэм дакъыхигъэтэджыкӀыжынущ и лъэкӀыныгъэкӀэ. 15Фэ фипкъхэр Мэссихь и Ӏэпкълъэпкъым и пкъыгъуэхэм зэрахуэдэр фщӀэркъэ? Абы щыгъуэ Мэссихь и Ӏэпкълъэпкъым щыщ пкъыгъуэхэр псэжьым и пкъым щыщ пкъыгъуэ сщӀын? Хьэуэ, апхуэдэу хъункӀэ Ӏэмал иӀэкъым+. 16Псэжьым зыгуэр гъусэ хуэхъумэ, а тӀур зыпкъ зэрыхъур фщӀэркъэ? Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Тхьэм и псалъэ тхахэм хэтщ:[*] «А тӀур зыпкъ хъунущ»+. 17Ауэ Зиусхьэным зыгуэр гъусэ хуэхъумэ, зыгурэ зы псэрэ абы дэхъунущ+.

18Зинэ щӀэным пэӀэщэ зыфщӀ! НэгъуэщӀ сыт хуэдэ гуэныхьуи цӀыхум ищӀэр и пкъым епхакъым, ауэ зинэ зыщӀэм езым и пкъым гуэныхь ирещӀэж+. 19Фэ фи пкъыр Тхьэм и Псэ ЛъапӀэу фи гум илъым зэриунэ лъапӀэр, фипкъхэри фыфейуэ зэрыщымытыр фщӀэркъэ+? 20Тхьэм лъы уасэкӀэ фищэхужащ. Аращи, фипкъкӀи фи псэкӀи Тхьэр вгъэлъапӀэ+.

7-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

ЛӀыгъэ-фызыгъэр

7^1Фэ сэ къысхуэфтха Ӏуэхугъуэхэм ятеухуауэ мыр вжызоӀэ: ЛӀым фыз къимышэныр фӀыщ.[*]
2Ауэ зинэ щӀэным зыщихъумэн щхьэкӀэ, хэти езым и фыз иреӀэ, дэтхэнэ фызми езым илӀ иреӀэ. 3ЛӀым фызым хуищӀэн хуейр хурещӀэ, фызми лӀым хуищӀэн хуейр хурещӀэ. 4Фызыр езым и пкъыми тепщэкъым, абы и тепщэр лӀыращ. Апхуэдабзэуи, лӀыри и пкъым и тепщэкъым, абы и тепщэр фызыращ. 5ТӀури фызэгурыӀуэу икӀи зэману вгъэувамкӀэ нэщӀымрэ Тхьэм елъэӀунымрэ я ужь фыщитынум деж фӀэкӀа пэӀэщӀэ зызэхуэвмыщӀ. ИтӀанэ, зывмышыӀэфмэ, фызэкӀуалӀэ, шейтӀаным фыдимыхьэхын щхьэкӀэ+. 6Мыр унафэу ныфхуэсщӀыркъым, атӀэ апхуэдэу влэжьыну хуит фысщӀу арщ+. 7Сэ схуэдэу цӀыху псори щытыну сыхуейт. Ауэ Тхьэм хэти езым и лъэкӀыныгъэ къритащ – зым зы лъэкӀыныгъэ, адрейми нэгъуэщӀ лъэкӀыныгъэ+.

8Къэзымыша-дэмыкӀуахэми, фызабэхэми мыр яжызоӀэ: Сэ схуэдэу фызкъэмышэу фыкъанэмэ, фӀыщ. 9Ауэ зашыӀэн ялъэмыкӀмэ, нэчыхькӀэ зэрырегъуэт. Хъуэпсэныгъэм мафӀэм хуэдэу гур исыным нэхърэ нэчыхьыр нэхъыфӀщ+.

10Нэчыхь зиӀэхэм мыпхуэдэу унафэ яхузощӀ. Унафэ яхуэзыщӀыр сэракъым, Зиусхьэныр арщ:[*] Фызыр и лӀым бгъэдэкӀыж хъунукъым+. 11Фызыр и лӀым бгъэдэкӀыжмэ, дэкӀуэжын хуейкъым е и лӀым екӀужын хуейщ. Апхуэдабзэщи, лӀыми и фызыр иригъэкӀыж хъунукъым+.

12Адрей цӀыхухэм сэ яжызоӀэ, Зиусхьэныракъым яжезыӀэр: Къуэш гуэрым фӀэщхъуныгъэ зимыӀэ фыз иӀэмэ, фызри абы дэпсэуну хуеймэ, ар лӀым иригъэкӀыж хъунукъым. 13Апхуэдабзэщи, фыз гуэрым фӀэщхъуныгъэ зимыӀэ лӀы иӀэмэ, лӀыри абы дэпсэуну хуеймэ, фызым и лӀыр зыбгъэдигъэкӀыж хъунукъым. 14Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ фӀэщхъуныгъэ зимыӀэ лӀыр фызым и хьэтыркӀэ Тхьэм ейщ. Апхуэдэуи, фӀэщхъуныгъэ зимыӀэ фызри лӀым и хьэтыркӀэ Тхьэм ейщ. Армыхъумэ фэ фи бынхэр мыкъабзэу хъунт, ауэ иджы ахэри Тхьэм ейщ.

15ФӀэщхъуныгъэ зимыӀэр и щхьэгъусэм бгъэдэкӀыжыну хуеймэ, бгъэдрекӀыж. Апхуэдэу щыхъукӀэ, фӀэщхъуныгъэ зиӀэ къуэшыр е шыпхъур и щхьэгъусэм епхауэ щыткъым. Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ дызэзэгъыу дызэдэпсэуну дыкъыхуриджащ Тхьэм. 16Уэ, фыз, дэнэ щыпщӀэн, уи лӀыр мыкӀуэду къебгъэлынкӀэ хъунщ. Уэ, лӀыми, дэнэ щыпщӀэн, уи фызыр мыкӀуэду къебгъэлынкӀэ хъунщ+.

Тхьэм псэукӀэу къыхуигъэувам тетын хуейщ хэти

17Хэти, Зиусхьэным къыхуигъэува псэукӀэм тету, и бынхэм ящыщ хъуну Тхьэм къыщыхуриджэм зэрыщытам хуэдэу псэун хуейщ. Члисэ зэхуэс псом аращ сэ яхуэсщӀ унафэр. 18Тхьэм цӀыху гуэр и бын хъуну къыщыхуриджэм, сунэт ящӀамэ[*], абы трырет. Тхьэм цӀыху гуэр къыщриджэм, сунэт ямыщӀамэ[*], ари абы трырет+. 19Сунэт дащӀами дамыщӀами, аракъым Ӏуэхур здэщыӀэр. Ӏуэхур здэщыӀэр Тхьэм и унафэхэр дгъэзэщӀэныр арщ+. 20Тхьэм къыщриджэм зэрыщытам хуэдэу щрет хэти. 21Тхьэм и бынхэм ящыщ ухъуну уэ укъыщыхуриджэм пщылӀу ущытамэ, абы уримыгумэщӀ. Ауэ щхьэхуит ухъуну Ӏэмал уиӀэмэ, и пӀалъэр блумыгъэкӀ. 22Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Зиусхьэным къыщриджэм пщылӀу щытар щхьэхуит хъуащ, Зиусхьэныр абы и псэм щыщ зэрыхъуам щхьэкӀэ. Апхуэдабзэуи Зиусхьэным къыщриджэм щхьэхуиту щытар Мэссихь хуэлажьэхэм ящыщ хъуащ+. 23Тхьэм лъы уасэкӀэ фищэхужащ. Аращи, нэгъуэщӀ цӀыхухэм пщылӀ фахуэмыхъу+. 24Аращи, си къуэшхэ, Тхьэм къыщриджэм зэрыщытам хуэдэу, Тхьэм и пащхьэм ирет хэти.

Къэзымыша-дэмыкӀуахэмрэ фызабэхэмрэ

25Хъыджэбзхэм ятеухуауэ Зиусхьэным ищӀа унафэ сиӀэкъым. Ауэ Зиусхьэным и нэфӀ щыхуэныгъэкӀэ узыщыгугъ хъун цӀыхуу сызэрыщытым къыхэкӀкӀэ мы Ӏуэхугъуэм сызэреплъыр нывжызоӀэ+. 26Иджырей гузэвэгъуэ дызыхэтым къыхэкӀкӀэ фызэрыщытым хуэдэу фыщытыныр нэхъыфӀу солъытэ. 27Фыз гуэрым нэчыхькӀэ уепхамэ, ибгъэкӀыжыным и ужь уимыт. Фыз уимыӀэмэ, фыз умылъыхъуэ. 28Ауэ къапшэмэ, абыкӀэ гуэныхь пщӀауэ хъуркъым; хъыджэбз гуэри дэкӀуэмэ, абыкӀэ гуэныхь ищӀауэ хъуркъым. Къэзышэ-дэкӀуэхэри мы дуней хьэзабым хэтынущ, ар фэ къыфщыщӀынуи сыхуейкъым.

29Си къуэшхэ, зи гугъу фхуэсщӀыр мыращ: Къэнэжа зэманыр мащӀэщ. Зэманыр мащӀэщи, иджы щыщӀэдзауэ, фыз зиӀэхэр фыз зимыӀэхэм хуэдэ ирехъу; 30гъыхэри мыгъым хуэдэ ирехъу; гуфӀэхэри мыгуфӀэм хуэдэ ирехъу; зыгуэр къэзыщэхур зыри къызыӀэщӀэмыхьэм хуэдэ ирехъу;+
31мы дунейм и хуэӀуэхущӀэхэр а Ӏуэхухэм хэмытыщэм хуэдэ ирехъу; сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ мы дунейм и щытыкӀэм зызэблихъуурэ и кӀэм нос+.

32Гузэвэгъуэ фимыӀэну сыхуейщ. Къэзымышам и нэӀэ Зиусхьэным и Ӏуэхугъуэхэм ятрегъэт – Зиусхьэным игу зэрырихьыным хущӀокъу+. 33Къэзышам дунейм и Ӏуэхугъуэщ зэрихуэр – фызым игу зэрырихьыным и ужь итщ. Фызымрэ хъыджэбзымрэ я Ӏуэхур зытетыр апхуэдэкъым. 34Хъыджэбздэсым Зиусхьэным и Ӏуэхущ зэрихуэр, и пкъымрэ и гумкӀэ зэрыкъэбзэным хущӀокъу. ДэкӀуам зэрихуэр дуней Ӏуэхугъуэщ – и лӀым игу зэрырихьыным и ужь итщ. 35Мы Ӏуэхухэр щӀыжысӀэр Ӏэпхлъэпх фысщӀыну аркъым, атӀэ си фӀагъ фэзгъэкӀыурэ, зэпымыууэ икӀи зыми фызэтримыгъэувыӀэфу хабзэм тету Зиусхьэным фыхуэлэжьэну арщ.

36ЛӀы гуэрым къишэну къыхиха хъыджэбз зи ныбжь ирикъуар къимышэныр емыкӀуу илъытэмэ, кърешэ, ар гуэныхь хъунукъым. Апхуэдэхэм нэчыхь ирагъуэт. 37Ауэ лӀы гуэрым къимышэну игукӀэ мурад быдэ ищӀамэ, зыми химыгъэзыхьауэ щытынкӀэ мэхъу. Зыхуейр и ӀэмыщӀэ илъщ, къыхиха хъыджэбзри къимышэну триубыдакӀэщ. А лӀым хъыджэбзыр къимышэмэ, тэмэму ещӀэ. 38Аращи, къыхиха хъыджэбзыр къэзышэм тэмэму ещӀэ, ауэ къэзымышэм нэхъ тэмэмыж ещӀэ+.

39И лӀыр псэуху, фызыр абы епхащ. ЛӀыр лӀэмэ, фызыр хэт хуейми дэкӀуэжыну хуитщ, ауэ зыдэкӀуэж лӀым и псэм Зиусхьэныр хэлъын хуейщ+. 40Сэ сызэреплъымкӀэ, дэмыкӀуэжмэ, нэхъ сыхьэт махуэ ежьащ – Тхьэм и Псэ ЛъапӀэр сэ си гум илъущ апхуэдэу сызэреплъыр.

8-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

Тхьэ нэпцӀхэм къурмэныпхъэ хуащӀам и лыр

8^1Тхьэ нэпцӀхэм къурмэныпхъэ хуащӀам и лым[*] теухуауэ мыр къыжызоӀэ: Дэ псоми щӀэныгъэ зэрыдиӀэр дощӀэ. ЩӀэныгъэм цӀыхухэм закъыфӀегъэщӀыж, фӀылъагъуныгъэм цӀыхухэм гурэ псэкӀэ нэхъ лъэкӀыныгъэ ярегъэгъуэт+. 2ЦӀыху гуэрым щӀэныгъэ иӀэу къыфӀэщӀми, зэрищӀэн хуейм хуэдизу, иджыри ищӀэркъым+. 3Ауэ Тхьэр фӀыуэ зылъагъум Тхьэм къыбгъэдэкӀ щӀэныгъэ егъуэт+.

4Аращи, тхьэ нэпцӀхэм къурмэныпхъэ хуащӀам и лым теухуауэ мыр къыжызоӀэ: А тхьэ нэпцӀхэр дунейм зэрытемытри, зы Тхьэ закъуэм нэмыщӀ, нэгъуэщӀ тхьэ зэрыщымыӀэри дощӀэ. 5ЦӀыхухэм тхьэуэ ялъытэхэр уафэми щӀылъэми щыӀэми, (цӀыхухэм тхьэуэ ялъытэхэмрэ зиусхьэну ялъытэхэмрэ куэду зэрыщыӀэм хуэдэу), 6дэ зы Тхьэ закъуэщ диӀэр, ар Адэ лъапӀэр арщ. Псори къэзыгъэщӀар езыр арщ, езым щхьэкӀэ дэри дыпсэущ. Зы Зиусхьэн закъуэщ диӀэр, ар Хьисэ Мэссихьщ. Тхьэм абы щыӀэ псори къригъэгъэщӀащ, абы гъащӀэ къыдет+.

7Ауэ псоми апхуэдэ щӀэныгъэр яӀэкъым. ЦӀыху гуэрхэр тхьэ нэпцӀхэм есащи, апхуэдэ лыр щашхкӀэ, а лыр тхьэ нэпцӀ гуэрым къурмэныпхъэ пэжу хуэхъуа хуэдэу, а лыр яшх. Аращи, а лыр хьэлэлрэ хьэрэмрэ ямыщӀэу, ягукӀэ шэч ящӀурэ, а лыр щашхкӀэ, ягухэр ягъэуфӀей+. 8Ерыскъым Тхьэм нэхъ гъунэгъу дыхуищӀыркъым. Тшхыми, и фӀагъ къыдэкӀыркъым, дымышхми, и ягъэ къыдэкӀыркъым+.

9Ауэ фӀэщхъуныгъэ мащӀэ зиӀэхэм я гъуэгум фи щхьэхуитыныгъэр ахэр зыгъэлъэпэрэпэн мывэ щахуэмыхъуным фыхуэсакъ. 10Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ а лыр хьэлэлрэ хьэрэмрэ имыщӀэу игукӀэ шэч зыщӀым уэ щӀэныгъэ зиӀэм тхьэ нэпцӀым и унэшхуэм апхуэдэ лы щыпшхыу илъагъумэ, а лыр абыи ебгъэшхынкъэ+? 11Апхуэдэу фӀэщхъуныгъэ мащӀэ зиӀэ къуэшу Мэссихь и псэр зыщӀитар уэ уи щӀэныгъэмкӀэ уогъэкӀуэд+. 12А лыр хьэлэлрэ хьэрэмрэ ямыщӀэу шэч зыщӀ къуэшхэм гуэныхь ефщӀэу, абыхэм ягукӀэ зевгъэгъэкъуаншэмэ, Мэссихьщ гуэныхь зэфщӀа хъур. 13Аращи, шхыну сшхымкӀэ си къуэшым гуэныхь езгъащӀэмэ, игъащӀэкӀэ лы сшхынукъым, си къуэшым гуэныхь къезмыгъэхьын щхьэкӀэ+.

9-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

Апостолым иӀэ хуитыныгъэхэр

9^1Сэ сыапостолкъэ? Сэ сыщхьэхуиткъэ? Ди Зиусхьэн Хьисэ Мэссихь слъэгъуакъэ? Зиусхьэным хуэсщӀа Ӏуэхум фӀыуэ къыпэкӀуар фэракъэ+? 2НэгъуэщӀ цӀыхухэм я дежкӀэ апостолу сыщымытми, фэркӀэ сыапостолщ. Зиусхьэныр фи псэм щыщ зэрыхъуам къыхэкӀкӀэ, сызэрыапостолыр зыгъэпэж мыхъурыр фэращ.

3Сызыгъэкъуаншэхэм яжесӀэр мыращ: 4Дэри дышхэну икӀи дефэну дыхуимыту ара+? 5Кифэ,[*] адрей апостолхэм, Зиусхьэным и къуэшхэм[*] хуэдэу дэри фӀэщхъуныгъэ зиӀэ фыз гъусэ зыхуэтщӀыну дыхуиткъэ+? 6Я щхьэ япӀыжын папщӀэ, езыхэм я ӀэкӀэ лэжьэн хуей закъуэр сэрэ Варнавэрэ[*]+?

7ЗауэлӀыр езым и ахъшэкӀэ зауэрэ? Хэт жызум хадэ зыщӀэу, жызум зымышхыр? Шэ емыфэу Ӏэхъушэр хэт зыгъэхъур+? 8ЦӀыху акъылкӀэ къыжысӀэрэ мы Ӏуэхугъуэхэр? Апхуэдэукъэ Торэт хабзэм зэрыжиӀэр? 9Мусэ бегъымбарым и Торэт хабзэм мыпхуэдэу итщ:[*] «Вым гуэдз щиӀуэкӀэ, и жьэр зэтумыпхэ». Апхуэдэу щыжиӀэкӀэ, выхэра Тхьэр зыхуэгузавэр+? 10Тхьэм жыхуиӀэр дэркъэ шэчыншэу? Аращ, дэр щхьэкӀэщ ар щӀатхар; сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ вакӀуэлӀри гъавэ зыӀуэ лӀыри я Ӏыхьэ а гъавэм къыхэкӀыну гугъэ ямыӀэу лажьэ хъунукъым+. 11Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм и жылэфӀыр фи гум итлъхьащи, фэ, ди Ӏуэхум фӀыуэ къыпэкӀуэр зыгъуэтхэм, мы дунеймкӀэ дызыхуэныкъуэр къыдэфтмэ, егъэлея хъурэ+? 12НэгъуэщӀ цӀыхухэм зыхуэныкъуэхэр зэрефтынум щыгугъыну хуитыныгъэ яӀэмэ, абыхэм нэхърэ дэ куэдкӀэ нэхъ хуитыныгъэ диӀэкъэ?

Ауэ а хуитыныгъэм и фӀагъ къэдгъэсэбэпакъым. Абы и пӀэкӀэ, Мэссихь теухуа хъыбарыфӀым зэран дыхуэмыхъун щхьэкӀэ, псори дигу тыдогъахуэ. 13ЦӀыхухэм Тхьэм и унэшхуэм щхьэкӀэ псапэу ятым щыщ абы щылажьэхэм я шхын Ӏыхьэ къызэрыхэкӀыр фщӀэркъэ? Къурмэн щӀыпӀэм щылажьэхэми я Ӏыхьэ абы телъ къурмэныпхъэм къызэрыхэкӀыр фщӀэркъэ? 14Апхуэдэу, хъыбарыфӀыр[*] цӀыхухэм яхуэзыӀуатэхэм зэрыпсэун Ӏыхьэр хъыбарыфӀымкӀэ зэрагъуэтын хуейр Зиусхьэным и унафэщ[*]+.

15Апхуэдэ хуитыныгъэр сэ къэзгъэсэбэпакъым, а хуитыныгъэри згъуэтын щхьэкӀэкъым мыр щӀэстхыр. Сызэрыпагэ Ӏуэхур зыгуэрым игъэкӀуэдыным нэхърэ, лӀэныгъэр нэхъ къызощтэ+. 16Ауэ хъыбарыфӀыр цӀыхухэм зэрахуэсӀуатэм щхьэкӀэ сызыщытхъужын слъэкӀынукъым, Тхьэм и хъыбарыфӀыр цӀыхухэм яхуэзмыӀуатэу хъунукъыми. ХъыбарыфӀыр цӀыхухэм яхуэзмыӀуатэмэ, гъуэгу мыгъуэ сытеуващ+. 17Ар сыхуейуэ сщӀэмэ, ӀыхьэфӀыр згъуэтынущ. Ауэ сфӀэмыфӀу сщӀэмэ, Тхьэм си пщэм къыдилъхьа Ӏуэхур згъэзащӀэ къудейуэ арщ+. 18Абы щыгъуэ сыт си ӀыхьэфӀыр? Си ӀыхьэфӀыр мыращ: ХъыбарыфӀым сыхуэлажьэурэ, уаси къыпэмыкӀуэу цӀыхухэм ар зэрахуэсӀуатэр арщ, си хуитыныгъэр къэзмыгъэсэбэпу+.

19Зыми тепщэныгъэ къысхуимыӀэу, сыщхьэхуиту щытми, цӀыху куэд Мэссихь и гъуэгум тезгъэхьэн щхьэкӀэ, псоми ӀуэхутхьэбзащӀэ сахуэхъуащ+. 20Журтхэр Мэссихь и гъуэгу тезгъэхьэн щхьэкӀэ, абыхэм хуэдэу зысщӀащ. Торэт хабзэм и тепщэныгъэм сыщӀэмыту щытми, Торэт хабзэм и тепщэныгъэм щӀэт цӀыхухэр Мэссихь и гъуэгу тезгъэхьэн щхьэкӀэ, Торэт хабзэм и тепщэныгъэм щӀэт цӀыхухэм хуэдэу зысщӀащ+. 21Торэт хабзэм и тепщэныгъэм щӀэмыт цӀыхухэри Мэссихь и гъуэгу тезгъэхьэн щхьэкӀэ, Торэт хабзэм и тепщэныгъэм щӀэмыт цӀыхухэм хуэдэу зысщӀащ. Тхьэм и хабзэм и тепщэныгъэм сыщӀэмыту аракъым абы къикӀыр, Мэссихь и хабзэм и тепщэныгъэм сыщӀэтщ+. 22ФӀэщхъуныгъэ мащӀэ зиӀэхэм си фӀагъ езгъэкӀын щхьэкӀэ, фӀэщхъуныгъэ мащӀэ зиӀэхэм хуэдэу зысщӀащ. Лъэныкъуэ псомкӀи цӀыху псоми хуэдэу зысщӀащ, нэгъуэщӀ мыхъуми, цӀыху гуэрхэр мыкӀуэду къелын щхьэкӀэ+. 23ХъыбарыфӀым си фӀагъ езгъэкӀын щхьэкӀэ, мы Ӏуэху псори сощӀэ, хъыбарыфӀым фӀыгъуэу къыпэкӀуэм щыщ си Ӏыхьэр згъуэтын щхьэкӀэ.

24Псори къызэдэжэурэ зэпоуэ, ауэ абыхэм ящыщу зы закъуэщ текӀуэныгъэм и саугъэтыр къэзыхьыр, ар фщӀэркъэ? Ар къэфхьын щхьэкӀэ, фызэдэжэ+. 25Жэр, сыт ищӀыскӀи зыхуосакъыж. КӀуэдыжыну саугъэтыр къахьын щхьэкӀэ, мажэ ахэр, дэ мыкӀуэдыжын саугъэтым и ужь дитщ+. 26Аращи, сыщыжэкӀэ, сыздэжэ щӀыпӀэр сымыщӀэу аракъым. Жьым ӀэштӀымкӀэ хэуэм сыхуэдэкъым. 27Си пкъым гугъуехь изогъэшэч икӀи согъэдаӀуэ, адрей цӀыхухэм хъыбарыфӀыр яхуэсӀуэта нэужь, Тхьэм лъэныкъуэ сримыгъэзын папщӀэ.

10-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

Тхьэ нэпцӀхэм защыфхъумэ

10^1Си къуэшхэ, ди адэжьхэр Мусэ бегъымбарым и гъусэу, уафэпшэр[*] пашэ яхуэхъуурэ, а уафэпшэм и щӀагъым щызекӀуэу зэрыщытар икӀи псори хым[*] къызэрызэпрыкӀыжар фымыщӀэу фыщытыну сыхуейкъым. 2Уафэпшэр пашэ яхуэхъуурэ, хым къызэпрыкӀыжа цӀыху псори Мусэ и гъуэгу ирикӀуэн щхьэкӀэ яумэхъахэм хуэдэу щытт. 3А псоми Тхьэм деж къикӀа шхыныр[*] яшхырт. 4А псори Тхьэм къарит псыми[*] ефэрт, сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ ахэр зэфэу щыта псыр къадэщӀыгъу мывэшхуэм къыхэкӀырт. А мывэшхуэр Мэссихьщ. 5Ауэ абыхэм я нэхъыбэр Тхьэм игу ирихьыртэкъым. Абы къыхэкӀкӀэ, губгъуэ нэщӀым икӀуэдащ.

6Ахэр Ӏуэху бзаджэхэм щӀэхъуэпсу зэрыщытам хуэдэу дыщӀэмыхъуэпсын щхьэкӀэ, абыхэм къащыщӀар дэркӀэ дерсщ+. 7Абыхэм ящыщ гуэрхэм хуэдэу, тхьэ нэпцӀхэр фымыгъэлъапӀэ, Тхьэм и псалъэ тхахэм зэрыхэтым хуэдэу,[*] «ЦӀыхухэр шхэну икӀи ефэну тӀысащ. ИтӀанэ джэгуну тэджащ». 8Абыхэм ящыщ зыкъомым зэращӀэу щытам хуэдэу, зинэ[*] дывмыгъащӀэ. Апхуэдэу, цӀыху мин тӀощӀрэ щырэ зы махуэ закъуэм кӀуэдащ. 9Зиусхьэнри дывмыгъэгъэунэху, абыхэм ящыщ зыкъомым зэращӀу щытам хуэдэу. Ахэр блэхэм яукӀащ.[*]+
10Фымытхьэусыхэ, абыхэм ящыщ зыкъомым зэращӀу щытам хуэдэу. Ахэр ажал къэзыхь мелыӀычым игъэкӀуэдащ.[*]

11Мы Ӏуэхухэр абыхэм къащыщӀащ, цӀыхухэм дерс яхуэхъун щхьэкӀэ. Дэ, лӀэщӀыгъуэхэм я кӀэухым нэблэгъа цӀыхухэм, къыдгурагъэӀуэн щхьэкӀэ, мы Ӏуэхухэр ятхащ+. 12Апхуэдэу щытми, лъэ быдэкӀэ щыт зи гугъэ цӀыхур зэрымыджэлэным хуресакъ+. 13ЦӀыхухэм гуэныхь ящӀэну дезыгъэхьэх Ӏуэхуу адрей цӀыхухэр зыхуэзэхэм фӀэкӀа фэ фыхуэзакъым. Тхьэр пэжщ, флъэкӀынум нэхърэ нэхъыбэ, гуныхьщӀэным фыдезыгъэхьэхын Ӏуэху фыхуэзэну хуит ищӀынукъым. Ауэ гуныхьщӀэным фыдезыгъэхьэхын Ӏуэху гуэр фыщыхуэзэкӀэ, абы фыпэувыфыну Тхьэм гъуэгу къывитынущ+.

14Аращи, фӀыуэ слъагъухэ, тхьэ нэпцӀ гъэлъэпӀэным пэӀэщӀэ зыфщӀ+. 15Фэ, зэхэщӀыӀкӀ зиӀэхэм, ар нывжызоӀэ. Сэ къыжысӀэм фи щхьэкӀэ фегупсыс. 16Ди Зиусхьэну Хьисэ и лӀэныгъэр ди гум къэдгъэкӀыжу, дызэгъусэу дыщышхэкӀэ, санэ фалъэм щхьэкӀэ Тхьэм фӀыщӀэ худощӀ. Санэм дыщефэкӀэ, Мэссихь и лъыуэ жорым щыщӀэкӀамкӀэ езым гъусэ дыхуэхъуркъэ? ЩӀакхъуэр щызэгуэтщӀыкӀкӀэ, Мэссихь и пкъым гъусэ дыхуэхъуркъэ+? 17ЩӀакхъуэр зы закъуэу зэрыщытым щхьэкӀэ, дэ дыкуэду щытми, дызщ; а щӀакхъуэ закъуэм дэ ди Ӏыхьи хэлъщи+.

18Израил лъэпкъым феплъ. Къурмэныпхъэм и лыр зышххэр Тхьэуэ къурмэн зыхуащӀым гъусэ хуэхъуркъэ? 19Сэ жыхуэсӀэр сыт? Къурмэныпхъэм и лыр зыгуэру щыту, е тхьэ нэпцӀыр зыгуэру щыту жысӀэрэ+? 20Хьэуэ, ар жысӀэркъым. Ауэ хамэ лъэпкъхэм къурмэн щащӀкӀэ, жин бзаджэхэрщ къурмэн зыхуащӀыр, Тхьэр аркъым. Фэ жин бзаджэхэм гъусэ фахуэхъуну сыхуейкъым+. 21Зиусхьэным и фалъэмкӀи жин бзаджэхэм я фалъэмкӀи фызэдефэ хъунукъым. Зиусхьэным и Ӏэнэми жин бзаджэхэм я Ӏэнэми фыпэрыс хъунукъым+. 22Хьэмэрэ Зиусхьэныр дгъэгубжьыну ара дызыхэтыр? Езым нэхърэ дынэхъ лъэщ?

Сыт фщӀэми, цӀыхухэм Тхьэм щӀыхь хуевгъэщӀын щхьэкӀэщ ар щӀэфщӀэнур

23«Сыт ищӀысри тщӀэну дыхуитщ», жаӀэ цӀыхухэм. Ар пэжщ, ауэ Ӏуэху псори дэӀэпыкъуэгъу къытхуэхъуркъым. Сыт ищӀысри тщӀэну дыхуитщ, ауэ псоми я фӀагъ къыдэкӀыркъым+. 24Езым и фӀагъ зыхэлъым и ужь иремыт хэти, атӀэ нэгъуэщӀ цӀыхухэм я фӀагъ зыхэлъым и ужь ирырет+.

25Гурыщхъуэ фымыщӀэу бэзэрым щащэ псори фшхы+. 26Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ, «ЩӀылъэри щӀылъэм тет псори Зиусхьэным ейщ».[*]+

27ФӀэщхъуныгъэ зимыӀэ гуэрым фигъэшхэну фригъэблэгъамэ икӀи фыкӀуэну фыхуеймэ, гурыщхъуэ фымыщӀу Ӏэнэм къытралъхьэр фшхы+. 28Ауэ цӀыху гуэрым, «Мыр тхьэ нэпцӀхэм хуащӀа къурмэныпхъэм илщ», къывжиӀэмэ, къывжезыӀам щхьэкӀи гум илъым щхьэкӀи ар фымышх; сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ, «ЩӀылъэмрэ щӀылъэм тет псомрэ Зиусхьэным ейщ». 29Гум илъу жыхуэсӀэр фи гум илъыр аркъым, къывжезыӀам и гум илъыр арщ; сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ нэгъуэщӀ цӀыху гуэрым и гурыщхъуэм си хуитыныгъэр сыт щӀигъэкъуэншэнур? 30Тхьэм фӀыщӀэ хуэсщӀу зыгуэр сшхымэ, зэрысшхымкӀэ цӀыхухэм сыт сыщӀагъэкъуэншэн хуейр+?

31Аращи, фышхэми, фефэми е нэгъуэщӀ гуэр фщӀэми, цӀыхухэм Тхьэм фӀыщӀэ хуевгъэщӀын щхьэкӀэщ щӀэфщӀэнур+. 32Журтхэми, алыджхэми,[*] Тхьэм и члисэ зэхуэсым щыщхэми я гъуэгум зыгъэлъэпэрэпэн мывэ фащыхуэмыхъу+. 33Сэри сщӀэ Ӏуэху псомкӀи цӀыху псоми я гум сызэрырихьыным сыхэтщ, сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ сэ си фӀагъкъым зи ужь ситыр, атӀэ цӀыху куэдым я фӀагъщ, ахэр мыкӀуэду Тхьэм къригъэлын щхьэкӀэ+.

11-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

11^1Мэссихь и лъэужьым сызэрырикӀуэм хуэдэу, фэри си лъэужьым фрикӀуэ+.

Тхьэм щелъэӀукӀэ, цӀыхубзхэм я щхьэхэм ӀэлъэщӀ трапхъуэн хуейщ

2ЖысӀа псори фи гум къызэрывгъэкӀыжым щхьэкӀи, фэзгъэщӀа Ӏуэхухэм фызэратетым щхьэкӀи фӀыщӀэ фхузощӀ.

3Мыр фщӀэну сыхуейщ: Дэтхэнэ лӀыми и щхьэр Мэссихьщ, дэтхэнэ фызми и щхьэр и лӀырщ, Мэссихь и щхьэри Тхьэр арщ+. 4Дэтхэнэ цӀыхухъуу зи щхьэм ӀэлъэщӀ тезыпхъуауэ Тхьэм елъэӀуми, е Тхьэм езым и псалъэхэр зи гум кърилъхьауэ ахэр къыжызыӀэми и щхьэр егъэпудыж.[*]
5Апхуэдэу, дэтхэнэ цӀыхубзу Тхьэм щхьэпцӀэу елъэӀуми, е Тхьэм езым и псалъэхэр зи гум кърилъхьауэ ахэр къыжызыӀэми и щхьэр егъэпудыж, сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ а цӀыхубзым и щхьэр упсам хуэдэщи.[*]+
6ЦӀыхубз гуэрым и щхьэм ӀэлъэщӀ трипхъуэну хуэмеймэ, и щхьэцыр преупщӀыж. Ауэ и щхьэц пиупщӀыныр е и щхьэр иупсыныр цӀыхубзымкӀэ емыкӀуу зэрыщытым къыхэкӀкӀэ и щхьэм ӀэлъэщӀ трырепхъуэ. 7ЦӀыхухъум щхьэм ӀэлъэщӀ трипхъуэн хуейкъым, сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ цӀыхухъур Тхьэм и теплъэм хуэдэщ икӀи Тхьэм и щӀыхьышхуэр къегъэлъагъуэ. Фызым и лӀым и щӀыхьышхуэр къегъэлъагъуэ+. 8ЦӀыхухъур цӀыхубзым къыхэкӀакъым, атӀэ цӀыхубзыр цӀыхухъум къыхэкӀащ+. 9Тхьэм цӀыхухъур цӀыхубзым къыхуигъэщӀакъым, атӀэ цӀыхубзырщ лӀым къыхуигъэщӀар+. 10Аращи, лӀым и тепщэныгъэм фызыр зэрыщӀэтым и нэщэнэу икӀи мелыӀычхэм щхьэкӀэ[*] и щхьэм ӀэлъэщӀ трырепхъуэ.

11Апхуэдэу щыт пэтми, дэркӀэ, Зиусхьэныр зи гум илъ цӀыхухэмкӀэ, цӀыхубзыр цӀыхухъум епхауэ щытщ, цӀыхухъури цӀыхубзым епхауэ щытщ+. 12ЦӀыхубзыр цӀыхухъум къызэрыхэкӀам хуэдэу, цӀыхухъури цӀыхубзым къыхокӀ, ауэ Ӏуэху псори къызыбгъэдэкӀыр Тхьэращ. 13Фэри фегупсыс: ЦӀыхубзым и щхьэм ӀэлъэщӀ тримыпхъуауэ Тхьэм елъэӀуныр емыкӀукъэ? 14ЦӀыхум игукӀэ ищӀэркъэ цӀыхухъум и щхьэц кӀыхьмэ, зэремыкӀур, 15ауэ цӀыхубзым и щхьэцыр кӀыхьмэ, къызэрекӀур? Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Тхьэм цӀыхубзым щхьэц кӀыхь къритащ, щхьэтепхъуэ папщӀэу 16Мы ӀуэхумкӀэ зыгуэр къыдэныкъуэкъуну хуеймэ, дэри Тхьэм и члисэ зэхуэсхэми нэгъуэщӀ хабзэ зэрыдимыӀэр ирырещӀэ.

Зиусхьэным и пщыхьэщхьэшхэр

(Маттэ 26:26-29; Марк 14:22-25; Лука 22:14-20)

17Мы унафэхэр щыфхуэсщӀкӀэ, сыфщытхъун слъэкӀынукъым. Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ фызэрызэхуэсым фӀы къыхэкӀыркъым, атӀэ къыхэкӀыр Ӏейщ. 18Япэрауэ, члисэм фыщызэхуэсмэ, гуп-гупрэ фызэрызэхэкӀыр зэхызох. Зы лъэныкъуэкӀи ар си фӀэщ мэхъу+. 19Гуп-гупурэ фызэхэкӀын хуейщ, фэ фщыщу щыпкъагъэр зигу илъхэр нахуэ хъун щхьэкӀэ+. 20Абы нэмыщӀ, фышхэну фыщызэхуэскӀэ, Зиусхьэным и пщыхьэщхьэшхэракъым фшхыр. 21Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ фышхэ щыхъукӀэ, зыр адрейм пэмыплъэу, шхэн щӀыводзэ. Апхуэдэу, зыр ныбэнэщӀу къонэ, адрейр чэф мэхъури мэудафэ. 22Фыщышхэн икӀи фыщефэн унэхэр фиӀэкъэ? Е Тхьэм и члисэ зэхуэсыр зэвмыпэсу, зыри зимыӀэр вгъэукӀытэну ара? Сыт нывжесӀэнур? Сыфщытхъун? Хьэуэ, сыфщытхъунукъым.

23Мы къыфхуэзгъэнэхуа Ӏуэхухэр езы Зиусхьэным къысхуигъэнэхуащ. Зиусхьэныр тепщэныгъэ зиӀэхэм щаӀэщӀыхьа жэщым щӀакхъуэр къищтэщ,+
24Тхьэм фӀыщӀэ хуищӀу, зэгуищӀыкӀри къыжиӀащ: «Мы щӀакхъуэр, фӀагъ къыфхудэкӀуэн щхьэкӀэ, сипкъ зэгуэщӀыкӀынуращ. Фигу сыкъэвгъэкӀыжын щхьэкӀэ, мы щӀакхъуэр фшхы»+. 25Пщыхьэщхьэшхэ нэужьым, Зиусхьэным фалъэр къищтэри, жиӀащ: «Мы фалъэм ит санэр Тхьэм езымрэ фэрэ фяку къыдилъхьэ зэгурыӀуэныгъэщӀэращ. А зэгурыӀуэныгъэщӀэр зыгъэщыпкъэр сэ жорым щысщӀэкӀыну лъыращ. Мы санэм фефэн хъумэ, фигу сыкъэвгъэкӀыжын щхьэкӀэ, фефэ»+. 26Зиусхьэныр къэкӀуэжыху, мы щӀакхъуэр фшхын хъуми, мы фалъэм итым фефэн хъуми, Зиусхьэныр зэрылӀам и хъыбарыр абыкӀэ фӀуатэу арщ.

27Аращи, хэт хуэмыфащэу Зиусхьэным и щӀакхъуэр ишхми, е абы и фалъэм итым ефэми, Зиусхьэным и пкъымрэ и лъымрэ дежкӀэ гуэныхь ищӀауэ къуаншэ мэхъу+. 28Хэти езым игу илъыр ирегъэунэхуж, итӀанэ щӀакхъуэр ирешхи, фалъэм итми ирефэ. 29ЩӀакхъуэр Зиусхьэным зэрипкъыр зэхимыщӀыкӀыу, хуэмыфащэу ар зышхыу икӀи санэм ефэм зэришхымкӀи зэрефэмкӀи къуаншэ мэхъу. 30Абы щхьэкӀэ къару зимыӀэу икӀи сымаджэу цӀыху куэд къыфхэтщ, лӀахэри мащӀэкъым. 31Дэ зыдгъэунэхужауэ щытамэ, Тхьэм апхуэдэу дигъэпшынэнутэкъым. 32Ауэ мы зэманым Зиусхьэным хьэкум къыщыттрищӀыхькӀэ, дызрегъэдаӀуэ, дунейм и цӀыхухэм дащӀыгъуу дэри къуаншэ дымыхъун щхьэкӀэ.

33Аращи, си къуэшхэ, фышхэн щхьэкӀэ фызэхуэсмэ, зыр зым преплъэ. 34Зыгуэр мэжалӀэ хъумэ, и унэм щрешхэ, фыщызэхуэсам деж къуаншэ фымыхъун папщӀэ.

СынакӀуэмэ, адрей Ӏуэхухэм я унафэр сщӀынущ.

12-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм цӀыхухэм къарит лъэкӀыныгъэхэр

12^1Си къуэшхэ, Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм цӀыхухэм къарит лъэкӀыныгъэхэр зыхуэдэр фымыщӀэу фыкъэзгъэнэну сыхуейкъым+. 2Мэссихь щывмыщӀэм щыгъуэ, тхьэ нэпцӀ бзагуэхэм фыкъызэрырашэкӀам хуэдэу, а тхьэ нэпцӀхэм я деж фыкӀуэу зэрыщытар фощӀэ+. 3Аращи, мыр къывгурызгъэӀуэну сыхуейщ: Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм и лъэкӀыныгъэкӀэ къэпсалъэу, Хьисэ ебгын зыми лъэкӀынукъым, Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм и лъэкӀыныгъэкӀэ мыхъумэ, зыми «Хьисэщ Зиусхьэныр» жиӀэфынукъым+.

4Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм цӀыхухэм къарит лъэкӀыныгъэхэр зэхуэмыдэщ, ауэ Тхьэм и Псэ ЛъапӀэр зыщ+. 5ЦӀыхухэм Зиусхьэным хуащӀэ Ӏуэхухэр зэхуэмыдэщ, ауэ а цӀыху псори а зы Зиусхьэным хуолажьэ+. 6Тхьэм цӀыхухэм Ӏуэху ящӀэну лъэкӀыныгъэ зэраритыр зэхуэмыдэщ, ауэ а Ӏуэху псори цӀыху псоми ящӀэну лъэкӀыныгъэ езыт Тхьэр зыщ+.

7Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм дэтхэнэ зыми зэхуэмыдэу закърегъэлъагъу, и фӀагъ фӀэщхъуныгъэ зиӀэ псоми яригъэкӀын щхьэкӀэ. 8Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм къыбгъэдэкӀыу, акъылыфӀагъэ зыхэлъ псалъэхэр жиӀэну зы цӀыхум лъэкӀыныгъэ кърет; нэгъуэщӀ цӀыхуми, Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм тету, щӀэныгъэ зиӀэ псалъэхэр жиӀэну лъэкӀыныгъэ кърет; 9нэгъуэщӀ цӀыхуми, а зы Псэ ЛъапӀэм къыбгъэдэкӀыу, фӀэщхъуныгъэ иӀэну лъэкӀыныгъэ кърет; нэгъуэщӀ цӀыхуми, а зы Псэ ЛъапӀэ дыдэм къыбгъэдэкӀыу, сымаджэхэр игъэхъужыну лъэкӀыныгъэхэр кърет;+
10нэгъуэщӀ цӀыхуми Ӏуэху телъыджэхэр илэжьыну лъэкӀыныгъэ кърет; нэгъуэщӀ цӀыхум и гум Тхьэм езым и псалъэхэр кърилъхьэурэ, ахэр жиӀэну лъэкӀыныгъэ кърет; нэгъуэщӀ цӀыхуми Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм Ӏуэху гуэр къыбгъэдэкӀрэ къыбгъэдэмыкӀрэ зэхищӀыкӀыну лъэкӀыныгъэ кърет; нэгъуэщӀ цӀыхуми имыщӀэ бзэхэмкӀэ псэлъэну лъэкӀыныгъэ кърет; нэгъуэщӀ цӀыхуми а бзэхэр зэридзэкӀыну лъэкӀыныгъэ кърет+. 11А Псэ ЛъапӀэращ цӀыхухэм ахэр ящӀэну лъэкӀыныгъэ къезытыр. Щхьэхуэ-щхьэхуэу, зэрыхуейм тету Тхьэм и Псэ ЛъапӀэр лъэкӀыныгъэ псоми къарет.

Пкъыр зыщ, пкъым и пкъыгъуэхэр куэдщ

12Пкъым и пкъыгъуэхэр куэд хъуми, пкъыр зыщ. А пкъыгъуэхэр куэд хъуми, псори а зы пкъым щыщщ. Мэссихь и Ӏуэхури апхуэдэщ+. 13Дэ псори дыжуртми, дыалыджми, дыпщылӀми, дыщхьэхуитми, а зы Псэ ЛъапӀэр ди гум илъын щхьэкӀэ дыщаумэхъым, Мэссихь и пкъым щыщ дыхъуащ псори. Мэссихьи а зы Псэ ЛъапӀэм ди Ӏыхьэ хэлъ ищӀащ+.

14Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ пкъым и пкъыгъуэхэр зыкъым, атӀэ куэд мэхъу. 15Лъакъуэм, «Ӏэуэ сызэрыщымытым щхьэкӀэ, пкъым сыщыщкъым», жиӀэмэ, абы щхьэкӀэ пкъым щымыщ хъурэ? 16ТхьэкӀумэми, «Нэуэ сызэрыщымытым щхьэкӀэ, пкъым сыщыщкъым», жиӀэмэ, абы щхьэкӀэ пкъым щымыщ хъурэ? 17Пкъыр зэрыщыту нэуэ щытатэмэ, дэӀуэным и Ӏуэху дауэ хъунт? Апхуэдэуи, пкъыр зэрыщыту тхьэкӀумэу щытатэмэ, мэ къыпщӀихьэным и Ӏуэху дауэ хъунт?

18Тхьэм пкъым и пкъыгъуэ псори зэхилъхьащ, дэтхэнэ зыри езыр зэрыхуейм тету. 19Пкъым зы пкъыгъуэ закъуэ фӀэкӀ хэмылъатэмэ, ар дауэ хъунт? 20ДыкъызэригъэщӀащи, пкъым и пкъыгъуэхэр куэд мэхъу, итӀани пкъыр зыуэ щытщ.

21Нэм, «Уэ сыпхуэныкъуэкъым», жиӀэу, Ӏэм жриӀэфынукъым. Щхьэми, «Сэ сыфхуэныкъуэкъым», жиӀэу, лъакъуэхэм яжриӀэфынукъым. 22Пкъым щыщ пкъыгъуэу нэхъ мыхьэнэншэу тлъытэхэм нэхъ дахуэныкъуэщ. 23Пкъым щыщ пкъыгъуэу пщӀэ зыхуэмыфащэу тлъытэхэм нэхъ дахуосакъ. 24Пкъым щыщ пкъыгъуэу ди укӀытапӀэхэр нэхъ дыхуэсакъыу догъэпщкӀу. Пкъым щыщ пкъыгъуэу ди мыукӀытапӀэхэр дгъэпщкӀун хуейкъым. Пкъым щыщ пкъыгъуэу пщӀэ зимыӀэхэм адрейхэм нэхърэ нэхъ пщӀэ яхуищӀу, Тхьэм пкъыр зэхилъхьащ. 25Тхьэм апхуэдэу щӀищӀар дэ, езым и пкъым щыщхэр, дызэпэмыуву, зэхуэдэу дызыхуэсакъыжыну арщ. 26Аращи, пкъым щыщ пкъыгъуэ гуэр гугъу ехьмэ, ар пкъым щыщ пкъыгъуэ псоми дашэч. Апхуэдэу, пкъым щыщ пкъыгъуэ гуэрым пщӀэ игъуэтмэ, абы а пкъым щыщ пкъыгъуэ псори догуфӀэ+.

27Фэ Мэссихь фрипкъщ, фэ фщыщ дэтхэнэ зыри а пкъым щыщщ+. 28Япэрауэ члисэ зэхуэсым хуэлэжьэну Тхьэм цӀыху гуэрхэр апостолу игъэуващ. ЕтӀуанэрауэ, цӀыху гуэрхэри бегъымбару игъэуващ. Ещанэрауэ, цӀыху гуэрхэми адрей цӀыхухэм Ӏуэхухэр ирагъэщӀэну игъэуващ. Ӏуэху телъыджэхэр ящӀэну цӀыху гуэрхэри игъэуващ. Сымаджэхэр ягъэхъужын щхьэкӀэ, лъэкӀыныгъэхэр яӀэну цӀыху гуэрхэр игъэуващ итӀанэ. НэгъуэщӀхэри адрей цӀыхухэм дэӀэпыкъуэгъу яхуэхъуну, нэгъуэщӀхэри унафэщӀу лэжьэну, нэгъуэщӀхэри езыхэм ямыщӀэ бзэхэмкӀэ псэлъэну игъэуващ+. 29ЦӀыху псори апостолу щыткъым, пэжкъэ? ЦӀыху псори бегъымбару щыткъым, пэжкъэ? ЦӀыху псоми адрей цӀыхухэм Ӏуэхухэр ирагъащӀэркъым, пэжкъэ? ЦӀыху псоми Ӏуэху телъыджэхэр ялэжыркъым, пэжкъэ? 30ЦӀыху псоми сымаджэхэр ягъэхъужыну лъэкӀыныгъэхэр яӀэкъым, пэжкъэ? Езыхэм ямыщӀэ бзэхэмкӀэ цӀыху псори псалъэркъым, пэжкъэ? ЦӀыху псоми апхуэдэ бзэхэр зэрадзэкӀыркъым, пэжкъэ?

31ЛъэкӀыныгъэу я нэхъ инхэм я ужь фит. Иджы гъуэгу нэхъыфӀыр сэ фэзгъэлъагъунщ+.

13-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

ФӀылъагъуныгъэр

13^1ЦӀыхухэмрэ мелыӀычхэмрэ я бзэхэмкӀэ сыпсалъэрэ, фӀылъагъуныгъэ сигу имылъмэ, жьгъыру макъ зыпыӀукӀ гъуаплъэм е макъ гуемыӀу зыгъэӀукӀ уэзджынэм сыхуэдэщ. 2Тхьэм езым и псалъэхэр си гум кърилъхьэурэ, ахэр жысӀэну лъэкӀыныгъэ къызитауэ сиӀэми, щэху псори сщӀэми, щӀэныгъэ псори сиӀэми, бгыхэр нэгъуэщӀ щӀыпӀэм згъэӀэпхъуэфыну фӀэщхъуныгъэ сиӀэми, фӀылъагъуныгъэ симыӀэмэ, сэ сызырикӀщ+. 3СиӀэ хъуа псори зимыӀэхэм естми, си пкъыр мафӀэкӀэ ягъэсыну цӀыхухэм естми, фӀылъагъуныгъэ симыӀэмэ, абы фӀагъ къысхухэкӀынукъым.

4ФӀылъагъуныгъэм шыӀэрэ гущӀэгъурэ иӀэщ. ФӀылъагъуныгъэр фыгъуэркъым, зыщытхъужыркъым икӀи зыкъыфӀэщӀыжыркъым. 5ФӀылъагъуныгъэм хабзэншагъэ зэрихьэркъым, езым и щхьэм и фӀагъ къилъыхъуркъым, зигъэгусэркъым, бзаджагъэми егупсысыркъым. 6ФӀылъагъуныгъэр бзаджагъэм щыгуфӀыкӀыркъым, щыпкъагъэрщ зыхуэгуфӀэр. 7ФӀылъагъуныгъэм мыхъумыщӀэ псори егъэгъу, ТхьэмкӀэ фӀэщхъуныгъэ иӀэщ сыт щыгъуи, Тхьэм щогугъ сыт щыгъуи, шыӀэ иӀэщ сыт щыгъуи.

8ФӀылъагъуныгъэр зэи кӀуэдыжынукъым. Тхьэм езым и псалъэхэр цӀыхухэм я гум кърилъхьэурэ, цӀыхухэм ахэр яӀуэтэн пачынущ. ЦӀыхухэм ямыщӀэ бзэхэмкӀи псэлъэн щагъэтыжынущ. ЩӀэныгъэри кӀуэдыжынущ. 9Апхуэдэу щӀэхъунур ди щӀэныгъэр нэгъэсауэ зэрыщымытыр арщ, Тхьэм езым и псалъэхэр цӀыхухэм я гум кърилъхьэурэ, цӀыхухэм ахэр зэраӀуэтэжри нэгъэсауэ зэрыщымытыр арщ. 10Нэгъэса Ӏуэхур къыщыкӀуэкӀэ, нэмыгъэса Ӏуэхур кӀуэдыжынущ. 11Сабийуэ сыщыщытам, сабийм хуэдэу сыпсалъэрт, сабийм хуэдэуи сыгупсысэрт икӀи сабийм и зэхэщӀыкӀэм хуэдэт си зэхэщӀыкӀыр. Ауэ балигъ сыщыхъум, а сабиигъэр къызэзнэкӀащ+. 12Ӏуэху псори ӀупщӀу уэзымыгъэлъагъу гъуджэм[*] диплъэм хуэдэщ иджыпстукӀэ, ауэ а махуэ гъэувам псори ӀупщӀу тлъагъунущ, ди пащхьэ ит цӀыхур ӀупщӀу зэрытлъагъум хуэдэу. Си щӀэныгъэр нэгъэсауэ щыткъым иджыкӀэ, ауэ а махуэм псори сщӀэнущ, Тхьэм щыпкъэу сызэрищӀэм хуэдэу+.

13Аращи, мы Ӏуэхуищыр мыкӀуэдыжынщ: фӀэщхъуныгъэр, Тхьэм ӀыхьэфӀыр къызэрытлъигъэсынум дызэрыщыгугъыр, фӀылъагъуныгъэр. Абыхэм ящыщу нэхъ иныр фӀылъагъуныгъэр арщ.

14-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм цӀыхухэм къарит нэгъуэщӀ лъэкӀыныгъэхэр

14^1Фигухэм фӀылъагъуныгъэ зэрилъыным фи фӀэщу фыхущӀэкъу. Тхьэм лъэкӀыныгъэхэр къызэрывитыным фыхущӀэкъу, Тхьэм езым и псалъэхэр фигухэм кърилъхьэурэ, псом хуэмыдэжу ахэр къыжыфӀэну лъэкӀыныгъэ къызэрывитыным и ужь фит+. 2Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм и лъэкӀыныгъэкӀэ имыщӀэ бзэмкӀэ псалъэр цӀыхухэм епсалъэркъым, атӀэ Тхьэм йопсалъэ, къыжиӀэ псалъэхэр зыми къыгурыӀуэркъыми. Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм и лъэкӀыныгъэкӀэ щэхухэр къыжеӀэ. 3Ауэ Тхьэм езым и псалъэхэр зи гум кърилъхьэурэ, ахэр жызыӀэр цӀыхухэм йопсалъэ, гурэ псэкӀэ нэхъ лъэкӀыныгъэ ярегъэгъуэт, ягурегъаӀуэ икӀи егъэгушхуэ. 4Езым имыщӀэ бзэкӀэ къэпсалъэм гурэ псэкӀэ нэхъ лъэкӀыныгъэ зрегъэгъуэтыж, ауэ Тхьэм езым и псалъэхэр зи гум кърилъхьэурэ, ахэр жызыӀэм члисэ зэхуэсым щыщхэм гурэ псэкӀэ нэхъ лъэкӀыныгъэ ярегъэгъуэт. 5Фэ псори фымыщӀэ бзэхэмкӀэ фыпсэлъэну сыхуейщ, ауэ абы нэхърэ Тхьэм езым и псалъэхэр фи гум кърилъхьэурэ, ахэр къызэрыжыфӀэным и лъэкӀыныгъэ фиӀэну нэхъ сыхуейщ. Тхьэм езым и псалъэхэр зи гум кърилъхьэурэ, ахэр жызыӀэр имыщӀэ бзэкӀэ къэпсалъэм нэхърэ нэхъ инщ, а бзэр зыгуэрым зэримыдзэкӀмэ, члисэ зэхуэсым щыщхэм гурэ псэкӀэ нэхъ лъэкӀыныгъэ яригъэгъуэтын щхьэкӀэ.

6Иджы, си къуэшхэ, фи деж сынакӀуэу, сымыщӀэ бзэкӀэ сыкъэпсалъэмэ, сыт си фӀагъыу къывэкӀынур? Тхьэм къысхуигъэнэхуа Ӏуэхухэр вжезмыӀэу, е щӀэныгъэ фэзмыту, е Тхьэм езым и псалъэу си гум кърилъхьэхэр жызмыӀэмэ, е Ӏуэху гуэрхэр фэзмыгъащӀэмэ, си фӀагъыу зыри къывэкӀынукъым, пэжкъэ? 7Абы ещхьу, шыкӀэ пшынэм, къамылым, е нэгъуэщӀ гуэрхэу макъ къызыпыӀукӀхэм макъ зэхуэмыдэхэр ямыӀэмэ, я макъамэр дауэ зэхэпщӀыкӀыну? 8Бжьамиишхуэм и макъыр мыӀупщӀмэ, хэт зауэм зыхуэзыгъэхьэзырынур? 9Фи Ӏуэхури зытетыр апхуэдэщ. ЗэхамыщӀыкӀын псалъэхэр фи бзэкӀэ къыжыфӀэмэ, жыфӀэр дауэ зэхащӀыкӀыну? Жьыбгъэм фыхэпсалъэ къудейщ. 10Дунейм бзэ зэхуэмыдэ куэд тетщ, псоми зыгуэр къокӀ. 11Ауэ бзэм къикӀыр сэ зэхэзмыщӀыкӀмэ, къэпсалъэм дежкӀэ сыхамэ цӀыхущ, езыри сэркӀэ хамэ цӀыхущ. 12Фэри Тхьэм езым и Псэ ЛъапӀэм къыбгъэдэкӀыу лъэкӀыныгъэхэр къызэрывитынум фыхущӀокъури, члисэ зэхуэсым щыщхэм гурэ псэкӀэ нэхъ лъэкӀыныгъэ евгъэгъуэтын щхьэкӀэ, апхуэдэ лъэкӀыныгъэхэр нэгъэсауэ фиӀэ зэрыхъуным фыхущӀэкъу.

13Аращи, имыщӀэ бзэкӀэ къэпсалъэм а бзэри зэридзэкӀыну лъэкӀыныгъэ къритынкӀэ Тхьэм ирелъэӀу. 14Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ сымыщӀэ бзэкӀэ Тхьэм селъэӀумэ, си псэкӀэ солъэӀу, ауэ си акъылыр лажьэркъым. 15Абы щыгъуэ сыт сщӀэнур? Си псэкӀи си акъылкӀи Тхьэм селъэӀунущ. Си псэкӀи си акъылкӀи тхьэщӀыхь уэрэдхэр жысӀэнущ+. 16Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ умыщӀэ бзэкӀэ Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм и лъэкӀыныгъэкӀэ Тхьэм щӀыхь хуэпщӀмэ, мы Ӏуэхухэр зэхэзымыщӀыкӀ цӀыхухэм ящыщ гуэрым уи тхьэщӀыхьым «Ӏэмин»[*] хужиӀэн дауэ зэрылъэкӀынур? ЖыпӀэр къыгурыӀуэнукъым, пэжкъэ+? 17Уэ Тхьэм фӀыщӀэ хубощӀ, ауэ абы и фӀагъ адрейм екӀыркъым.

18Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм и лъэкӀыныгъэкӀэ сымыщӀэ бзэкӀэ фэ псоми нэхърэ нэхъыбэу сызэрыпсалъэм щхьэкӀэ Тхьэм фӀыщӀэ хузощӀ. 19Ауэ члисэ зэхуэсым сыщыӀэу, сымыщӀэ бзэкӀэ псалъэ мин къыжысӀэным нэхърэ, цӀыхухэм Ӏуэху гуэрхэр езгъэщӀэн щхьэкӀэ, си акъылкӀэ псалъитху къыжысӀэныр нэхъ къызощтэ.

20Си къуэшхэ, фи гупсысэкӀэкӀэ сабийхэм яхуэдэ фымыхъу. Бзаджагъэ зыхэмылъ сабийхэм лажьэ зэрамыӀэм хуэдэу, фэри фремыӀэ, фи гупсысэкӀэкӀи зи ныбжь нэса цӀыхухэм хуэдэ фыхъу+. 21Зиусхьэным мыпхуэдэу къызэрыжиӀэр Торэт хабзэм итщ:[*]

«ХамэбзэхэмкӀи хамэхэм я жьэкӀи
мы лъэпкъым сепсэлъэнущ.

Сепсалъэ пэтми,
къызэдэӀуэнукъым».

22Аращи, Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм и лъэкӀыныгъэкӀэ цӀыху гуэр имыщӀэ бзэхэмкӀэ псалъэмэ, ар нэщэнэ зыхуэхъур фӀэщхъуныгъэ зиӀэхэр аркъым, атӀэ фӀэщхъуныгъэ зимыӀэхэрщ. Ауэ Тхьэм езым и псалъэхэр зи гум кърилъхьа цӀыхум ахэр къыщыжиӀэкӀэ, ар нэщэнэ зыхуэхъур фӀэщхъуныгъэ зимыӀэхэр аркъым, атӀэ фӀэщхъуныгъэ зиӀэхэрщ+. 23Члисэ зэхуэсым щыщ псори фызэӀущӀауэ, фымыщӀэ бзэхэмкӀэ псори фыпсалъэу, а Ӏуэхухэр зэхэзымыщӀыкӀ е фӀэщхъуныгъэ зимыӀэ цӀыху гуэрхэр а зэхуэсым къыхыхьэмэ, «Фэ фыделэщ», жаӀэнкъэ+? 24Тхьэм езым и псалъэу фигухэм кърилъхьэр фэ псоми къыжыфӀэ щыхъукӀэ, фӀэщхъуныгъэ зимыӀэ цӀыху гуэр е а Ӏуэхухэр зэхэзымыщӀыкӀ цӀыху гуэр фи зэхуэсым къыхыхьэмэ, фэ псоми къыжыфӀэ псалъэхэм зэхрагъэщӀыкӀынущ гуэныхьыщӀэ цӀыхуу зэрыщытыр, и гум илъри ягъэунэхунущ. 25А цӀыхум и гум илъ щэхухэр нахуэ къохъу апхуэдэу. И бгъэгукӀэ щӀым зытридзэурэ, абы Тхьэр игъэлъэпӀэнущ икӀи «ИпэжыпӀэкӀэ Тхьэр фи гъусэщ», жиӀэнущ.

Члисэ зэхуэсым екӀуу икӀи зэтеухуауэ Тхьэр игъэлъэпӀэн хуейщ

26Сыт итӀанэ, си къуэшхэ? ФыщызэхуэскӀэ, зым тхьэщӀыхь уэрэд жреӀэ, адрейм Ӏуэху гуэр фрегъащӀэ, нэгъуэщӀми Тхьэм къыхуигъэнэхуа Ӏуэху гуэр къреӀуатэ, зыр имыщӀэ бзэкӀэ ирепсалъэ, адрейм ар зэрыредзэкӀ. Мы Ӏуэху псоми гурэ псэкӀэ нэхъ лъэкӀыныгъэ фагъэгъуэтыну ирехъу+. 27Езыхэм ямыщӀэ бзэкӀэ цӀыху гуэрхэр псэлъэн хъумэ, цӀыхуитӀ е цӀыхуищ, нэхъыбэ иремыхъу, зыр зым кӀэлъыкӀуэу ирепсалъэ. Абыхэм къыжаӀэр нэгъуэщӀым зэрыредзэкӀ. 28Ауэ зэзыдзэкӀыфын цӀыху щымыӀэмэ, имыщӀэ бзэкӀэ псалъэм члисэ зэхуэсым щремыпсалъэ. И щхьэмрэ Тхьэмрэ ирепсалъэ.

29Тхьэм езым и псалъэхэр зи гум кърилъхьэурэ, ахэр жызыӀэну лъэкӀыныгъэ зрит цӀыхухэм ящыщ цӀыхуитӀ е цӀыхуищ фи зэхуэсым къыщрепсалъэ, къыжаӀэри адрейхэм ирагъэунэху+. 30Тхьэм зэхуэсым хэтхэм ящыщ гуэрым Ӏуэху гуэр къыхуигъэнахуэмэ, япэу къэпсэлъар иреувыӀэж. 31Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ фэ псоми Тхьэм езым и псалъэу фи гум кърилъхьэр зыр зым и ужь иту жыфӀэн флъэкӀынущ, адрей цӀыху псоми зыгуэр зрагъэщӀэн, псори гушхуэн щхьэкӀэ. 32Тхьэм езым и псалъэхэр зи гум кърилъхьэурэ, ахэр жызыӀэну лъэкӀыныгъэр зрит цӀыхухэм я ӀэмыщӀэ а лъэкӀыныгъэр илъщ, 33сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Тхьэр гузэгъэгъуэм и Тхьэуэ щытщ, Ӏуэху зэхэмыбзым и Тхьэуэ щыткъым. Тхьэм и цӀыху лъапӀэхэм я члисэ зэхуэс псоми я Ӏуэху зытетыр апхуэдэщ.

34ЦӀыхубзхэр члисэ зэхуэсым щрещым. Ахэр псэлъэну хуиткъым, атӀэ Торэт хабзэм зэритым хуэдэу, я щхьэгъусэхэм яхуэӀурыщӀэн хуейщ+. 35Ӏуэху гуэр зрагъэщӀэну хуеймэ, я щхьэгъусэхэм унэм щреупщӀ; члисэ зэхуэсым цӀыхубзыр щыпсэлъэныр екӀуркъым. 36Тхьэм и псалъэхэр фэра къызыбгъэдэкӀар, жызоӀэ? Е а псалъэхэр зылъэӀэсар фи закъуэ?

37ЦӀыху гуэрым и гум Тхьэм езым и псалъэхэр кърилъхьэурэ, ахэр жиӀэну лъэкӀыныгъэ иӀэу къыфӀэщӀмэ, е Тхьэм и Псэ ЛъапӀэр и гум илъу и гугъэмэ, мы ныфхуэстхыр Зиусхьэным зэриунафэр къыгурыреӀуэ. 38Ар къызыгурымыӀуэ цӀыхум къыгурыремыӀуэ.

39Аращи, си къуэшхэ, Тхьэм езым и псалъэхэр фи гум кърилъхьэурэ, ахэр жыфӀэну лъэкӀыныгъэ къызэрывитынум фыхущӀэкъу, ямыщӀэ бзэхэмкӀэ псэлъэнумэ, цӀыхухэм ар япэвымыубыд+. 40Ӏуэху псори екӀурэ зэтеухуауэ щытын хуейщ+.

15-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

Мэссихь лӀахэм къазэрыхэтэджыкӀыжам теухуауэ

15^1ФэзгъэщӀа хъыбарыфӀыр фи гум къэзгъэкӀыжыну сыхуейщ. А хъыбарыфӀыр вдауэ, фи фӀэщу абы фытетщ. 2ФымыкӀуэду а хъыбарыфӀымкӀэ Тхьэм фыкърегъэл, фэзгъэщӀа Ӏуэхухэм быдэу фытетмэ. Апхуэдэу щымытмэ, фи фӀэщхъуныгъэр пщӀэнщ хъуащ+.

3Ӏуэху псоми япэу хъыбарыфӀу Хьисэ Мэссихь къысӀэщӀилъхьар къыфхуэзгъэнащ: Тхьэм и псалъэ тхахэм тету, ди гуэныхьхэр ипшыныжын щхьэкӀэ, лӀащ Мэссихь+. 4Кхъэлэгъунэм щӀалъхьэжащ, ауэ ещанэ махуэм ар Тхьэм лӀахэм къахигъэтэджыкӀыжащ, Тхьэм и псалъэ тхахэм тету+. 5Мэссихь Кифэ[*] зыкъригъэлъэгъуащ итӀанэ. И гъуэгу ирикӀуэ лӀы пщыкӀутӀым закъригъэлъэгъуащ абы и ужькӀэ+. 6Къуэш щитху нэхърэ нэхъыбэм закъригъэлъэгъуащ итӀанэ. Абыхэм ящыщу нэхъыбэр псэущ, ящыщ гуэрхэри дунейм ехыжащ. 7Хьисэ Екъуби[*] зыкъригъэлъэгъуащ абы и ужькӀэ, итӀанэ апостол псоми закъригъэлъэгъуащ+. 8Псом я ужькӀэ сэ, сабий мылъхуэсым хуэдэм,[*] зыкъызигъэлъэгъуащ+.

9Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ апостолхэм ящыщу нэхъ цӀыкӀур сэращ, апостол къызжаӀэнуи схуэфащэкъым: Тхьэм и члисэ зэхуэсым щыщхэр исхуэкӀыу щытащ+. 10Ауэ Тхьэм и нэфӀ къызэрысщыхуам къыхэкӀкӀэ иджы сызэрыщытым хуэдэ сыхъуащ. И нэфӀ къызэрысщыхуар пщӀэншэ хъуакъым. Адрей псоми нэхърэ нэхъ куэдрэ сылэжьащ, ауэ сэракъым лэжьар, Тхьэм и нэфӀ къысщыхуэри сигъэлэжьащ+. 11ХъыбарыфӀыр цӀыхухэм ялъэзыгъэӀэсыр сэрауэ щытми, адрей апостолхэрауэ щытми, а хъыбарыфӀырщ ялъэдгъэӀэсыр. Фэри фӀэщхъуныгъэ фиӀэ хъуащ а хъыбарыфӀымкӀэ.

ЛӀахэр къызэрытэджыжынур

12Тхьэм Мэссихь лӀахэм къазэрыхигъэтэджыкӀыжам и хъыбарыр цӀыхухэм яхуэтӀуатэ пэтми, фэ фщыщу цӀыху гуэрхэм, «ЛӀахэр къызэрытэджыжынур пэжкъым», жаӀэу, дауэ жаӀэн ялъэкӀрэ+? 13ЛӀахэр къэмытэджыжынумэ, абы щыгъуэ Тхьэм Мэссихьи лӀахэм къахимыгъэтэджыкӀыжынтэкъым. 14Тхьэм Мэссихь лӀахэм къахимыгъэтэджыкӀыжамэ, фэ фэдгъащӀэ хъыбарыфӀым пщӀэ иӀэнутэкъым, ди фӀэщхъуныгъэми пщӀэ иӀэнутэкъым. 15Абы нэмыщӀу, Тхьэм щыхьэт нэпцӀ дыхуэхъуауэ къыщӀидзынт, Тхьэм Мэссихь лӀахэм къазэрыхигъэтэджыкӀыжам щыхьэт дыхуэхъуащ, ауэ «Тхьэм лӀахэр къигъэтэджыжынукъым», жаӀэу, а цӀыхухэм зэрыжаӀэм тету щытамэ, Тхьэм Мэссихьи къигъэтэджыжынтэкъым. 16Тхьэм лӀахэр къимыгъэтэджыжынумэ, Мэссихьи къигъэтэджыжынтэкъым. 17Тхьэм Мэссихь лӀахэм къахимыгъэтэджыкӀыжамэ, фи фӀэщхъуныгъэр пщӀэншэ хъунт, фи гуэныхьхэри иджыри фтелъынут+. 18МэссихькӀэ фӀэщхъуныгъэ зиӀэу лӀахэр кӀуэдауэ хъунт абы щыгъуэм+. 19Мэссихь дызэрыщыгугъыр дуней гъащӀэ закъуэр арамэ, цӀыху псоми нэхърэ нэхъ гъуэгу мыгъуэ теувахэр дэращ.

20Ауэ зэрыщыӀэщи, Тхьэм Мэссихь лӀахэм къахигъэтэджыкӀыжащ, Тхьэм адрей лӀахэр къызэригъэтэджыжынумкӀэ Мэссихь сакъылэт[*] къытхуэхъун щхьэкӀэ+. 21Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ лӀэныгъэр къызыпкърыкӀар зы цӀыху закъуэщ, апхуэдэуи лӀахэм я къэтэджыжыныр къызыпкъырыкӀынур зы цӀыхущ+. 22ЦӀыху псори Ӏэдэм къызэрытехъукӀахэм щхьэкӀэ, зэрылӀэжынум хуэдэу, Мэссихь зи псэм щыщ цӀыху псори Тхьэм къигъэпсэужынущ. 23Ауэ а Ӏуэхур къызэрыхъунур хэти щичэзум дежщ: лӀахэм япэ къахэтэджыкӀыжар Мэссихьщ. Абы дунейм къыщигъэзэжкӀэ, и цӀыхухэр къэтэджыжынущ+. 24Дунейм и кӀэухыр къэсынущ абы и ужькӀэ. Ар къыщыскӀэ, Мэссихь Ӏэтащхьэ псори, тепщэныгъэ зиӀэ псори, лъэкӀыныгъэ зиӀэ псори игъэкӀуэда нэужь, Тхьэуэ Адэ лъапӀэм тепщэныгъэшхуэр абы къритынущ+. 25Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Мэссихь тепщэныгъэр иӀэн хуейщ, Тхьэм Мэссихь и бийхэр Мэссихь и лъэгу щӀигъэувэху+. 26Иужьрей бийуэ Тхьэм игъэкӀуэдынур лӀэныгъэр арщ; 27сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Тхьэм и псалъэ тхахэм зэрыхэтым хуэдэу:[*] «Тхьэм псори Мэссихь и лъэгу щӀагъым щӀигъэуващ». Тхьэм псори Мэссихь и тепщэныгъэм щӀигъэувауэ жиӀэу, Тхьэм и псалъэ тхахэм хэтщи, Мэссихь и тепщэныгъэм псори щӀэзыгъэува Тхьэр зэрахэмытыр нахуэщ+. 28Тхьэм псори езым и Къуэ Мэссихь и тепщэныгъэм щӀигъэува нэужь, и Къуэри Тхьэуэ псори зи щӀагъ щӀэзыгъэувам и тепщэныгъэм щӀэувэнущ. Апхуэдэу, Тхьэр цӀыху псом я дежкӀи сыти мэхъу+.

29Тхьэм лӀахэр къимыгъэтэджыжынумэ, лӀахэм я пӀэкӀэ зезыгъэумэхъ цӀыхухэм[*] сыт я гум илъыр? Тхьэм лӀахэр къимыгъэтэджыжынумэ, лӀахэм я пӀэкӀэ сыт зыщӀрагъэумэхъыр? 30Дэри сыхьэт къэс шынагъуэм сыт зыщӀыхэдгъахуэр+? 31Си къуэшхэ, Мэссихь Хьисэ ди Зиусхьэныр фэ фи псэм зэрыщыщымкӀэ сызэрыпагэр зэрыщыпкъэм хуэдэу, лӀэныгъэм махуэ къэси сызэрыпэгъунэгъури пэжщ+. 32ЦӀыхухэм я гупсысэкӀэм тету сегупсысу щытатэмэ, Ефес къалэм сыщыӀэу, хьэкӀэкхъуэкӀэ хуэдэ цӀыхухэм сащебэным, сыт абы и фӀагъыу къыхэкӀыну щытар? Тхьэм лӀахэр къимыгъэтэджыжыну щытмэ,

«Дывгъашхэ, девгъафэ,
сыту жыпӀэмэ пщэдей дылӀэнущ».[*]

33Аращи, цӀыхухэм зыкъевмыгъэгъапцӀэ: Ныбжьэгъу Ӏейхэм цӀыху щэныфӀэр ягъэкӀуэд. 34ЕкӀугъэм фытету зыкъэфщӀэж. Гуэныхь лэжьыным и ужь фикӀ; сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Тхьэр зымыщӀэ цӀыху гуэрхэр къыфхэтщ. ФызгъэукӀытэн щхьэкӀэ, жызоӀэ ар+.

ЛӀахэм къахэтэджыкӀыжа цӀыхухэм я пкъыр

35Зыгуэрым жиӀэнкӀэ мэхъу: «ЛӀахэр дауэ къызэрытэджыжынур? Я пкъыр сытым хуэдэну?» 36Уэ, цӀыху зэхэщӀыкӀыншэ! ЩӀым хэпсэр мылӀэмэ, къэпсэужыфынукъым+. 37ЩӀым жылэ щыхэпсэкӀэ, къэкӀынум и пкъыракъым хэпсэр, атӀэ жылэ къудейщ, гуэдзым и жылэщ е нэгъуэщӀым и жылэщ. 38Тхьэр зэрыхуейм тету пкъы кърет, дэтхэнэ зы жылэ лъэпкъми езым и пкъыр кърет. 39Пкъы псори зэхуэдэкъым. ЦӀыхум и пкъыр зыщ, хьэкӀэкхъуэкӀэхэм я пкъыр щхьэхуэщ, къуалэбзухэм я пкъыр нэгъуэщӀщ, бдзэжьейхэри аращ. 40Уафэм и пкъыхэри щыӀэщ. ЩӀылъэм тет пкъыхэри щыӀэщ. Уафэм щыӀэ пкъыхэм я дахагъэр щхьэхуэщ, щӀылъэм тет пкъыхэми я дахагъэр нэгъуэщӀщ. 41Дыгъэм езым и дахагъэр иӀэжщ, мазэми нэгъуэщӀ дахагъэ иӀэщ, вагъуэхэри аращ. Вагъуэхэм я дахагъэкӀэ зэщхьэщокӀ.

42ЛӀахэр къызэрытэджыжынум и Ӏуэхури апхуэдэщ зэрыщытынур. ЩӀым хасэ жылэм хуэдэу, щӀым щӀалъхьэ пкъыр кӀуэдынущ, ауэ къэтэджыжыну пкъыр мыкӀуэду къелынущ+. 43Зэрамыпэсу щӀым щӀалъхьэ, ауэ щӀыхьышхуэ иӀэу къэтэджыжынущ. Къару имыӀэжу щӀалъхьэ, ауэ къару иӀэу къэтэджыжынущ. 44ЩӀалъхьэр лымрэ къупщхьэмрэ къахэщӀыкӀа пкъыращ, къэтэджыжынур Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм цӀыхум къритыну пкъыр арщ.

Лымрэ къупщхьэмрэ къахэщӀыкӀа пкъыр щыӀэмэ, Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм цӀыхум къритыну пкъыри щыӀэщ. 45Тхьэм и псалъэ тхахэм хэтщ:[*] «Япэрей цӀыхуу Ӏэдэм зи цӀэр псэ зыхэт цӀыху хъуащ». Ауэ иужьрей Ӏэдэмыр[*] арщ гъащӀэ къыдэзыт псэр+. 46Япэу къакӀуэр Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм цӀыхум кърит пкъыр аркъым, атӀэ лымрэ къупщхьэмрэ къахэщӀыкӀа пкъыр арщ. Тхьэм и Псэ ЛъапӀэм цӀыхум къритыну пкъыр къыщыкӀуэнур иужькӀэщ. 47Япэрей цӀыхур мы дунейм щыщу щытащ, Тхьэм ар ятӀэм къыхигъэхъукӀащ. ЕтӀуанэрей цӀыхур уафэм щыщщ – Зиусхьэныр арщ+. 48Мы дунейм тет цӀыхухэр Тхьэм ятӀэм къыхигъэхъукӀа цӀыхум хуэдэщ. Уафэм щыпсэу цӀыхухэр уафэм щыщым хуэдэнущ. 49Тхьэм ятӀэм къыхигъэхъукӀа цӀыхум дызэрыхуэдэм ещхьу, уафэм щыщми дыхуэдэнущ+.

50Ауэ, си къуэшхэ, мыр нывжызоӀэ: Лымрэ лъымрэ къахэхъукӀа цӀыхум Тхьэм и ТепщэныгъэшхуэмкӀэ[*] Ӏыхьэ къылъысыфынукъым. КӀуэдыжын хуейм мыкӀуэдыжын гъащӀэр ӀыхьэфӀу иӀэ хъуфынукъым. 51ФыкъэдаӀуэ, щэху гуэр нывжесӀэнущ: Дэ псори дылӀэнукъым,[*]+
52ауэ занщӀэу, напӀэзыпӀэм, дунейм и кӀэухым деж бжьамиишхуэм и макъыр къыщыӀукӀэ, Тхьэм дэ псори дызэрихъуэкӀынущ. Сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ бжьамиишхуэм и макъыр къэӀунущ, лӀахэри мыкӀуэдыжыну къэтэджыжынущ, Тхьэми дызэрихъуэкӀынущ+. 53Пкъы кӀуэдыжынум мыкӀуэдыжыныгъэм и фащэр зыщитӀэгъэн хуейщ, лӀэжыну пкъыми мыкӀуэдыжын гъащӀэм и фащэр зыщитӀэгъэн хуейщ+. 54Пкъы кӀуэдыжынум мыкӀуэдыжыныгъэм и фащэр зыщитӀэгъа нэужь, лӀэжыну пкъыми мыкӀуэдыжын гъащӀэм и фащэр зыщитӀэгъа нэужь, Тхьэм и псалъэ тхахэм хэт мы псалъэхэр[*] пэж хъунущ: «Тхьэм текӀуэныгъэр къихьри, лӀэныгъэр игъэкӀуэдащ».

55«Уэ, лӀэныгъэ, уи шэрэзым
и къарур дэнэ щыӀэ?
Уэ, жыхьэнмэ, уи текӀуэныгъэр
дэнэ щыӀэ?»[*]+

56ЛӀэныгъэм и шэрэзыр гуэныхьыращ. УнафэкӀи гуэныхьым тепщэныгъэ къытхуиӀэщ.[*]+
57Ауэ Тхьэм щӀыхьышхуэр ейщ. Абы ди Зиусхьэн Хьисэ Мэссихь текӀуэныгъэр къыдитэнэу ищӀащ+.

58Аращи, си къуэш лъапӀэхэ, Тхьэм и гъуэгу зыми зытревмыгъэгъэкӀыу щыпкъагъэм фытет. Фи псэм фемыблэжу Зиусхьэным и Ӏуэхум зэпымыууэ и ужь фит, сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ Зиусхьэным хуэфщӀэ Ӏуэхур пщӀэншэ зэрымыхъунур фощӀэ.

16-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ

Коринф дэс цӀыхухэм Тхьэм и цӀыху лъапӀэхэм папщӀэ зэхуахьэса ахъшэр

16^1Тхьэм и цӀыху лъапӀэхэм папщӀэ зэхуэфхьэс ахъшэм теухуауэ мыр нывжызоӀэ. Галатие хэкум[*] щыӀэ члисэ зэхуэсхэм ящӀэну зэражесӀам хуэдэу, фэри фщӀэ:+
2Къилэжьам къыхэкӀауэ Ӏыхьэ гуэр тхьэмахуэм и япэрей махуэ къэс зэхурехьэси, хэти ирегъэтӀылъ. Сэ сынэкӀуа нэужь, зэхуэвмыхьэсын щхьэкӀэ, апхуэдэу фщӀэ+. 3Сэ сынакӀуэмэ, фэ къыхэфха къуэшхэм тхылъ естынущ, фи тыгъэр здезгъэхьынурэ, Ерусалим згъэкӀуэнущ+. 4Сэри сыкӀуэну къезэгъыу къэтлъытэмэ, ахэр си гъусэу нэкӀуэнущ.

Паул и мурадхэр

5Македоние хэкум[*] сыкӀуэцӀрыкӀа нэужь, фи деж сынэкӀуэнущ, Македоние хэкум сыкӀуэцӀрыкӀыну сигу илъщи+. 6Фи деж тэлайкӀэ зыщысӀэжьэнкӀэ, е щӀымахуэр щизхынкӀэ хъунущ. Дэнэ сыкӀуэу щытми, си гъуэгумкӀэ дэӀэпыкъуэгъу фыкъысхуэхъунущ. 7ИджыпстукӀэ кӀуэрыкӀуэм тету фыслъагъуу, фи къалэм сыблэкӀыну сыхуейкъым, ауэ Зиусхьэным жиӀэмэ, фи деж зыкъомрэ сыкъэнэн си гугъэщ. 8Пэнтэкост махуэшхуэм[*] нэсыху Ефес къалэм сыкъыдэнэнущ,+
9сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ куэбжэшхуэ икӀи куэбжэ бгъуфӀэ Тхьэм къысхузэӀуихащ, къыспэувхэри куэдщ.

10Тимофей[*] накӀуэмэ, фи деж шынагъуэ щыхэвмыгъахуэ. Сэ схуэдэу, абыи Зиусхьэным и Ӏуэху ещӀэ+. 11Зыми нэмыплъ кърыремыт. Арэзыуэ си деж къэкӀуэжыну и гъуэгукӀэ дэӀэпыкъуэгъу фыхуэхъу. Къуэшхэр си гъусэу сыпоплъэ.

12Ди къуэш Аполлос[*] теухуауэ мыр нывжызоӀэ. Къуэшхэм я гъусэу фи деж нэкӀуэну куэду селъэӀуащ. Ауэ иджыпстукӀэ нэкӀуэну хуеякъым. И Ӏуэху щрихьэлӀэ, нэкӀуэнущ+.

Иужьрей фӀэхъус псалъэхэр

13Фымыжейуэ фысакъ, фӀэщхъуныгъэм и гъуэгум фытемыкӀ, лӀыгъи быдагъи зыхэвгъэлъ+. 14ФщӀэ псори фӀылъагъуныгъэкӀэ фщӀэ+.

15Си къуэшхэ, зыгуэркӀэ сыныволъэӀу. ЗэрыфщӀэщи, Ахаие хэкум[*] ис цӀыхухэм щыщу Стефан и унагъуэр арщ япэу фӀэщхъуныгъэ зиӀэ хъуар. Тхьэм и цӀыху лъапӀэхэм ядэӀэпыкъуным зратащ абыхэм+. 16СыныволъэӀу, апхуэдэ цӀыхухэми, абыхэм ядэлажьэхэми, я гъусэ гугъуехьакӀуэхэми фахуэӀурыщӀэ+. 17Стефан, Фортунат, Ахаик сымэ си деж къыщыкӀуам сыгуфӀащ. Мыбы фэ фызэрыщымыӀэм къыхэкӀкӀэ фи пӀэ иуващ ахэр. 18Абыхэм сэ сигури фэ фигури ягъэпсэхужащ. Апхуэдэ цӀыхухэм щӀыхь яхуэфщӀ.

19Асие хэкум[*] щыӀэ члисэ зэхуэсхэм фӀэхъус къывахыж. Зиусхьэныр фэ фи псэми абыхэм я псэми зэрыщыщым щхьэкӀэ, Акилэрэ Прискиллэрэ[*] фӀэхъус къывахыж. Абыхэм я унэм щызэхуэс члисэ зэхуэсым щыщхэми гухуабагъэкӀэ фӀэхъус къывахыж+. 20Къуэш псоми фӀэхъус къывахыж. ГукъабзагъэкӀэ ӀэплӀэ зэфшэкӀыурэ, фӀэхъус зэфх+.

21Сэ, Паул, си ӀэкӀэ си фӀэхъусыр фызох+.

22Зиусхьэныр фӀыуэ зымылъагъум Тхьэм и нейр къыщрехуэ. Маранафэ.[*]+

23Ди Зиусхьэну Хьисэ и нэфӀ къыфщрехуэ.

24Мэссихь Хьисэ фи псэм зэрыщыщым щхьэкӀэ сэ фэ псори фӀыуэ фызолъагъу. Ӏэмин.

* 1:1 апостол – еплъ Рим 1:1.

* 1:1 Сосфенес – Апостол. 18:17 Лука зи гугъу ищӀа лӀыр арагъэнкӀэ мэхъу.

* 1:12 Аполлос – унафэщӀ къуэшу Коринф къалэм хъыбарыфӀыр цӀыхухэм щезыгъэщӀар арщ. Еплъ Апостол. 18:24–19:1.

* 1:12 Кифэ – КифэкӀэ зэджэ Петру Хьисэ и гъуэгу ирикӀуэ цӀыху пщыкӀутӀым ящыщыр арщ.

* 1:14 Криспос – чыристэн хъуа журту Коринф къалэм дэсу щытар арщ. Еплъ Апостол. 18:8.

* 1:14 Гай – Паул Коринф къалэм щыщыӀэм, абы и бысыму щытар арагъэнкӀэ мэхъу. Еплъ Рим 16:23.

* 1:16 Стефан – еплъ 1 Кор. 16:15-16.

* 1:19 Тхьэм и псалъэ тхахэм яхэтщ – еплъ Ешайа бегъымбарым и тхылъым 29:14.

* 1:22 алыджхэр – грекхэр арщ.

* 1:31 Тхьэм и псалъэ тхахэм зэрыхэтым хуэдэу – еплъ Иеремие бегъымбарым и тхылъым 9:24.

* 2:6 мы зэманым тепщэныгъэ зиӀэхэр – жин бзаджэхэм едаӀуэ цӀыхухэмкӀэ дунейм тепщэныгъэ хузиӀэхэр арщ. Еплъ Ефес 6:12; Кол. 1:16.

* 2:8 щӀыхьышхуэ зиӀэ Зиусхьэныр – Тхьэм и хьэл-щэнри и къаруушхуэри къэзыгъэлъагъуэ Мэссихьырщ.

* 2:9 Тхьэм и псалъэ тхахэм зэрыхэтым хуэдэу – еплъ Ешайа бегъымбарым и тхылъым 64:4.

* 2:16 Зиусхьэным … хуигъэӀущыну – Еплъ Ешайа бегъымбарым и тхылъым 40:13.

* 3:19 Тхьэм и псалъэ тхахэм зэрыхэтым хуэдэу – еплъ Ӏэиуб бегъымбарым и хъыбар зэрыт тхылъым (Иов) 5:13.

* 3:20 Тхьэм и псалъэ тхахэм … яхэтщ – еплъ Уэрэд ЛъапӀэхэм (Сабур) 93:11.

* 3:22 Кифэ – еплъ 1:12.

* 4:6 Аполлос – еплъ 1:12.

* 4:17 Тимофей – Паул дэлажьэу, и гъусэхэм ящыщащ.

* 5:7 пщагъэжьыр – Паул пщагъэжьыр зыхуигъадэр зезыгъэубгъуу адрей цӀыхухэм узым хуэдэу зэӀэпах гуэныхьыращ.

* 5:7 ӀутӀыж махуэшхуэр – еплъ Маттэ 26:2.

* 5:13 цӀыху бзаджэр зыхэвгъэкӀ – еплъ 1 Мусэ 17:7.

* 6:1 хеящӀэр – еплъ Маттэ 5:21.

* 6:9 Тхьэм и Тепщэныгъэшхуэр – къэкӀуэну дунейм Тхьэм езым и цӀыхуу и Тепщэныгъэшхуэм щӀэтхэм и нэфӀ къащыхуэурэ, ӀуэхуфӀу къалъигъэсынур арщ.

* 6:16 Тхьэм и псалъэ тхахэм яхэтщ – еплъ 1 Мусэ 2:24.

* 7:1 лӀым фыз къимышэныр фӀыщ – зэрытха дыдэу зэбдзэкӀмэ, мыпхуэдэу мэхъу: лӀыр цӀыхубзым бгъэдэмыхьэныр фӀыщ.

* 7:10 унафэ яхуэзыщӀар Зиусхьэныр арщ – еплъ Марк 10:2-12.

* 7:18 сунэт ящӀар – журтыр арщ.

* 7:18 сунэт ямыщӀар – мыжуртыр арщ.

* 8:1 тхьэ нэпцӀхэм къурмэныпхъэ хуащӀам и лыр – бэзэрхэм щаща лым щыщ куэд тхьэ нэпцӀхэм къурмэныпхъэ хуащӀа лыуэ щытт. Апхуэдэ лы яшхмэ, тхьэ нэпцӀым хуэлэжьэнымкӀэ къуаншэ хъуну чыристан гуэрхэр щышынэрт.

* 9:5 Кифэ – еплъ 1:12.

* 9:5 Зиусхьэным и къуэшхэр – еплъ Марк 6:3.

* 9:6 Варнавэ – члисэ зэхуэсым и унафэщӀ къуэшхэм ящыщщ. Паул и Ӏуэхур щищӀа япэрей илъэсхэм и гъусэу щытт. Еплъ Апостол. 4:36; 13:1–15:39; Гал. 2:1.

* 9:9 Мусэ бегъымбарым и Торэт хабзэм итщ – еплъ 5 Мусэ 25:4.

* 9:14 хъыбарыфӀыр – Хьисэ Мэссихь теухуа хъыбарыфӀыращ.

* 9:14 Зиусхьэным и унафэщ – еплъ Маттэ 10:10; Лука 10:7.

* 10:1 уафэпшэр – еплъ 2 Мусэ 13:21-22.

* 10:1 хым – еплъ 2 Мусэ 14:19-29.

* 10:3 Тхьэм деж къикӀа шхыныр – еплъ 2 Мусэ 16:31-35.

* 10:4 Тхьэм къарит псыр – еплъ 2 Мусэ 17:3-6 икӀи 4 Мусэ 20:7-11.

* 10:7 Тхьэм и псалъэ тхахэм зэрыхэтым хуэдэу – еплъ 32:6.

* 10:8 зинэ – еплъ 4 Мусэ 25:1-9.

* 10:9 блэхэм яукӀащ – еплъ 4 Мусэ 21:5-6.

* 10:10 мелыӀычым игъэкӀуэдащ – еплъ 4 Мусэ 16:41-49.

* 10:26 ЩӀылъэри … Зиусхьэным ейщ – Еплъ Уэрэд ЛъапӀэхэм (Сабур) 23:1.

* 10:32 алыдж – грек жыхуаӀэрщ.

* 11:4 и щхьэр егъэпудыж – Мэссихьрэ езым и щхьэрэ егъэпудыж.

* 11:5 и щхьэр упсам хуэдэщ – псэжьхэм я щхьэцыр паупщӀыну я хабзэу щытт.

* 11:10 мелыӀычхэм щхьэкӀэ – члисэ зэхуэсхэм щыщхэр екӀуу икӀи зэгъэзэхуауэ Тхьэм зэрелъэӀуным я нэӀэр трагъэтыну зи пщэм дэлъ мелыӀычхэрщ, е мелыӀыч бзаджэу цӀыхубзхэм щӀэхъуэпсхэр арщ.

* 13:12 гъуджэ – пасэм гъуджэхэр металл лыдым къыхэщӀыкӀауэ зэрыщытам щхьэкӀэ абыхэм къарыщ пкъыгъуэхэр мыӀупщӀу къагъэлъагъуэу щытащ.

* 14:16 Ӏэмин – журтыбзэм щыщ псалъэу «Апхуэдэу ирехъу» къызэрыкӀщ.

* 14:21 Торэт хабзэм итщ – еплъ Ешайа бегъымбарым и тхылъым 28:11-12.

* 15:5 Кифэ – еплъ 1:12.

* 15:7 Екъуб – Зиусхьэн Хьисэ и къуэшу, Ерусалим щыӀэ члисэ зэхуэсым и унафэщӀ къуэшхэм ящыщу щытарщ. Еплъ Апостол. 12:17; Гал. 1:19.

* 15:8 сабий мылъхуэсым хуэдэм – Паул Хьисэ и гъуэгум утехьэныр сабий къалъхуным хуегъадэ.

* 15:20 сакъылэт – зыгуэрым и уасэм щыщ япэщӀыкӀэ птыр арщ. Псалъэм щхьэкӀэ, унэ гуэр къэпщэхуну ухуеймэ, и уасэм щыщу япэщӀыкӀэ щӀэпт ахъшэр арщ. Пты ахъшэм къегъэпэж уасэр псори зэрептынур.

* 15:27 Тхьэм и псалъэ тхахэм зэрыхэтым хуэдэу – еплъ Уэрэд ЛъапӀэхэм (Сабур) 8:7.

* 15:29 лӀахэм я пӀэкӀэ зезыгъэумэхъ цӀыхухэр – я унагъуэм щыщу лӀахэр е я ныбжьэгъуу лӀахэр къагъэтэджыжу къафӀэщӀу, цӀыху гуэрхэм а лӀахэм я пӀэкӀэ зрагъэумэхъу щытащ.

* 15:32 … пщэдей дылӀэнущ – еплъ Ешайа бегъымбарым и тхылъым 22:13.

* 15:45 Тхьэм и псалъэ тхахэм яхэтщ – еплъ 1 Мусэ 2:7.

* 15:45 иужьрей Ӏэдэмыр – Хьисэ Мэссихьщ.

* 15:50 Тхьэм и Тепщэныгъэшхуэр – еплъ 6:9.

* 15:51 дэ псори дылӀэнукъым – дэ, фӀэщхъуныгъэ зиӀэхэр, Хьисэ дунейм къэкӀуэжын и пэкӀэ псори дылӀэнукъым.

* 15:54 Тхьэм и псалъэ тхахэм хэт мы псалъэхэр – еплъ Ешайа бегъымбарым и тхылъым 25:8.

* 15:55 уи текӀуэныгъэр дэнэ щыӀэ – еплъ Хьошеа (Осие) бегъымбарым и тхылъым 13:14.

* 15:56 гуэныхьым тепщэныгъэ къытхуиӀэщ – унафэхэм дызэремыдэӀуам къыхэкӀкӀэ гуэныхьым тепщэныгъэ къытхуиӀэ хъуащ.

* 16:1 Галатие хэкур – Рим къэралыгъуэшхуэм щыщ хэкуу щытащ. А хэкур иджырей Тыркум и дыгъэ къуэкӀыпӀэ лъэныкъуэм итащ.

* 16:5 Македоние хэкур – Рим къэралыгъуэшхуэм щыщ хэкуу щытащ. А хэкур иджырей Грецием и ищхъэрэ лъэныкъуэм итащ.

* 16:8 Пэнтэкост махуэшхуэр – еплъ Апостол. 2:1.

* 16:10 Тимофей – еплъ 4:17.

* 16:12 Аполлос – еплъ 1:12.

* 16:15 Ахаие хэкур – Рим къэралыгъуэшхуэм щыщ хэкуу щытащ. Ар иджырей Грецием и ипщэ лъэныкъуэм итащ.

* 16:19 Асие хэкур – Рим къэралыгъуэшхуэм щыщ хэкуу щытащ. Ар иджырей Тыркум и къухьэпӀэ лъэныкъуэм итащ. Асие хэкум и къалэшхуэу щытар Ефесщ.

* 16:19 Акилэрэ Прискиллэрэ – чыристан зэлӀзэфызу, Паул и ныбжьэгъушхуэу икӀи гъусэу щытт. Еплъ Апостол. 18:1-19.

* 16:22 Маранафэ – абы къикӀыр: «Зиусхьэныр щӀэхыу кърекӀуэж».

+ 1:2 Апост. 18:1-17, Рим 1:7

+ 1:5 2 Кор. 8:7, 2 Кор. 9:11

+ 1:7 Лк. 17:30, 1 Фес. 3:13, 1 Фес. 4:16-18, Флп. 3:20

+ 1:8 Флп. 1:6

+ 1:9 Ин. 17:21, 1 Ин. 1:3, 1 Фес. 5:24, 2 Фес. 3:3, Евр. 10:23

+ 1:10 1 Кор. 11:18

+ 1:11 1 Кор. 3:3

+ 1:12 Апост. 18:24, Апост. 19:1, 1 Кор. 3:4-5, 1 Кор. 4:6, 1 Кор. 6:12, Тит 3:13, Ин. 1:42

+ 1:13 Еф. 4:4-5
+ 1:14 Апост. 18:8, Рим 16:23
+ 1:16 1 Кор. 16:15
+ 1:17 2 Кор. 10:10
+ 1:18 1 Кор. 2:1, 2 Кор. 2:15, Рим 1:16
+ 1:20 Рим 1:22, 1 Кор. 3:19

+ 1:22 Мт. 12:38, Мк. 8:11, Ин. 2:18, Ин. 4:48, Ин. 6:30

+ 1:23 Гал. 5:11
+ 1:24 1 Кор. 2:7, Кол. 2:3
+ 1:28 Ек. 2:5
+ 1:29 Рим 3:27, Еф. 2:9
+ 1:30 Еф. 1:7, Флп. 3:9
+ 1:31 2 Кор. 10:17
+ 2:1 1 Кор. 1:18, 2 Кор. 2:15
+ 2:2 Гал. 6:14
+ 2:3 2 Кор. 11:30, 2 Кор. 12:5, Гал. 4:13
+ 2:4 1 Кор. 4:20
+ 2:5 2 Кор. 4:7, 2 Кор. 6:7
+ 2:6 Флп. 3:15
+ 2:7 Кол. 2:3
+ 2:8 Ин. 7:48, Апост. 13:27
+ 2:10 Мт. 16:17, 1 Ин. 2:20
+ 2:12 Рим 8:15
+ 2:13 2 Кор. 1:12, Ин. 6:45
+ 2:14 Ин. 14:17, Рим 8:7
+ 2:16 Рим 11:34
+ 3:2 1 Пет. 2:2, Евр. 5:13
+ 3:3 1 Кор. 1:10-11, Гал. 5:19-20

+ 3:5 Апост. 18:24, Апост. 19:1, 1 Кор. 1:12, 1 Кор. 4:6, 1 Кор. 16:12, Еф. 3:7, Кол. 1:25

+ 3:6 Апост. 18:4-11, Апост. 18:27-28, Ин. 4:36-38

+ 3:7 Гал. 6:3
+ 3:8 Мт. 16:27, 2 Ин. 1:8
+ 3:9 2 Кор. 6:1, Еф. 2:20-22
+ 3:10 Рим 15:20
+ 3:11 Еф. 2:20, Кол. 2:7, Апок. 21:14
+ 3:13 1 Кор. 1:7, 1 Кор. 4:5, 1 Пет. 1:7
+ 3:16 Рим 8:9, 1 Кор. 6:19, 2 Кор. 6:16
+ 3:17 Еф. 2:21
+ 3:19 1 Кор. 1:20,
+ 3:20 Уэрэд 93:10-11
+ 3:23 2 Кор. 10:7, Гал. 3:29
+ 4:4 Апост. 23:1,
+ 4:5 Мт. 7:1, Рим 2:1, 2 Кор. 10:18

+ 4:6 Апост. 18:24, Апост. 19:1, 1 Кор. 1:12, 1 Кор. 3:5

+ 4:7 Ин. 3:27
+ 4:8 Апок. 3:17
+ 4:9 Рим 8:36
+ 4:10 2 Кор. 11:19, 2 Кор. 13:9
+ 4:11 2 Кор. 11:27, Флп. 4:12

+ 4:12 Апост. 18:3, Мт. 5:44, 1 Пет. 3:9, Рим 12:14

+ 4:14 2 Кор. 6:13
+ 4:15 Флм. 1:10
+ 4:16 1 Кор. 11:1, 1 Фес. 3:7, 2 Фес. 3:7
+ 4:17 Апост. 16:1, 1 Кор. 16:10, 1 Тим. 1:2

+ 4:19 1 Кор. 11:34, 1 Кор. 16:5, 2 Кор. 1:15-16

+ 4:20 1 Кор. 2:4
+ 4:21 2 Кор. 10:2, 2 Кор. 13:2
+ 5:1 2 Кор. 12:21,
+ 5:3 Кол. 2:5
+ 5:5 2 Кор. 2:6, 1 Тим. 1:20,
+ 5:6 Мт. 13:33, Лк. 13:21, Гал. 5:9
+ 5:8 Мк. 8:15, Лк. 12:1
+ 5:9 Еф. 5:11, 2 Фес. 3:14
+ 5:11 2 Фес. 3:6
+ 5:12 Мк. 4:11,
+ 6:1 Мт. 18:17
+ 6:2 Мт. 19:28
+ 6:5 1 Кор. 15:34
+ 6:7 Мт. 5:39-40
+ 6:9 Гал. 5:21, Еф. 5:5, Евр. 13:4
+ 6:10 Мк. 7:21-23, Гал. 5:19-21

+ 6:11 Еф. 2:2, Ин. 13:8, Еф. 5:26, Тит 3:5, Евр. 10:22

+ 6:12 1 Кор. 10:23
+ 6:15 Еф. 5:30
+ 6:16 1 Мусэ 2:24, Мк. 10:7-8, Еф. 5:31
+ 6:17 Еф. 4:4
+ 6:18 Гал. 5:19, Еф. 5:3, 1 Фес. 4:3
+ 6:19 Рим 14:7
+ 6:20 2 Пет. 2:1, 1 Кор. 7:23
+ 7:5 Мт. 4:3, 1 Фес. 3:5
+ 7:6 2 Кор. 8:8
+ 7:7 Мт. 19:11-12, 1 Кор. 12:4, 1 Пет. 4:10
+ 7:9 1 Тим. 5:14
+ 7:10 Мк. 10:9
+ 7:11 Мк. 10:11
+ 7:16 1 Пет. 3:1
+ 7:18 Апост. 15:1-2, Гал. 5:2

+ 7:19 Рим 2:28-29, Гал. 3:28, Гал. 5:6, Кол. 3:11

+ 7:22 Ин. 8:32, Ек. 2:12, 1 Пет. 2:16, Рим 6:18, 2 Кор. 3:17, Гал. 5:1, Флм. 1:16, Рим 6:22

+ 7:23 1 Кор. 6:20,
+ 7:25 2 Кор. 8:10-11
+ 7:30 2 Кор. 6:10
+ 7:31 1 Пет. 4:7, 1 Ин. 2:17
+ 7:32 Мт. 6:25, Лк. 10:41
+ 7:38 Евр. 13:4
+ 7:39 Рим 7:2

+ 8:1 Апост. 15:20, Апост. 15:29, 1 Кор. 13:4-13

+ 8:2 Гал. 6:3

+ 8:3 Гал. 4:9

+ 8:6 Еф. 4:6, Ин. 1:3, Рим 11:36, Кол. 1:16, Евр. 1:2

+ 8:7 1 Кор. 10:28-29

+ 8:8 Мк. 7:19, Апост. 10:12-15, Рим 14:14

+ 8:10 Рим 14:1, Апост. 15:29, 1 Кор. 10:19, Апок. 2:14

+ 8:11 Рим 14:15
+ 8:13 Рим 14:21
+ 9:1 1 Фес. 2:6-7, Флм. 1:8, Апост. 9:3-6
+ 9:4 2 Фес. 3:8-9

+ 9:5 Мк. 6:3, Ин. 2:12, Ин. 7:3, Апост. 1:14, 1 Кор. 9:5, Гал. 1:19, Мк. 1:30

+ 9:6 Апост. 4:36, Апост. 13:2, Апост. 15:36, Гал. 2:9

+ 9:7 2 Кор. 10:4, 2 Тим. 2:3,
+ 9:9 1 Тим. 5:18
+ 9:10 Рим 4:23-24, 2 Тим. 2:6
+ 9:11 Рим 15:27, Гал. 6:6
+ 9:14 Лк. 10:7, 1 Тим. 5:18
+ 9:15 Апост. 18:3
+ 9:16 Рим 1:14
+ 9:17 Гал. 2:7
+ 9:18 2 Кор. 11:7, 2 Кор. 11:9
+ 9:19 2 Кор. 4:5
+ 9:20 Апост. 16:3, Апост. 21:23-26
+ 9:21 Рим 2:12, Рим 2:14, Гал. 2:3
+ 9:22 2 Кор. 11:29, 1 Кор. 10:33
+ 9:24 Гал. 5:7
+ 9:25 1 Пет. 5:4, Флп. 3:14, 2 Тим. 2:5
+ 10:6 Уэрэд 77:18
+ 10:9 Уэрэд 94:9,
+ 10:11 Рим 4:23
+ 10:12 Рим 11:20-21
+ 10:13 1 Кор. 1:9, Уэрэд 33:20, 2 Пет. 2:9
+ 10:14 1 Ин. 5:21

+ 10:16 Мк. 14:22-23, Ин. 6:51, 1 Кор. 11:23-26

+ 10:17 Рим 12:5, 1 Кор. 12:12-13, Еф. 4:25
+ 10:19 Апост. 15:29, 1 Кор. 8:4, Апок. 2:14
+ 10:20 Уэрэд 105:37
+ 10:21 2 Кор. 6:15
+ 10:23 1 Кор. 6:12
+ 10:24 1 Кор. 13:5, Флп. 2:21
+ 10:25 1 Кор. 8:7
+ 10:26 Уэрэд 23:1
+ 10:27 Лк. 10:8
+ 10:30 Рим 14:6
+ 10:31 Кол. 3:17
+ 10:32 1 Кор. 8:13, Рим 14:13
+ 10:33 1 Кор. 9:22, 2 Кор. 12:14
+ 11:1 1 Кор. 4:16, 1 Фес. 1:6, 2 Фес. 3:7

+ 11:3 Еф. 1:22, Еф. 4:15, 1 Мусэ 3:16, Еф. 5:23, Ин. 14:28, 1 Кор. 15:24

+ 11:5 Лк. 2:36, Апост. 21:9
+ 11:7 1 Мусэ 1:26
+ 11:8 1 Мусэ 2:21-23
+ 11:9 1 Мусэ 2:18
+ 11:11 Гал. 3:28
+ 11:18 1 Кор. 1:10-12
+ 11:19 1 Ин. 2:19
+ 11:23 Гал. 1:12
+ 11:24 Лк. 22:19
+ 11:25 Лк. 22:20
+ 11:27 Ин. 6:53-56
+ 12:1 1 Кор. 14:1
+ 12:2 Еф. 2:12
+ 12:3 1 Ин. 4:2-3
+ 12:4 Рим 12:6, Еф. 4:4-6
+ 12:5 Рим 12:7
+ 12:6 Флп. 2:13
+ 12:9 Мт. 17:20, 1 Кор. 13:2

+ 12:10 Мк. 16:17, Апост. 2:4, Апост. 10:46, 1 Кор. 14:2

+ 12:12 Рим 12:5, 1 Кор. 10:17, Еф. 4:25
+ 12:13 Гал. 5:6, Еф. 2:14, Кол. 3:11
+ 12:26 Рим 12:15

+ 12:27 Рим 12:5, Еф. 1:23, Еф. 4:12, Кол. 1:18, Кол. 1:24

+ 12:28 Апост. 11:27, Еф. 4:11

+ 12:31 1 Кор. 14:1, 1 Кор. 14:39

+ 13:2 Апост. 2:18, Мт. 17:20, Мк. 11:23, 1 Кор. 12:9

+ 13:11 Еф. 4:14

+ 13:12 Мт. 5:8, 1 Ин. 3:2, 1 Кор. 8:3, Гал. 4:9

+ 14:1 1 Кор. 16:14, 1 Кор. 12:1
+ 14:15 Ек. 5:13, Еф. 5:19
+ 14:16 2 Кор. 1:20, Апок. 3:14
+ 14:20 Еф. 4:14, Мт. 18:3, 1 Кор. 2:6
+ 14:22 Апост. 2:6
+ 14:23 Апост. 2:13
+ 14:26 2 Кор. 12:19, 2 Кор. 13:10
+ 14:29 1 Ин. 4:1, 1 Фес. 5:20-21

+ 14:34 1 Тим. 2:11-12, 1 Мусэ 3:16, 1 Пет. 3:1, Еф. 5:22, Кол. 3:18

+ 14:39 1 Кор. 12:31, 1 Кор. 14:1
+ 14:40 Кол. 2:5
+ 15:2 Гал. 3:4
+ 15:3 Лк. 24:27
+ 15:4 Уэрэд 15:10,
+ 15:5 Лк. 24:34, Лк. 24:36
+ 15:7 Апост. 12:17, Лк. 24:50, Апост. 1:3-4
+ 15:8 2 Кор. 12:11
+ 15:9 Еф. 3:7-8, Апост. 8:3
+ 15:10 2 Кор. 11:23, Кол. 1:29
+ 15:12 Апост. 23:8, 2 Тим. 2:18
+ 15:17 Рим 4:25
+ 15:18 1 Фес. 4:16, Апок. 14:13

+ 15:20 1 Фес. 4:14, 2 Тим. 2:8, Апост. 26:23, Кол. 1:18, Апок. 1:5

+ 15:21 Рим 5:12-18

+ 15:23 1 Фес. 4:16

+ 15:24 1 Пет. 3:22, Рим 8:38, Еф. 1:21, Лк. 1:33, Апок. 11:15

+ 15:25 Уэрэд 109:1, Евр. 2:8
+ 15:27 Уэрэд 8:7, Еф. 1:22
+ 15:28 Ин. 14:28, Еф. 1:23, Кол. 3:11
+ 15:30 2 Кор. 11:26
+ 15:31 1 Фес. 2:19
+ 15:34 1 Кор. 6:5
+ 15:36 Ин. 12:24
+ 15:42 Флп. 3:21, Кол. 3:1
+ 15:45 1 Мусэ 2:7
+ 15:47 1 Мусэ 2:7, Ин. 3:13, Ин. 6:38
+ 15:49 1 Мусэ 5:3
+ 15:51 Флп. 3:21

+ 15:52 Мт. 24:31, 1 Фес. 4:16, Апок. 11:15, 1 Фес. 4:15, Флп. 3:21

+ 15:53 2 Кор. 5:2-4
+ 15:55 2 Тим. 1:10, Евр. 2:14-15
+ 15:56 Рим 4:15, Рим 7:8
+ 15:57 Рим 8:37
+ 16:1 Апост. 24:17, Рим 15:25-28, Гал. 2:10

+ 16:2 Апост. 20:7, Апок. 1:10, 2 Кор. 8:3, 2 Кор. 9:3

+ 16:3 Апост. 18:27, 2 Кор. 3:1, Апост. 24:17, Рим 15:25-28

+ 16:5 Апост. 19:21, 2 Кор. 1:16
+ 16:8 Апост. 2:1
+ 16:10 Апост. 16:1, 1 Кор. 4:17

+ 16:12 Апост. 18:24, Апост. 19:1, 1 Кор. 1:12, 1 Кор. 3:5, 1 Кор. 4:6

+ 16:13 Мт. 25:13, 2 Фес. 2:15
+ 16:14 1 Кор. 14:1
+ 16:15 1 Кор. 1:16

+ 16:16 Флп. 2:29, 1 Фес. 5:12-13, 1 Тим. 5:17

+ 16:19 Апост. 18:2, Рим 16:3, 2 Тим. 4:19

+ 16:20 Рим 16:16

+ 16:21 Гал. 6:11, Кол. 4:18, 2 Фес. 3:17, Флм. 1:19

+ 16:22 Рим 9:3, Гал. 1:8, Апок. 22:20

+ https://ibt.org.ru/ebook?id=KBDOP

Table of Contents

- Хъыбарыфӏыр, Щӏэдзапӏэр Уэрэд, Лъапӏэхэр

- Пэублэ Псалъэ

- 1 Коринф

- 1-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 2-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 3-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 4-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 5-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 6-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 7-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 8-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 9-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 10-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 11-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 12-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 13-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 14-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 15-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ
- 16-НЭ ЕДЗЫГЪУЭ